๘. ตักกลชาดก

น ตกฺกลา สนฺติ น อาลุปานิ น วิลาลิโย น กลมฺพานิ ตาต เอโก อรญฺญมฺหิ สุสานมชฺเฌ กิมตฺถิโก ตาต ขณาสิ กาสุํ ฯ

พ่อจ๋า มันนก มันเทศ มันมือเสือ ผักทอดยอด ก็มิได้มี พ่อต้องการ อะไร จึงขุดหลุม อยู่คนเดียวในป่ากลางป่าช้าเช่นนี้เล่า?

ปิตามโห ตาต สุทุพฺพโล เต อเนกพฺยาธีหิ ทุกฺเขหิ ผุฏฺโฐ ตมชฺชหํ นิกฺขณิสฺสามิ โสพฺเภ น หิสฺส ตํ ชีวิตํ โรจยามิ ฯ

ลูกเอ๋ย ปู่ของเจ้าทุพพลภาพมากแล้ว ถูกกองทุกข์อันเกิดจากโรคภัย หลายอย่างเบียดเบียน วันนี้พ่อจะฝังปู่ของเจ้านั้นเสียในหลุม เพราะ พ่อไม่ปรารถนา จะให้ปู่ของเจ้ามีชีวิตอยู่อย่างลำบากเลย ลูกเอ๋ย.

สงฺกปฺปเมตํ ปฏิลทฺธปาปกํ อจฺจาหิตํ กมฺมํ กโรสิ ลุทฺทํ มยาปิ ตาต ปฏิลจฺฉเส ตุวํ เอตาทิสํ กมฺม ชรูปนีโต ตํ กูลวตฺตํ อนุวตฺตมาโน อหมฺปิ ตํ นิกฺขณิสฺสามิ โสพฺเภ ฯ

พ่อได้ความดำริอันลามกนี้แล้ว ได้กระทำกรรมที่หยาบช้า อันล่วงเสีย ซึ่งประโยชน์ พ่อจ๋า แม้เมื่อพ่อแก่ลงแล้ว ก็จักได้รับกรรมเช่นนี้เพราะ ลูกบ้าง แม้ลูกเองก็จะอนุวัตรตามธรรมเนียมของตระกูลนั้น จักฝังพ่อ เสียในหลุมบ้าง.

ผรุสาหิ วาจาหิ ปกุพฺพมาโน อาสชฺช มํ ตฺวํ วทเส กุมาร ปุตฺโต มมํ โอรสโก สมาโน อหิตานุกมฺปี เม ตฺวํสิ ปุตฺต ฯ

ลูกเอ๋ย เจ้ามากล่าวกระทบกระเทียบขู่เข็ญพ่อ ด้วยถ้อยคำหยาบคาย เจ้าเป็นลูกเกิดแต่อกของพ่อ แต่หามีความอนุเคราะห์เกื้อกูลแก่พ่อไม่.

น ตฺยาหํ ตาต อหิตานุกมฺปี หิตานุกมฺปี เต อหญฺหิ ตาต ปาปญฺจ ตํ กมฺม ปกุพฺพมานํ อรหามิ โน วารยิตุํ ตโต หิ ฯ

พ่อจ๋า มิใช่ฉันจะไม่มีความอนุเคราะห์เกื้อกูลแก่พ่อ ฉันเป็นผู้มีความ อนุเคราะห์เกื้อกูลแก่พ่อ แต่เพราะฉันไม่กล้าพอที่จะห้ามพ่อ ผู้ทำบาป กรรมโดยตรงได้ จึงได้พูดกระทบกระเทียบเช่นนั้น.

โย มาตรํ วา ปิตรํ สวิฏฺฐ อทูสเก หึสติ ปาปธมฺโม กายสฺส เภทา อภิสมฺปรายํ อสํสยํ โส นิรยํ อุเปติ ฯ

พ่อจ๋า ผู้ใดเป็นคนมีธรรมอันลามก เบียดเบียนมารดาหรือบิดาผู้ไม่ประทุษ ร้าย ผู้นั้นครั้นตายไปภายหน้า ต้องเข้าถึงนรกโดยไม่ต้องสงสัย.

โย มาตรํ วา ปิตรํ สวิฏฺฐ อนฺเนน ปาเนน อุปฏฺฐหาติ กายสฺส เภทา อภิสมฺปรายํ อสํสยํ โส สุคตึ อุเปติ ฯ

พ่อจ๋า ผู้ใดบำรุงเลี้ยงมารดาบิดาด้วยข้าวน้ำ ผู้นั้นครั้นตายไปภายหน้า ย่อมเข้าถึงสุคติ โดยไม่ต้องสงสัย.

น เม ตฺวํ ปุตฺต อหิตานุกมฺปี หิตานุกมฺปี เม ตฺวํสิ ปุตฺต อหญฺจ เต มาตรา วุจฺจมาโน เอตาทิสํ กมฺม กโรมิ ลุทฺทํ ฯ

ลูกเอ๋ย เจ้าจะเป็นผู้ไม่เกื้อกูลอนุเคราะห์แก่พ่อก็หาไม่ เจ้าชื่อว่าเป็นผู้ เกื้อกูลอนุเคราะห์แก่พ่อ แต่พ่อถูกแม่ของเจ้าว่ากล่าว จึงได้กระทำกรรม อันหยาบช้าเช่นนี้.

ยา เต สา ภริยา อนริยรูปา มาตา มเมสา สกิยา ชเนตฺติ นิทฺธาปเย ตญฺจ สกา อคารา อญฺญมฺปิ เต สา ทุขมาวเหยฺย ฯ

หญิงชั่วเป็นภรรยาของพ่อ เป็นแม่บังเกิดเกล้าของฉัน พ่อจงขับไล่ไป เสียจากเรือนของตน เพราะแม่จะนำทุกข์อย่างอื่นมาให้พ่ออีก.

ยา เต สา ภริยา อนริยรูปา มาตา มเมสา สกิยา ชเนตฺติ ทนฺตา กเรณูว วสูปนีตา สา ปาปธมฺมา ปุนราวชาตูติ ฯ ตกฺกลชาตกํ อฏฺฐมํ ฯ

หญิงชั่วผู้เป็นภรรยาของพ่อ เป็นแม่บังเกิดเกล้าของฉัน เป็นหญิงมี บาปธรรม ถูกทรมาน ดังช้างพัง ที่นายควาญฝึกให้อยู่ในอำนาจแล้ว จงกลับมาเรือนเถิด. จบ ตักกลชาดกที่ ๘.