พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย จตุกกนิบาต · กาลิงควรรค
๘. ชวสกุณชาดก เล่ม ๒๗
Text layerBuddha’s wordsItems ๕๓๐–๕๓๓ (Royal Thai)8/10 in กาลิงควรรค4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
๘ ชวสกุณชาตกํ ๕
๘. ชวสกุณชาดก
ผู้ไม่มีกตัญญูไม่ควรคบ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก จตุกกนิบาต กาลิงควรรค ชวสกุณชาดก (Royal Thai Volume 27 · Mahachula Volume 27 · Mahamakut Volume 58 · Chaloem Phrakiat Volume 27)
อกรมฺหาว ๖ เต กิจฺจํ ยํ พลํ อหุวมฺหเส
มิคราช นโม ตฺยตฺถุ อปิ กิญฺจิ ลภามเส ฯ
ข้าแต่พระยาเนื้อ ขอนอบน้อมแด่ท่าน ข้าพเจ้าได้ทำกิจอย่างหนึ่งแก่ท่าน ตามกำลังของข้าพเจ้าที่มีอยู่ ข้าพเจ้าจะได้อะไรตอบแทนบ้าง?
มม โลหิตภกฺขสฺส นิจฺจํ ลุทฺทานิ กุพฺพโต
ทนฺตนฺตรคโต สนฺโต ตํ พหุํ ยมฺปิ ชีวสิ ฯ
๑ สี. ยุ. เต จ ฯ ๒ ม. โมฆานิ ฯ ๓ ม. ตินฺทุกรุกฺขสฺส ฯ
๔ สี. ยุ. ปิลกฺขา ฯ ๕ ม. สกุณชาตกํ ฯ ๖ ม. อกรมฺหสํ ฯ
การที่ท่านเข้าไปอยู่ในระหว่างฟันของเรา ผู้มีเลือดเป็นภักษาหาร ผู้ทำกรรมอันหยาบช้าอยู่เป็นนิตย์ ท่านยังเป็นอยู่ได้ นั่นก็เป็นคุณมากอยู่แล้ว.
อกตญฺญุมกตฺตารํ กตสฺส อปฺปฏิการกํ
ยสฺมึ กตญฺญุตา นตฺถิ นิรตฺถา ตสฺส เสวนา ฯ
น่าติเตียนคนที่ไม่รู้คุณที่เขาทำแล้ว ผู้ไม่ทำคุณให้ใคร และผู้ที่ไม่ทำตอบแทนคุณที่เขาทำก่อน ความกตัญญูไม่มีในคนใด การคบคนนั้นย่อมไร้ประโยชน์.
ยตฺถ ๑ สมฺมุขจิณฺเณน มิตฺตธมฺโม น ลพฺภติ
อนุสฺสูยมนกฺโกสํ ๒ สณิกํ ตมฺหา อปกฺกเมติ ฯ
ชวสกุณชาตกํ อฏฺฐมํ ฯ
บุคคลไม่ได้มิตรธรรมด้วยอุปการคุณที่ตนประพฤติต่อหน้าในผู้ใด ผู้นั้นบัณฑิตไม่ต้องริษยา ไม่ต้องด่าว่า พึงค่อยๆ หลีกออกห่างจากผู้นั้นไปเสีย.
จบ ชวสกุณชาดกที่ ๘.
End of ๘. ชวสกุณชาดก