พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · เอกาทสกนิบาต
๘. สังวรชาดก เล่ม ๒๗
Text layerBuddha’s wordsItems ๑๕๗๗–๑๕๘๗ (Royal Thai)8/9 in เอกาทสกนิบาต4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
๘ สํวรชาตกํ
๘. สังวรชาดก
ว่าด้วยพระราชาผู้มีศีลาจารวัตรที่ดีงาม
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก เอกาทสกนิบาต สังวรชาดก (Royal Thai Volume 27 · Mahachula Volume 27 · Mahamakut Volume 60 · Chaloem Phrakiat Volume 27)
ชานนฺโต โน มหาราช ตว สีลํ ชนาธิโป
อิเม กุมาเร ปูเชนฺโต น ตํ เกนจิ มญฺญถ ฯ
ข้าแต่พระมหาราช พระราชาผู้เป็นจอมแห่งชน ทรงทราบถึงพระศีลาจารวัตรของพระองค์ ทรงยกย่องพระกุมารเหล่านี้มิได้สำคัญพระองค์ด้วยชนบทอะไรเลย.
ติฏฺฐนฺเต โน มหาราเช อาทู เทเว ทิวงฺคเต
ญาตี ตํ สมนุมญฺญึสุ ๔ สมฺปสฺสํ อตฺถมตฺตโน ฯ
เมื่อพระมหาราชาผู้สมมติเทพ ยังทรงพระชนม์อยู่หรือทิวงคตแล้วก็ตามพระประยูรญาติผู้เห็นประโยชน์ตนเป็นสำคัญ พากันยอมรับนับถือพระองค์.
เกน สํวรวตฺเตน สญฺชาเต อภิติฏฺฐสิ
เกน ตํ นาติวตฺตนฺติ ญาติสงฺฆา สมาคตา ฯ
ข้าแต่พระเจ้าสังวรราช ด้วยพระศีลาจารวัตรข้อไหน พระองค์จึงสถิตอยู่เหนือพระเชฏฐภาดาผู้ทรงร่วมกำเนิดได้ ด้วยพระศีลาจารวัตรข้อไหนหมู่พระญาติที่ประชุมกันแล้ว จึงไม่ย่ำยีพระองค์ได้?
น ราชปุตฺต อุสฺสุยฺยามิ ๕ สมณานํ มเหสินํ
สกฺกจฺจนฺเต นมสฺสามิ ปาเท วนฺทามิ ตาทินํ ฯ
๑ ม. โสหํ ทสฺสญฺจ โภกฺขญฺจ ภริสฺสามิ จ ฯ ๒ ม. เสสญฺจ ปาลยิสฺสามิ ฯ
๓ ยุ. กิจฺจเมวํ ฯ ๔ ม. สมนุญฺญึสุ ฯ ๕ ม. อุสูยามิ ฯ
ข้าแต่พระราชบุตร หม่อมฉันมิได้ริษยาสมณะทั้งหลายผู้แสวงหาคุณอันใหญ่หลวง หม่อมฉันนอบน้อมท่านเหล่านั้นโดยเคารพ ไหว้เท้าของท่านผู้คงที่.
เต มํ ธมฺมคุเณ ยุตฺตํ สุสฺสูสมนุสฺสุยฺยกํ
สมณา สมนุสฺสาสนฺติ อิสิธมฺมคุเณ รตา ฯ
สมณะเหล่านั้น ยินดีแล้วในคุณธรรมของท่านผู้แสวงหาคุณ ย่อมพร่ำสอนหม่อมฉันผู้ประกอบในคุณธรรม ผู้พอใจฟัง ไม่มีความริษยา.
เตสาหํ วจนํ สุตฺวา สมณานํ มเหสินํ
น กิญฺจิ อติมญฺญามิ ธมฺเม เม นิรโต มโน ฯ
หม่อมฉันได้ฟังคำของสมณะ ผู้แสวงหาคุณอันใหญ่หลวง เหล่านั้นแล้วมิได้ดูหมิ่นสักน้อยหนึ่งเลย ใจของหม่อมฉันยินดีแล้วในธรรม.
หตฺถาโรหา อณีกฏฺฐา รถิกา ปตฺติการกา
เตสํ ๑ นปฺปฏิพนฺธามิ นิวิฏฺฐํ ๒ ภตฺตเวตฺตนํ ฯ
กองพลช้าง กองพลม้า กองพลรถ และกองพลเดินเท้า หม่อมฉันไม่ตัดเบี้ยเลี้ยงและบำเหน็จบำนาญของจาตุรงคเสนาเหล่านั้นให้ลดน้อยลง.
มหามตฺตา จ เม อตฺถิ มนฺติโน ปริจาริกา
พาราณสึ โวหรนฺติ พหุมํสํ สุโรทกํ ฯ
อำมาตย์ผู้ใหญ่ และข้าราชการผู้มีปรีชาของหม่อมฉันมีอยู่ ช่วยกันบำรุงพระนครพาราณสีให้มีเนื้อมาก มีน้ำดี.
อโถปิ วาณิชา ผีตา นานารฏฺเฐหิ อาคตา
เตสุ เม วิหิตา รกฺขา เอวํ ชานาหุโปสถ ฯ
อนึ่ง พวกพ่อค้าผู้มั่งคั่งมาแล้วจากรัฐต่างๆ หม่อมฉันช่วยจัดอารักขาให้พ่อค้าเหล่านั้น ขอได้โปรดทราบอย่างนี้เถิด เจ้าพี่อุโบสถ.
ธมฺเมน กิร ญาตีนํ รชฺชํ กาเรหิ สํวร
เมธาวี ปณฺฑิโต จาสิ ๓ อโถปิ ญาตีนํ หิโต ฯ
ข้าแต่พระเจ้าสังวรราช ได้ยินว่า พระองค์ทรงครอบครองราชสมบัติแห่งหมู่พระญาติโดยธรรม พระองค์เป็นผู้มีพระปรีชาด้วย เป็นบัณฑิตด้วยทั้งทรงเกื้อกูลพระประยูรญาติด้วย.
ตํตํ ญาติปริพฺยุฬฺหํ นานารตนโมจิตํ
อมิตฺตา นปฺปสหนฺติ อินฺทํว อสุราธิโปติ ฯ
สํวรชาตกํ อฏฺฐมํ ฯ
ศัตรูทั้งหลายย่อมไม่เบียดเบียนพระองค์ผู้แวดล้อมไปด้วยพระประยูรญาติมองมูลด้วยรัตนะต่างๆ เหมือนจอมอสูร ไม่เบียดเบียนพระอินทร์ฉะนั้น.
จบ สังวรชาดกที่ ๘.
End of ๘. สังวรชาดก