พระอภิธรรมปิฎก · ปัฏฐาน
กุสลัตติกเกนจิวิญเญยยทุกะ เล่ม ๔๔
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๖๒๑–๖๒๙ (ฉบับหลวง)มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ กุสลัตติกเกนจิวิญเญยยทุกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๔ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๔ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๔)
ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่
ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๙๐ หน้า ๙๔๒–๙๔๖
กุสลติกเกนจิวิญเญยยทุกะ
(๑. กุสลติกะ ๑๓. เกนจิวิญเญยยทุกะ)
เกนจิวิญเญยยบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๖๒๑] ๑. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นกุศล อาศัยเกนจิ-
วิญเญยยธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอัพยากตะ อาศัยเกนจิ-วิญเญยยธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๓. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นกุศล และเกนจิวิญเญยย-ธรรมที่เป็นอัพยากตะ อาศัยเกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
๔. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยเกนจิ-
วิญเญยยธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
๗. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอัพยากตะ อาศัยเกนจิ-วิญเญยยธรรมที่เป็นอัพยากตะ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๘. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอัพยากตะ อาศัยเกนจิ-วิญเญยยธรรมที่เป็นกุศล และเกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอัพยากตะเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๙. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอัพยากตะ อาศัยเกนจิ-วิญเญยยธรรมที่เป็นอกุศล และเกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอัพยากตะเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. อารัมมณปัจจัย
[๖๒๒] ๑. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นกุศล อาศัยเกนจิ-
วิญเญยยธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะอารัมมณปัจจัย
๒. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยเกนจิ-
วิญเญยยธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะอารัมมณปัจจัย
๓. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอัพยากตะ อาศัยเกนจิ-วิญเญยยธรรมที่เป็นอัพยากตะ เกิดขึ้น เพราะอารัมมณปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๖๒๓] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ
ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.
ปัจจนียนัย
๑. นเหตุปัจจัย
[๖๒๔] ๑. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยเกนจิ-วิญเญยยธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะนเหตุปัจจัย
๒. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอัพยากตะ อาศัยเกนจิ-วิญเญยยธรรมที่เป็นอัพยากตะ เกิดขึ้น เพราะนเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในปัจจนียะ
[๖๒๕] ในนเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ในนอารัมมณปัจจัย มี ๕ วาระ
ในนอธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ ในโนวิคตปัจจัย มี ๕ วาระ.
สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ สัมปยุตตวาระก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาระ.
เกนจิวิญเญยยบทปัญหาวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๖๒๖] ๑. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่
เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นกุศล ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
๔. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอกุศล เป็นปัจจัยแก่
เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอกุศล ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
๗. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอัพยากตะ เป็นปัจจัยแก่เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นอัพยากตะ ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย
๒. อารัมมณปัจจัย
[๖๒๗] ๑. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่
เกนจิวิญเญยยธรรมเป็นกุศล ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๖๒๘] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ
ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๑๓ วาระ.
แม้ปัญหาวาระในกุสสติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น.
๒. อารัมมณปัจจัย
[๖๒๙] ๑. เกนจิวิญเญยยธรรมที่เป็นกุศล อาศัยเกนจิ-
วิญเญยยธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
เหมือนเกนจิวิญเญยยทุกะ
กุสลติกเกนจิวิญเญยยทุกะ จบ
กุสลติกอาสวทุกะ
(๑. กุสลติกะ ๑๔. อาสวทุกะ)
อาสวบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๖๓๐] ๑. อาสวธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยอาสวธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๖๓๑] ในเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ.
ในสหชาตวาระก็ดี ในสัมปยุตตวาระก็ดี ในปัญหาวาระก็ดี ทุกปัจจัยมี ๑ วาระ.
โนอาสวบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๖๓๒] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อาสวธรรมที่เป็นกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อาสวธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
จบ กุสลัตติกเกนจิวิญเญยยทุกะ