พระอภิธรรมปิฎก · ปัฏฐาน
เหตุทุกโลกิยทุกะ เล่ม ๔๔
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๓–๔๖ (ฉบับหลวง)มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ เหตุทุกโลกิยทุกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๔ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๔ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๔)
ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่
ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๙๐ หน้า ๑๒๓๓–๑๒๓๕
เหตุทุกโลกิยทุกะ
(๑. เหตุกทุกะ ๑๑. โลกิยทุกะ)
โลกิยบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๔๓] ๑. เหตุโลกิยธรรม อาศัยเหตุโลกิยธรรม เกิดขึ้น
เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
๔. นเหตุโลกิยธรรม อาศัยนเหตุโลกิยธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
๗. เหตุโลกิยธรรม อาศัยเหตุโลกิยธรรม และนเหตุโลกิยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๔๔] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.
สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ ปัญหาวาระก็ดี พึงให้พิสดารอย่างนี้.
โลกุตตรบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๔๕] ๑. เหตุโลกุตตรธรรม อาศัยเหตุโลกุตตรธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
๔. นเหตุโลกุตตรธรรม อาศัยนเหตุโลกุตตรธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
๗. เหตุโลกุตตรธรรม อาศัยเหตุโลกุตตรธรรม และ
นเหตุโลกุตตรธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๔๖] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ
ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.
สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ สัมปยุตตวาระก็ดี ปัญหาวาระก็ดี พึงให้
พิสดารเหมือนปฏิจจวาระ.
เหตุทุกโลกิยทุกะ จบ
เหตุทุกเกนจิวิญเญยยทุกะ
(๑. เหตุทุกะ ๑๒. เกนจิวิญเญยยทุกะ)
เกนจิวิญเญยยบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๔๗] ๑. เหตุเกนจิวิญเญยยธรรม อาศัยเหตุเกนจิวิญเญยย-ธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๔๘] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.
สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ ปัญหาวาระก็ดี พึงให้พิสดาร
เกนจินวิญเญยยบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๔๙] ๑. เหตุเกนจินวิญเญยยธรรม อาศัยเหตุเกนจินวิญ-เญยยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
จบ เหตุทุกโลกิยทุกะ