พระอภิธรรมปิฎก · ปัฏฐาน
อัชฌัตตารัมมณัตติกเหตุทุกะ เล่ม ๔๔
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๓๕–๔๕๐ (ฉบับหลวง)มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ อัชฌัตตารัมมณัตติกเหตุทุกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๔ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๔ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๔)
ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่
ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๙๐ หน้า ๘๗๕–๘๘๐
อัชฌัตตารัมมณติกเหตุทุกะ
(๒๑. อัชฌัตตารัมมณติกะ ๑. เหตุทุกะ)
เหตุบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๔๓๕] ๑. เหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตารัมมณธรรม อาศัยเหตุ-ธรรมที่เป็นอัชฌัตตารัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. เหตุธรรมที่เป็นพหิทธารัมมณธรรม อาศัยเหตุ
ธรรมที่เป็นพหิทธารัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๔๓๖] ในเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ
ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ.
ปัจจนียนัย
[๔๓๗] ในนอธิปติปัจจัย มี ๒ วาระ ในนปุเรชาตปัจจัย มี ๒ วาระในนปัจฉาชาตปัจจัย มี ๒ วาระ ในนอาเสวนปัจจัย มี ๒ วาระ ในนวิปาก-ปัจจัย มี ๒ วาระ ในนวิปปยุตตปัจจัย มี ๒ วาระ.
สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ สัมปยุตตวาระก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาระ.
เหตุบทปัญหาวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๔๓๘] ๑. เหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตารัมมณธรรม เป็นปัจจัย
แก่เหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตารัมมณธรรม ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย
๒. เหตุธรรมที่เป็นพหิทธารัมมณธรรม เป็นปัจจัย
แก่เหตุธรรมที่เป็นพหิทธารัมมณธรรม ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย
๒. อารัมมณปัจจัย
[๔๓๙] ๑. เหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตารัมมณธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตารัมมณธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณ-ปัจจัย
๒. เหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตารัมมณธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นพหิทธารัมมณธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณ-ปัจจัย
๓. เหตุธรรมที่เป็นพหิทธารัมมณธรรม เป็นปัจจัย
แก่เหตุธรรมที่เป็นพหิทธารัมมณธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณ-ปัจจัย
๔. เหตุธรรมที่เป็นพหิทธารัมมณธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตารัมมณธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๔๔๐] ในเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๔ วาระ
ในอธิปติปัจจัย มี ๓ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๔ วาระ ในสมนันตรปัจจัยมี ๔ วาระ ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๔ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ.
ปัจจนียนัย
[๔๔๑] ในนเหตุปัจจัย มี ๔ วาระ ในนอารัมมณปัจจัยมี ๔ วาระ
ฯลฯ
อนุโลมปัจจนียนัย
[๔๔๒] เพราะเหตุปัจจัย ในนอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ... ฯลฯ
ปัจจนียานุโลมนัย
[๔๔๓] เพราะนเหตุปัจจัย ในอารัมมณปัจจัย มี ๔ วาระ... ฯลฯ
แม้ปัญหาวาระในกุสลติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น.
นเหตุบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๔๔๔] ๑. นเหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตารัมมณธรรม อาศัย
นเหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตารัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. นเหตุธรรมที่เป็นพหิทธารัมมณธรรม อาศัย
นเหตุธรรมที่เป็นพหิทธารัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๔๔๕] ในเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ
ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ
สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ สัมปยุตตวาระก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาระ.
นเหตุบทปัญหาวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๔๔๖] ๑. นเหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตารัมมณธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตารัมมณธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณ-ปัจจัย ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๔๔๗] ในอารัมมณปัจจัย มี ๔ วาระ ในอธิปติปัจจัย มี ๓ วาระในอนันตรปัจจัย มี ๔ วาระ ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๔ วาระ ฯลฯ ในอวิคต-ปัจจัย มี ๒ วาระ.
ปัจจนียนัย
[๔๔๘] ในนเหตุปัจจัย มี ๔ วาระ ในนอารัมมณปัจจัย มี ๔ วาระฯลฯ
อนุโลมปัจจนียนัย
[๔๔๙] เพราะอารัมมณปัจจัย ในนเหตุปัจจัย มี ๔ วาระ... ฯลฯ
ปัจจนียานุโลมนัย
[๔๕๐] เพราะนเหตุปัจจัย ในอารัมมณปัจจัย มี ๔ วาระ... ฯลฯ
แม้ปัญหาวาระในกุสลติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น.
อัชฌัตตารัมมณติกเหตุทุกะ จบ
สนิทัสสนติกเหตุทุกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑. เหตุทุกะ)
เหตุบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๔๕๑] ๑. เหตุธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัย
เหตุธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๔๕๒] ในเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๑ วาระ
ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ
สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ สัมปยุตตวาระก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาระ.
เหตุบทปัญหาวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๔๕๓] ๑. เหตุธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย
จบ อัชฌัตตารัมมณัตติกเหตุทุกะ