arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระอภิธรรมปิฎก · ปัฏฐาน

กุสลัตติกสนิทัสสนทุกะ เล่ม ๔๔

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๕๘๑–๕๘๘ (ฉบับหลวง)มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ กุสลัตติกสนิทัสสนทุกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๔ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๔ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๔)

ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่

ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๙๐ หน้า ๙๒๕–๙๒๙

หน้า ๙๒๕

กุสลติกสังขตทุกะ

(๑. กุสลติกะ ๘. สังขตทุกะ)

สังขตบทปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๕๘๐] ๑. สังขตธรรมที่เป็นกุศล อาศัยสังขตธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

เหมือนสัปปัจจยทุกะ

กุสลติกสังขตทุกะ จบ

กุสลติกสนิทัสสนทุกะ

(๑. กุสลติกะ ๙. สนิทัสสนทุกะ)

อนิทัสสนบทปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๕๘๑] ๑. อนิทัสสนธรรมที่เป็นกุศล อาศัยอนิทัสสนธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.

หน้า ๙๒๖

๔. อนิทัสสนธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยอนิทัสสนธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.

๗. อนิทัสสนธรรมที่เป็นอัพยากตะ อาศัยอนิทัสสน-ธรรมที่เป็นอัพยากตะ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

๘. อนิทัสสนธรรมที่เป็นอัพยากตะ อาศัยอนิทัสสน-ธรรมที่เป็นกุศล และอนิทัสสนธรรมที่เป็นอัพยากตะ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

๙. อนิทัสสนธรรมที่เป็นอัพยากตะ อาศัยอนิทัสสน-ธรรมที่เป็นอกุศล และอนิทัสสนธรรมที่เป็นอัพยากตะ เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

๒. อารัมมณปัจจัย

[๕๘๒] ๑. อนิทัสสนธรรมที่เป็นกุศล อาศัยอนิทัสสนธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะอารัมมณปัจจัย

๒. อนิทัสสนธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยอนิทัสสนธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะอารัมมณปัจจัย

๓. อนิทัสสนธรรมที่เป็นอัพยากตะ อาศัยอนิทัสสน-ธรรมที่เป็นอัพยากตะ เพราะอารัมมณปัจจัย

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๕๘๓] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ

ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๙ วาระ.

หน้า ๙๒๗

ปัจจนียนัย

๑. นเหตุปัจจัย

[๕๘๔] ๑. อนิทัสสนธรรมที่เป็นอกุศลอาศัยอนิทัสสนธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะนเหตุปัจจัย

๒. อนิทัสสนธรรมที่เป็นอัพยากตะ อาศัยอนิทัสสน-ธรรมที่เป็นอัพยากตะ เกิดขึ้น เพราะนเหตุปัจจัย

การนับจำนวนวาระในปัจจนียะ

[๕๘๕] ในนเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ในนอารัมมณปัจจัย มี ๕ วาระในนอธิปติปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ ในโนวิคตปัจจัย มี ๕ วาระ.

สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ สัมปยุตตวาระก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาระ.

อนิทัสสนบทปัญหาวาระ

อนุโลมนัย

[๕๘๖] ๑. อนิทัสสนธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่อนิทัสสน-ธรรมที่เป็นกุศล ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ

๔. อนิทัสสนธรรมที่เป็นอกุศล เป็นปัจจัยแก่อนิ-

ทัสสนธรรมที่เป็นอกุศล ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.

หน้า ๙๒๘

๗. อนิทัสสนธรรมที่เป็นอัพยากตะ เป็นปัจจัยแก่

อนิทัสสนธรรมที่เป็นอัพยากตะ ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย

๒. อารัมมณปัจจัย

[๕๘๗] ๑. อนิทัสสนธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่อนิทัสสน-

ธรรมที่เป็นกุศล ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ.

๔. อนิทัสสนธรรมที่เป็นอกุศล เป็นปัจจัยแก่อนิ-

ทัสสนธรรมที่เป็นอกุศล ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาระ.

๗. อนิทัสสนธรรมที่เป็นอัพยากตะ เป็นปัจจัยแก่

อนิทัสสนธรรมที่เป็นอัพยากตะ ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัยมี ๓ วาระ.

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๕๘๘] ในเหตุปัจจัย มี ๗ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ

ในอธิปติปัจจัย มี ๑๐ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๗ วาระ ฯลฯ ในอุปนิสสย-ปัจจัย ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๑๗ วาระ.

แม้ปัญหาวาระในกุสลติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น.

กุสลติกสนิทัสสนทุกะ จบ

หน้า ๙๒๙

กุสลติกสัปปฏิฆทุกะ

(๑. กุสลติกะ ๑๐. สัปปฏิฆทุกะ)

สัปปฏิฆบทปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๕๘๙] ๑. สัปปฏิฆธรรมที่เป็นอัพยากตะ อาศัยสัปปฏิฆ-

ธรรมที่เป็นอัพยากตะ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๕๙๐] ในเหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ.

ในสหชาตวาระก็ดี ฯลฯ ในปัญหาวาระก็ดี มี ๑ วาระ ทุกปัจจัย.

อัปปฏิฆบทปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

[๕๙๑] ๑. อัปปฏิฆธรรมที่เป็นกุศล อาศัยอัปปฏิฆธรรม

ที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ.

จบ กุสลัตติกสนิทัสสนทุกะ