พระอภิธรรมปิฎก · ปัฏฐาน
กุสลัตติกเหตุเหตุสัมปยุตตทุกะ เล่ม ๔๔
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๕๓๕–๕๕๓ (ฉบับหลวง)มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ กุสลัตติกเหตุเหตุสัมปยุตตทุกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๔ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๔ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๔)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๔๔ หน้า ๖๕๒–๖๕๕
๑. กุสลติกะ ๕. เหตุเหตุสัมปยุตตทุกะ
๑-๗. ปฏิจจาทิวาร ปัจจยจตุกกะ - เหตุปัจจัย
[๒๗๑] อาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล ซึ่งเป็นเหตุและที่สัมปยุตด้วยเหตุ สภาวธรรมที่เป็นกุศล ซึ่งเป็นเหตุและที่สัมปยุตด้วยเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย (๑)อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศล ซึ่งเป็นเหตุและที่สัมปยุตด้วยเหตุ สภาวธรรมที่เป็นอกุศล ซึ่งเป็นเหตุและที่สัมปยุตด้วยเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย (๑)อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต ซึ่งเป็นเหตุและที่สัมปยุตด้วยเหตุ สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต ซึ่งเป็นเหตุและที่สัมปยุตด้วยเหตุเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
[๒๗๒] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร ...
ในอวิคตปัจจัย ” ๓ ” (ย่อ)
ในนอธิปติปัจจัย ” ๓ ” (ย่อ)
ในนอธิปติปัจจัย
กับเหตุปัจจัย ” ๓ ” (ย่อ)
ในเหตุปัจจัย
กับนอธิปติปัจจัย ” ๓ ” (ย่อ)
(สหชาตวารก็ดี ... สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร)
เหตุปัจจัยและอารัมมณปัจจัย
[๒๗๓] สภาวธรรมที่เป็นกุศล ซึ่งเป็นเหตุและที่สัมปยุตด้วยเหตุ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นกุศล ซึ่งเป็นเหตุและที่สัมปยุตด้วยเหตุ โดยเหตุปัจจัย (๑)
สภาวธรรมที่เป็นอกุศล ซึ่งเป็นเหตุและที่สัมปยุตด้วยเหตุ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นอกุศล ซึ่งเป็นเหตุและที่สัมปยุตด้วยเหตุ โดยเหตุปัจจัย (๑)สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต ซึ่งเป็นเหตุและที่สัมปยุตด้วยเหตุ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต ซึ่งเป็นเหตุและที่สัมปยุตด้วยเหตุ โดยเหตุปัจจัย (๑)สภาวธรรมที่เป็นกุศล ซึ่งเป็นเหตุและที่สัมปยุตด้วยเหตุ เป็นปัจจัย แก่สภาวธรรมที่เป็นกุศล ซึ่งเป็นเหตุและที่สัมปยุตด้วยเหตุ โดยอารัมมณปัจจัย (ย่อ)
[๒๗๔] ในเหตุปัจจัย มี ๙ วาร
ในอารัมมณปัจจัย ” ๙ ”
ในอธิปติปัจจัย ” ๗ ”
ในอนันตรปัจจัย ” ๕ ”
ในอุปนิสสยปัจจัย ” ๙ ” ...
ในอวิคตปัจจัย ” ๓ ” (ย่อ)
ในนเหตุปัจจัย ” ๙ ”
ในนอารัมมณปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
ในนอารัมมณปัจจัย
กับเหตุปัจจัย ” ๓ ” (ย่อ)
ในอารัมมณปัจจัย
กับนเหตุปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
(พึงให้พิสดารเหมือนปัญหาวารในกุสลติกะ)
เหตุสัมปยุตตนเหตุปทะ ๑-๗. ปฏิจจาทิวาร
ปัจจยจตุกกะ - เหตุปัจจัย
[๒๗๕] อาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล ซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ สภาวธรรมที่เป็นกุศล ซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย (๑)อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศล ซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ สภาวธรรมที่เป็นอกุศล ซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย (๑)อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต ซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต ซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย (ย่อ)
[๒๗๖] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาร
ในอารัมมณปัจจัย ” ๓ ” …
ในอวิคตปัจจัย ” ๓ ” (ย่อ)
ในนอธิปติปัจจัย ” ๓ ” (ย่อ)
(สหชาตวารก็ดี ... สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร)
อารัมมณปัจจัย
[๒๗๗] สภาวธรรมที่เป็นกุศล ซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นกุศล ซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ วารสภาวธรรมที่เป็นอกุศล ซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นอกุศล ซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาร
สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต ซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ เป็น ปัจจัยแก่สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต ซึ่งสัมปยุตด้วยเหตุแต่ไม่เป็นเหตุ โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ วาร (ย่อ)
[๒๗๘] ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาร
ในอธิปติปัจจัย ” ๗ ”
ในอนันตรปัจจัย ” ๕ ” ...
ในสหชาตปัจจัย ” ๓ ” ...
ในอุปนิสสยปัจจัย ” ๙ ” ...
ในอวิคตปัจจัย ” ๓ ” (ย่อ)
ในนเหตุปัจจัย ” ๙ ”
ในนอารัมมณปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
ในนเหตุปัจจัย
กับอารัมมณปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
ในอารัมมณปัจจัย
กับนเหตุปัจจัย ” ๙ ” (ย่อ)
(พึงให้พิสดารเหมือนปัญหาวารในกุสลติกะ)
จบ กุสลติกเหตุสเหตุกสัมปยุตตทุกะ
๑. กุสลติกะ ๖. นเหตุสเหตุกทุกะ
๑-๗. ปฏิจจาทิวาร ปัจจยจตุกกะ - เหตุปัจจัย
[๒๗๙] อาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศล ซึ่งไม่เป็นเหตุแต่มีเหตุ สภาวธรรมที่เป็นกุศล ซึ่งไม่เป็นเหตุแต่มีเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย (๑)อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศล ซึ่งไม่เป็นเหตุแต่มีเหตุ สภาวธรรมที่ เป็นอกุศล ซึ่งไม่เป็นเหตุแต่มีเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย (๑)
จบ กุสลัตติกเหตุเหตุสัมปยุตตทุกะ