พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน · สุเมธาวรรค
๕. นฬมาลิกาเถริยาปทาน เล่ม ๓๓
Text layerBuddha’s wordsItems ๑๔๕ (Royal Thai)5/10 in สุเมธาวรรค4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน สุเมธาวรรค นฬมาลิกาเถริยาปทาน (Royal Thai Volume 33 · Mahachula Volume 33 · Mahamakut Volume 72 · Chaloem Phrakiat Volume 33)
The Mahamakut edition prints the commentary in the same volumes as the canon, so this text includes commentary.
ไทย (มหามกุฏฯ), vol. 72, pp. 510–512
สังกมนทาเถรีอปทานที่ ๔ (๔)
ผลแห่งการอุทิศร่างกายเป็นสะพาน
[๑๔๔] เมื่อพระผู้มีพระภาคเจ้าพระนามว่า โกณฑัญญะ ผู้ประเสริฐกว่า ผู้คงที่ทรงช่วยสัตว์ให้ข้ามวัฏสงสาร เสด็จพระดำเนินไปที่ถนน
ดิฉันออกจากเรือนแล้วนอนคว่ำหน้า
ครั้งนั้น สมเด็จพระโลกเชษฐ์ผู้ทรงพระกรุณา ได้เสด็จเหยียบไปบนศีรษะดิฉัน
ครั้นแล้ว พระองค์ก็ได้เสด็จเลยไป ดิฉัน
ได้ไปสวรรค์ชั้นดุสิต ก็เพราะจิตเลื่อมใสนั้น
ดิฉันเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ฯลฯ คำสอนของพระพุทธเจ้า ดิฉันได้ทำเสร็จแล้ว
ทราบว่า ท่านพระสักมนทาภิกษุณีได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประ-การฉะนี้แล.
จบสังกมนทาเถรีอปทาน
นฬาลิกาเถรีอปทานที่ ๕ (๕)
ผลของการถวายดอกอ้อ
[๑๔๕] ดิฉันได้เกิดเป็นนางกินรีอยู่ที่ฝั่ง
แม่น้ำจันทภาคา ครั้งนั้นดิฉันได้พบพระสยัมภูพุทธเจ้าผู้ปราศจากธุลี ผู้ไม่ทรงพ่ายแพ้อะไร
ดิฉันมีจิตเลื่อมใสโสมนัส เกิดปีติ ประ-
นมอัญชลีแล้ว เก็บเอาดอกอ้อมาบูชาพระสยัมภู
เพราะกรรมที่ทำไว้ดีนั้น และเพราะการ
ตั้งเจตน์จำนงไว้ ดิฉันละร่างนางกินรีแล้ว ได้
ไปสู่คณะไตรทศ
ได้เป็นพระอัครมเหสีของท้าวสักกเทว-
ราช ๓๖ พระองค์ ได้เป็นพระอัครมเหสีของ
พระเจ้าจักรพรรดิ ๑๐ พระองค์
ดิฉันสลดใจแล้วก็ได้ออกบวชเป็นบรรพ
ชิต ดิฉันเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ถอนภพขึ้นได้
หมดแล้ว อาสวะของดิฉันสิ้นไปหมดแล้ว บัดนี้ภพใหม่ไม่มีอีก
ในกัปที่ ๙๔ แต่กัปนี้ ดิฉันได้บูชาด้วย
ดอกไม้ใด ด้วยการบูชานั้น ดิฉันไม่รู้จักทุคติ
เลย นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา
ดิฉันเผากิเลสทั้งหลายแล้ว คำสอน
ของพระพุทธเจ้าได้ฉันได้ทำเสร็จแล้ว
ทราบว่า พระนฬมาลิกาภิกษุณีได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล.
จบฬมาลิการเถรีอปทาน
เอกปิณฑปาตทายิกาเถรีอปทานที่ ๖ (๖)ผลของการถวายข้าวผสมน้ำนม
[๑๔๖] ในพระนครพันธุมดี มีพระบรม
กษัตริย์พระองค์หนึ่งพระนามว่า พันธุมา ดิฉันเป็นพระอัครมเหสีของท้าวเธอ ดิฉันย่อมพูดกะคนบางคน ครั้งนั้น ดิฉันอยู่ในที่ลับ นั่งคิดอย่างนี้ว่า ก็กุศลที่บุคคลจะพึงถือเอาไปด้วย ที่เราทำแล้วไม่มีเลย
เราจะต้องไปนรกที่มีความเร่าร้อนใหญ่
ยิ่ง เผ็ดร้อนร้ายกาจ ทารุณโดยแน่นอน ในข้อนี้เราไม่มีความสงสัยเลย ดังนี้
ดิฉันเข้าเฝ้าพระราชา แล้วกราบทูลว่า
ขอเดชะ ขอพระองค์จงพระราชทานสมณะให้หม่อมฉันสักองค์หนึ่งเถิด หม่อมฉันจักนิมนต์ให้ท่านฉัน พระมหาราชาได้พระราชทานสมณะผู้มีอินทรีย์อันอบรมแล้วให้ดิฉัน ดิฉันรับบาตรของท่านแล้วนิมนต์ท่านให้ฉันจนอิ่มหนำ ด้วยข้าวที่ระคนด้วยน้ำนมและทธิแล้ว ดิฉันบูชาด้วยข้าวที่ระคนด้วยน้ำนมและทธิแล้ว ทำของหอมและเครื่องไท้ทา เอาร่างแหปิดแล้วเอาผ้าเหลืองคลุมไว้
End of ๕. นฬมาลิกาเถริยาปทาน