๑๐. อสนโพธิยเถราปทาน (๖๐) เล่ม ๓๒

[๗๔] ในที่สุดแสนกัป พระศาสดาพระนามว่าโคดมโดยพระโคตรซึ่ง สมภพในราชวงศ์ของพระเจ้าโอกกากราชจักเสด็จอุบัติขึ้นในโลก[๗๕] ผู้นั้นจักเป็นธรรมทายาทของพระองค์ เป็นโอรสอันธรรม เนรมิตแล้ว จักกำหนดรู้อาสวะทั้งปวงแล้ว ไม่มีอาสวะ จัก นิพพาน”[๗๖] เราออกจากครรภ์แล้วมีสติสัมปชัญญะ มีอายุ ๕ ปีโดยกำเนิด ก็ได้บรรลุพระอรหัต

[๗๗] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลนัยว่า ท่านพระปทุมเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการ ฉะนี้แล

จบ ปทุมเถราปทานที่ ๙

๑๐. อสนโพธิยเถราปทาน

บุพประวัติของพระอสนโพธิยเถระ

ว่าด้วยผลแห่งการปลูกต้นโพธิ์

(ท่านพระอสนโพธิยเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)

{๖๒} [๗๘] เรามีอายุ ๗ ขวบโดยกำเนิด ได้พบพระผู้มีพระภาคเจ้าผู้เป็น นายกของโลก เรามีจิตเลื่อมใส มีใจโสมนัสได้เข้าไปเฝ้าพระองศ์ ผู้สูงสุดกว่านรชน

[๗๙] เราร่าเริง มีจิตโสมนัสได้ปลูกต้นโพธิ์อันอุดมถวายแด่พระผู้มี พระภาคเจ้าพระนามว่าติสสะ พระโลกเชษฐ์ผู้คงที่[๘๐] ต้นไม้ที่งอกขึ้นบนแผ่นดินมีนามบัญญัติว่าอสนะ เราบำรุง ต้นโพธิ์ที่ชื่ออสนะอันอุดมนี้อยู่ตลอด ๕ ปี

[๘๑] เราได้เห็นต้นโพธิ์มีดอกบานน่าอัศจรรย์ เป็นเหตุให้ขนพองสยอง เกล้า เมื่อจะประกาศกรรมของตนจึงเข้าไปเฝ้าพระพุทธเจ้า ผู้ประเสริฐสุด[๘๒] ในกาลนั้น พระสัมพุทธเจ้าสยัมภูอัครบุคคลพระนามว่าติสสะ พระองค์นั้นประทับนั่งในท่ามกลางภิกษุสงฆ์แล้วได้ตรัสพระคาถา เหล่านี้ว่า[๘๓] “ผู้ใดปลูกต้นโพธิ์นี้และกระทำพุทธบูชาโดยเคารพ เราจัก พยากรณ์ผู้นั้น ท่านทั้งหลายจงตั้งใจฟังคำเรากล่าวเถิด[๘๔] ผู้นั้นจักได้เสวยเทวรัชสมบัติในเทวดาทั้งหลายตลอด ๓๐ กัป และจักได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๖๔ ครั้ง

[๘๕] ก็เขาจุติจากภพชื่อว่าดุสิตแล้ว อันกุศลมูลตักเตือนแล้ว เสวย สมบัติทั้งสองแล้ว จักรื่นรมย์อยู่ในความเป็นมนุษย์[๘๖] ผู้นั้นทุ่มเทจิตใจบำเพ็ญเพียร สงบระงับ ไม่มีอุปธิ จัก กำหนดรู้อาสวะทั้งปวงแล้ว ไม่มีอาสวะ จักนิพพาน”

[๘๗] เราประกอบวิเวกเนือง ๆ เป็นผู้สงบระงับ ไม่มีอุปธิ ตัดเครื่องผูก ดังช้างทำลายปลอกฉะนั้น ไม่มีอาสวะอยู่[๘๘] ในกัปที่ ๙๒ แต่ภัทรกัปนี้ เราปลูกต้นโพธิ์ไว้ในกาลนั้น ด้วย ผลกรรมนั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการปลูกต้นโพธิ์

[๘๙] ในกัปที่ ๗๔ แต่ภัทรกัปนี้ เวลานั้น เราได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ สมบูรณ์ด้วยรัตนะ ๗ ประการ มีนามปรากฏว่าทัณฑเสน[๙๐] ในกัปที่ ๗๓ แต่ภัทรกัปนี้ ได้มีพระเจ้าจักรพรรดิ ๗ พระองค์ พระนามว่าสมันตเนมิ

[๙๑] ในกัปที่ ๒๐ แต่ภัทรกัปนี้ ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ มีพระนาม ว่าปุณณกะ สมบูรณ์ด้วยรัตนะ ๗ ประการ มีกำลังมาก[๙๒] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลนัยว่า ท่านพระอสนโพธิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้วด้วย ประการฉะนี้แล

จบ อสนโพธิยเถราปทานที่ ๑๐

รวมอปทานที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. วิธูปนทายกเถราปทาน ๒. สตรังสิยเถราปทาน

๓. สยนทายกเถราปทาน ๔. คันโธทกทายกเถราปทาน

๕. โอปวัยหเถราปทาน ๖. สปริวาราสนเถราปทาน

๗. ปัญจทีปกเถราปทาน ๘. ธชทายกเถราปทาน

๙. ปทุมเถราปทาน ๑๐. อสนโพธิยเถราปทาน

และมีคาถา ๙๒ คาถา

จบ วีชนีวรรคที่ ๖

๗. สกจิตตนิยวรรค

๑. สกจิตตนิยเถราปทาน

บุพประวัติของพระสกจิตตเถระ

ว่าด้วยผลแห่งการถวายสถูป

(ท่านพระสกจิตตเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)

{๖๓} [๑] เราได้เห็นป่าชัฏใหญ่ที่สงัดเงียบ ปราศจากอันตรายที่พวกฤๅษี อยู่อาศัยเหมือนเป็นที่รับเครื่องสักการบูชา[๒] เราจึงเอาไม้ไผ่มาทำเป็นพระสถูปแล้วโปรยดอกไม้ต่าง ๆ ลง ได้ไหว้พระสถูปที่เราสร้างแล้วดุจถวายบังคมพระสัมพุทธเจ้า ผู้ยังทรงพระชนม์อยู่เฉพาะพระพักตร์[๓] เราได้เป็นพระราชาสมบูรณ์ด้วยรัตนะ ๗ ประการ เป็นใหญ่ใน แว่นแคว้นปรารภกรรมของตน นี้เป็นผลแห่งการบูชาด้วยดอกไม้[๔] ในกัปที่ ๙๑ แต่ภัทรกัปนี้ เราได้เอาดอกไม้ใดบูชา ด้วยผล กรรมนั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา[๕] ในกัปที่ ๘๐ ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ มีพระนามว่าอนันตยสะ สมบูรณ์ด้วยรัตนะ ๗ ประการ เป็นใหญ่ในทวีปทั้ง ๔[๖] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เรา ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลนัยว่า ท่านพระสกจิตตนิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วย ประการฉะนี้แล

จบ สกจิตตนิยเถราปทานที่ ๑