พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · พุทธวรรค
๑๑. ขทิรวนิยเรวตเถราปทาน (๙) เล่ม ๓๒
Text layerBuddha’s wordsItems ๑๑ (Royal Thai)11/12 in พุทธวรรค4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
ขทิรวนิยเรวตเถราปทานที่ ๑๑ (๙)
ว่าด้วยผลแห่งการจัดเรือนำข้ามฟาก
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน พุทธวรรค ขทิรวนิยเรวตเถราปทาน (๙) (Royal Thai Volume 32 · Mahachula Volume 32 · Mahamakut Volume 70 · Chaloem Phrakiat Volume 32)
คงฺคา ภาคีรสี ๒ นาม หิมวนฺตา ปภาวิตา
กุติตฺเถ นาวิโก อาสึ โอริมํ ๓ จ ตเร อหํ ฯ
ปทุมุตฺตรนายโก สมฺพุทฺโธ ทิปทุตฺตโม
วีสสตสหสฺเสหิ คงฺคาโสตํ ๔ ตริสฺสติ ฯ
พหู นาวา สมาเนตฺวา วฑฺฒกีหิ สุสงฺขตํ
นาวาย ฉทนํ กตฺวา ปฏิมานึ นราสภํ ฯ
อาคนฺตฺวาน จ สมฺพุทฺโธ อารุยฺหิ ๕ นาวลญฺชกํ
วาริมชฺเฌ ฐิโต สตฺถา อิมา คาถา อภาสถ ฯ
โย โส ตาเรสิ สมฺพุทฺธํ สงฺฆํ จาปิ อนาสวํ
เตน จิตฺตปฺปสาเทน เทวโลเก รมิสฺสติ ฯ
นิพฺพตฺติสฺสติ เต พฺยมฺหํ สุกตํ นาวสณฺฐิตํ
อากาเส ปุปฺผฉทนํ ธารยิสฺสติ สพฺพทา ฯ
อฏฺฐปญฺญาสกปฺปมฺหิ ตารโณ ๑ นาม ขตฺติโย
จาตุรนฺโต วิชิตาวี จกฺกวตฺติ ภวิสฺสติ ฯ
สตฺตปญฺญาสกปฺปมฺหิ จมฺพโก นาม ขตฺติโย
อุคฺคจฺฉนฺโตว สุริโย โชติสฺสติ มหาพโล ฯ
กปฺปสตสหสฺสมฺหิ โอกฺกากกุลสมฺภโว
โคตโม นาม โคตฺเตน สตฺถา โลเก ภวิสฺสติ ฯ
ติทสาว ๒ จวิตฺวาน มนุสฺสตฺตํ คมิสฺสติ
เรวโต นาม นาเมน พฺรหฺมพนฺธุ ภวิสฺสติ ฯ
อคารา นิกฺขมิตฺวาน สุกฺกมูเลน โจทิโต
โคตมสฺส ภควโต สาสเน ปพฺพชิสฺสติ ฯ
โส ปจฺฉา ปพฺพชิตฺวาน ยุตฺตโยโค วิปสฺสโก
สพฺพาสเว ปริญฺญาย นิพฺพายิสฺสตฺยนาสโว ฯ
วิริยํ เม ธุรโธรยฺหํ โยคกฺเขมาธิวาหนํ
ธาเรมิ อนฺติมํ เทหํ สมฺมาสมฺพุทฺธสาสเน ฯ
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส [๓] วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา ขทิรวนิโย เรวตตฺเถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ
ขทิรวนิยเรวตตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ
๑ ม. วิชเน ฯ ยุ. วิปิเน ฯ ๒ ม. ภาคีรถี ฯ ๓ ม. ยุ. โอริเม จ ตรึ อหํ ฯ
๔ ม. คงฺคาตีรมุปาคโต ฯ ๕ ม. อารูหิ ตญฺจนาวกํ ฯ
๑ ม. ตารโก นาม ฯ ๒ ม. ยุ. ติทสา โส ฯ
๓ ม. สตสหสฺเส กตํ กมฺมํ ผลํ ทสฺเสสิ เม อิธ
สุมุตฺโต สรเวโคว กิเลเส ฌาปยี มม
ตโตมํ วนนิรตํ ทิสฺวา โลกนฺตคู มุนิ
วนวาสิ ภิกฺขูนคฺคํ ปญฺญเปสิ มหามติ ฯ
แม่น้ำคงคาชื่อภาคีรสี เกิดแต่ประเทศหิมวันต์ เราเป็นนายเรืออยู่ที่ท่าอันขรุขระ ข้ามส่งคนจากฝั่งนี้ไปฝั่งโน้น พระสัมพุทธเจ้าพระนามว่าปทุมุตระผู้นายกของโลก สูงสุดกว่าสรรพสัตว์ กับพระขีณาสพหนึ่งแสน จักข้ามกระแสแม่น้ำคงคา เรานำเรือมารวมไว้เป็นอันมากแล้วนำประทุนเรือที่นายช่างตกแต่งเป็นอันดีไว้ต้อนรับพระนราสภ ก็สัมพุทธเจ้าเสด็จมาแล้วเสด็จขึ้นเรือ
พระศาสดาประทับยืน ณ ท่ามกลางน้ำ (เมื่อเรือถึงกลางน้ำพระศาสดาประทับยืน) ได้ตรัสพระคาถาเหล่านี้ว่า ผู้ใดข้ามส่งพระสัมพุทธเจ้าและพระสงฆ์ผู้ไม่มีอาสวะ ผู้นั้นจักรื่นรมย์อยู่ในเทวโลกด้วยจิตอันเลื่อมใสนั้น วิมานอันบุญกรรมทำไว้อย่างสวยงามมีสัณฐานดังเรือ จักเกิดแก่ท่าน หลังคาดอกไม้จักกั้นอยู่บนอากาศทุกเมื่อ ในกัลปที่๕๔ ผู้นี้จักได้เป็นกษัตริย์พระนามว่าตารณะ จักเป็นพระเจ้าจักรพรรดิทรงครอบครองแผ่นดิน มีสมุทรสาครเป็นที่ลุด ในกัลปที่ ๕๗ จักได้เป็นกษัตริย์พระนามว่าจัมพกะ ทรงพระกำลังมาก จักรุ่งเรือง ดังพระอาทิตย์อุทัย ฉะนั้น ในแสนกัลป
พระศาสดาพระนามว่าโคดมโดยพระโคตร ซึ่งสมภพในวงศ์พระเจ้าโอกกากราชจักเสด็จอุบัติในโลก ผู้นี้เคลื่อนจากไตรทศแล้ว จักถึงความเป็นมนุษย์ จักเป็นบุตรแห่งพราหมณ์ มีนามชื่อว่าเรวตะ อันกุศลมูลตักเตือนแล้ว จักออกจากเรือนบวชในศาสนาของพระผู้มีพระภาคพระนามว่าโคดม ภายหลังเขาบวชแล้ว จักประกอบความเพียร เจริญวิปัสสนากำหนดรู้อาสวะทั้งปวงแล้ว จักไม่มีอาสวะนิพพาน เรามีความเพียรอันนำไปซึ่งธุระ อันนำมาซึ่งธรรมเป็นแดนเกษมจากโยคะ เราทรงกายอันมีในที่สุด ในศาสนาแห่งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าคุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งชัดแล้ว พระพุทธศาสนาเราได้ทำเสร็จแล้ว ฉะนี้แล.
ทราบว่า ท่านพระขทิรวนิยเรวตเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล.
จบ ขทิรวนิยเรวตเถราปทาน.
End of ๑๑. ขทิรวนิยเรวตเถราปทาน (๙)