๘. ติณมุฏฐิทายกเถราปทาน (๓๔๘) เล่ม ๓๒

หิมวนฺตสฺสาวิทูเร ลมฺพโก นาม ปพฺพโต

อุปติสฺโส นาม สมฺพุทฺโธ อพฺโภกาสมฺหิ จงฺกมิ.

ในที่ไม่ไกลภูเขาหิมพานต์ มีภูเขาลูกหนึ่งชื่อลัมพกะ

พระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระนามว่าอุปติสสะ เสด็จจงกรมอยู่ ณ ที่กลางแจ้ง

มิคลุทฺโท ปุเร อาสึ อรญฺเญ กานเน อหํ

ทิสฺวาน ตํ เทวเทวํ สยมฺภุํ อปราชิตํ.

เมื่อก่อน ข้าพเจ้าเป็นนายพรานเนื้ออยู่ในป่าดงทึบ ได้เห็นพระพุทธเจ้าพระองค์นั้น ผู้เป็นเทพยิ่งกว่าเทพ ทรงเป็นพระสยัมภู ผู้ไม่ทรงพ่ายแพ้

วิปฺปสนฺเนน จิตฺเตน ตทา ตสฺส มเหสิโน

นิสีทนตฺถํ พุทฺธสฺส ติณมุฏฺฐิมทาสหํ.

ครั้งนั้น ข้าพเจ้ามีจิตผ่องใส ได้ถวายหญ้ากำมือหนึ่งสำหรับประทับนั่งแด่พระพุทธเจ้า ผู้แสวงหาคุณอันยิ่งใหญ่พระองค์นั้น

ทตฺวาน เทวเทวสฺส ภิยฺโย จิตฺตํ ปสาทยึ

สมฺพุทฺธํ อภิวาเทตฺวา ปกฺกามึ อุตฺตรามุโข.

ครั้นถวายแด่พระองค์ผู้เป็นเทพยิ่งกว่าเทพแล้ว ก็ทำจิตให้เลื่อมใสอย่างยิ่ง ถวายอภิวาทพระสัมมาสัมพุทธเจ้า แล้วบ่ายหน้าหลีกไปทางทิศเหนือ

อจิรํ คตมตฺตํ มํ มิคราชา อเหฐยิ <1233>

สีเหน ปาติโต <1234> สนฺโต ตตฺถ กาลํกโต อหํ.

พอข้าพเจ้าไปได้ไม่นาน ราชสีห์ได้เบียดเบียนข้าพเจ้า ข้าพเจ้าถูกราชสีห์ทำให้ล้มลงได้สิ้นชีวิตลงในที่นั้น

อาสนฺเน เม กตํ กมฺมํ พุทฺธเสฏฺเฐ อนาสเว.

สุมุตฺโต สรเวโคว เทวโลกํ อคจฺฉหํ.

(เพราะ)กรรมที่ข้าพเจ้าทำแล้วในสำนักของพระพุทธเจ้า ผู้ประเสริฐที่สุดผู้ไม่มีอาสวะ ข้าพเจ้าจึงได้ไปเกิดยังเทวโลก ดุจความเร็วแห่งลูกศรที่หลุดแล่นไปดีแล้ว

ยูโป ตตฺถ สุโภ อาสิ ปุญฺญกมฺมาภินิมฺมิโต

สหสฺสกณฺโฑ สตฺตเคณฺฑุ <1235> ธชาลุ หริตามโย.

ในเทวโลกนั้น มีปราสาทงดงาม ที่บุญกรรมเนรมิตไว้แล้วสูง ๑,๐๐๐ ชั่วธนู มี ๗ ชั้น สะพรั่งไปด้วยธง พราวไปด้วยแก้วมณีสีเขียว

ปภา นิทฺธาวเต ตสฺส สตรํสีว อุคฺคโต

อากิณฺโณ เทวกญฺญาหิ อาโมทึ กามกามิหํ. <1236>

รัศมีของปราสาทนั้นพวยพุ่งดุจดวงอาทิตย์อุทัย ปราสาทแออัดด้วยเหล่านางเทพกัญญา ข้าพเจ้าบันเทิงเริงรมย์ด้วยวัตถุกามและกิเลสกาม

เทวโลกา จวิตฺวาน สุกฺกมูเลน โจทิโต

อาคนฺตฺวาน มนุสฺสตฺตํ ปตฺโตมฺหิ อาสวกฺขยํ.

ข้าพเจ้าอันกุศลมูลตักเตือนแล้ว จุติจากเทวโลกมาเกิดเป็นมนุษย์แล้ว ได้บรรลุความสิ้นอาสวะ

จตุนวุเต อิโต กปฺเป นิสีทนมทาสหํ

ทุคฺคตึ นาภิชานามิ ติณมุฏฺฐิยิทํ ผลํ.

ในกัปที่ ๙๔ นับจากกัปนี้ไป ข้าพเจ้าได้ถวายที่นั่งไว้ จึงไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการถวายหญ้ากำมือหนึ่ง

ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิ จ อฏฺฐิเม

ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ.

อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา ติณมุฏฺฐิทายโก เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ.

ติณมุฏฺฐิทายกตฺเถรสฺส อปทานํ อฏฺฐมํ สมตฺตํ.

คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แลได้ทราบว่า ท่านพระติณมุฏฐิทายกเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการ ฉะนี้

ติณมุฏฐิทายกเถราปทานที่ ๘ จบ