๑๐. ตีณิปทุมิยเถราปทาน (๘๐) เล่ม ๓๒

ปทุมุตฺตโร นาม ชิโน สพฺพธมฺมาน ปารคู

ทนฺโต ทนฺตปริวุโต นครา นิกฺขมี ตทา ฯ

นคเร หํสวติยา อโหสึ มาลิโก ตทา

ยํ ตตฺถ อุตฺตมํ ตีณิ ปทุมปุปฺผานิ อคฺคหึ ฯ

อทฺทสํ วิรชํ พุทฺธํ ปฏิมคฺคนฺตราปเณ

สห ๑ ทิสฺวาน สมฺพุทฺธํ เอวํ จินฺเตสหํ ตทา ฯ

กึ เม อิเมหิ ปุปฺเผหิ รญฺโญ อุปฏฺฐิเตหิ เม

คามํ วา คามเขตฺตํ วา สหสฺสํ วา ลเภยฺยหํ ฯ

อทนฺตทมกํ ๑ วีรํ ๒ สพฺพสตฺตสุขาวหํ

โลกนาถํว ปูเชตฺวา ลจฺฉามิ อมตนฺธนํ ฯ

เอวาหํ จินฺตยิตฺวาน สกํ จิตฺตํ ปสาทยึ

ตีณิ โลหิตเก คยฺห อากาเส อุกฺขิปึ ตทา ฯ

มยา อุกฺขิตฺตมตฺตมฺหิ อากาเส ปตฺถรึสุ เต

ธารึสุ มตฺถเก ตตฺถ อุทฺธํวณฺฏา ๓ อโธมุขา ฯ

เย เกจิ มนุชา ทิสฺวา อุกฺกุฏฺฐึ สมฺปวตฺตยุํ

เทวตา อนฺตลิกฺขมฺหิ สาธุการํ ปวตฺตยุํ ฯ

อจฺเฉรํ โลเก อุปฺปนฺนํ พุทฺธเสฏฺฐสฺส วาหสา

สพฺเพ ธมฺมํ สุณิสฺสาม ปุปฺผานํ วาหสา มยํ ฯ

ปทุมุตฺตโร โลกวิทู อาหุตีนํ ปฏิคฺคโห

วีถิยญฺหิ ฐิโต สนฺโต อิมา คาถา อภาสถ ฯ

โย โส พุทฺธํ อปูเชสิ รตฺตปทุเมหิ มาณโว

ตมหํ กิตฺตยิสฺสามิ สุณาถ มม ภาสโต ฯ

ตึสกปฺปสหสฺสานิ เทวโลเก รมิสฺสติ

ตึสกฺขตฺตุญฺจ ๔ เทวินฺโท เทวรชฺชํ กริสฺสติ ฯ

มหาวิตฺถาริกํ นาม พฺยมฺหํ เหสฺสติ ตาวเท

ติโยชนสตุพฺพิทฺธํ ทิยฑฺฒสตวิตฺถตํ ฯ

จตฺตาริ สตสหสฺสานิ นิยฺยุหา จ สุมาปิตา

กูฏาคารวรูเปตา มหาสยนมณฺฑิตา ๕ ฯ

โกฏิสตสหสฺสาโย ปริวาเรสฺสนฺติ อจฺฉรา

กุสลา นจฺจคีตสฺส วาทิเต ๑ จ ปทกฺขิณา ฯ

เอตาทิเส พฺยมฺหวเร นารีคณสมากุเล

วสฺสิสฺสติ ปุปฺผวสฺโส ทิพฺโพ โลหิตโก ตทา ฯ

ภิตฺติขีเล นาคทนฺเต ทฺวารพาเห จ โตรเณ

จกฺกมตฺตา โลหิตกา โอลมฺพิสฺสนฺติ ตาวเท ฯ

ปตฺเตน ปตฺตสญฺฉนฺเน อนฺโต พฺยมฺหวเร อิมํ

อตฺถริตฺวา ปารุปิตฺวา ตุวฏฺฏิสฺสนฺติ ตาวเท ฯ

ภวนํ ปริวาเรตฺวา สมนฺตา สตโยชนํ ๒

เต ๓ วิสุทฺธา โลหิตกา ทิพฺพคนฺธํ ปวายเร ฯ

ปญฺจสตฺตติกฺขตฺตุญฺจ จกฺกวตฺติ ภวิสฺสติ

ปเทสรชฺชํ วิปุลํ คณนาโต อสงฺขยํ ฯ

สมฺปตฺติโย ทุเว ภุตฺวา อนีติ อนุปทฺทโว

สมฺปตฺเต ปริโยสาเน นิพฺพานํ ปาปุณิสฺสติ ฯ

สุทิฏฺโฐ วต เม พุทฺโธ วาณิชฺชมุปโยชิตํ ๔

ปทุมานิ ตีณิ ปูเชตฺวา อนุโภสินฺติสมฺปทา ฯ

อชฺช เม ธมฺมปตฺตสฺส วิปฺปมุตฺตสฺส สพฺพโส

สุปุปฺผิตํ โลหิตกํ ธารยิสฺสติ มตฺถเก ฯ

มม กมฺมํ กเถนฺตสฺส ปทุมุตฺตรสตฺถุโน

สตปาณสหสฺสานํ ธมฺมาภิสมโย อหุ ฯ

สตสหสฺเส อิโต กปฺเป ยํ พุทฺธมภิปูชยึ ๑

ทุคฺคตึ นาภิชานามิ ติณฺณํ ปทุมานิทํ ผลํ ฯ

กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ ภวา สพฺเพ สมูหตา

สพฺพาสวา ปริกฺขีณา นตฺถิ ทานิ ปุนพฺภโว ฯ

ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม

ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ

อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา ตีณิปทุมิโย เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ

ตีณิปทุมิยตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ

อุทฺทานํ

นาคสมาโล ปทสญฺญี สุสญฺญาลุวทายโก

เอกสญฺญี ติณทโท สูจี ปาฏลิปุปฺผิโย

ฐิตญฺชลี ติปทุมี คาถาโย ปญฺจสตฺตติ ฯ

นาคสมาลวคฺโค อฏฺฐโม ฯ

______________

๑ ยุ. โสหํ ฯ

๑ ม. อทนฺตทมนํ ฯ ๒ ยุ. ธีรํ ฯ ๓ โป. อุทฺธวณฺฑา ฯ ๔ ม. ยุ. ตสกปฺปานิ ฯ

๕ ยุ. มหาสยนโวสิโต ฯ

๑ ม. วาทิเตปิ ฯ ยุ. วาทิเตหิ ฯ ๒ ม. สตโยชเน ฯ ๓ ม. เตปิ ปทมา โลหิตกา ฯ

๔ ม. ยุ. วาณิชฺชํ สุปโยชิตํ ฯ

๑ โป. พุทฺธมภิโรปยึ ฯ

ในกาลนั้น พระชินเจ้าพระนามปทุมุตระ ทรงรู้จบธรรมทั้งปวง ทรงฝึกพระองค์เองแล้ว ทรงแวดล้อมด้วยพระสาวกผู้ฝึกตนแล้ว เสด็จออกจากนคร เวลานั้น เราเป็นช่างดอกไม้ อยู่ในพระนครหงสวดี เราถือดอกปทุม ๓ ดอก อย่างดีเลิศ (จะไป) ในพระนครนั้น ได้พบพระพุทธเจ้าผู้ปราศจากธุลี เสด็จดำเนินอยู่ในละแวกตลาด พร้อมกับได้เห็นพระสัมพุทธเจ้า เราได้คิดอย่างนี้ในกาลนั้นว่า จะมีประโยชน์อะไรแก่เราด้วยดอกไม้เหล่านี้ ที่เราบำรุงพระราชา เราจะพึงได้บ้านหรือคามเขตหรือทรัพย์พันหนึ่ง (เท่านั้น) เราบูชาพระพุทธเจ้าผู้ฝึกคนที่มิได้ฝึกตน ผู้แกล้วกล้า ทรงนำสุขมาให้แก่สัตว์ทั้งปวง เป็นนาถะของโลกแล้ว จักได้ทรัพย์อันไม่ตาย

ครั้นเราคิดอย่างนี้แล้ว จึงยังจิตของตนให้เลื่อมใสแล้วจับดอกปทุม ๓ ดอกโยนขึ้นไปบนอากาศ ในกาลนั้น พอเราโยนขึ้นไป ดอกปทุมเหล่านั้นก็แผ่ (บาน) อยู่ในอากาศ มีขั้วขึ้นข้างบนดอกลงข้างล่าง ทรงอยู่เหนือพระเศียรในอากาศ มนุษย์เหล่าใดเหล่าหนึ่งเห็นแล้ว พากันโห่ร้องเกรียวกราว ทวยเทพเจ้าในอากาศพากันซ้องสาธุการว่า ความอัศจรรย์เกิดขึ้นแล้วในโลก เราทั้งหลายจักนำดอกไม้มาบูชาพระพุทธเจ้าผู้ประเสริฐสุด เราทั้งหมดจักฟังธรรม จักนำดอกไม้มาบูชาพระผู้มีพระภาคพระนามว่าปทุมุตระ ผู้ทรงรู้แจ้งโลก ทรงสมควรรับเครื่องบูชา ประทับยืนอยู่ที่ถนนนั่นเอง ได้ตรัสพระคาถาเหล่านี้ว่า มาณพใดได้บูชาพระพุทธเจ้าด้วยดอกบัวแดง

เราจักพยากรณ์มาณพนั้น ท่านทั้งหลายจงฟังเรากล่าว มาณพนั้นจักรื่นรมย์อยู่ในเทวโลกตลอด ๓ หมื่นกัลป และจักได้เป็นจอมเทวดาเสวยเทวรัชสมบัติอยู่ ๓๐ ครั้ง จักมีวิมานชื่อมหาวิตถาริกะในเทวโลกนั้นสูง ๓๐๐ โยชน์ กว้าง ๑๕๐ โยชน์พวงดอกไม้ ๑๔๐,๐๐๐ พวงที่เทวดานิรมิตอย่างสวยงามห้อยอยู่ที่ปราสาทอันประเสริฐ และประดับที่นอนใหญ่ นางอัปสรแสนโกฏิ มีรูปอุดมฉลาดในการฟ้อน การขับรำและการประโคม จักแวดล้อมอยู่โดยรอบในกาลนั้น ฝนดอกไม้ทิพย์มีสีแดง จักตกลงในวิมานประเสริฐ อันเกลื่อนกล่นด้วยหมู่เทพนารีเช่นนี้ แก้วปทุมราคะโตประมาณเท่าจักร จักห้อยอยู่ที่ตะปูฝาที่ไม้ฟันนาค ที่บานประตู และที่เสาระเนียด

ที่วิมานนั้นนางเทพอัปสรทั้งหลายจักลาด จักห่มด้วยใบบัว นอนอยู่ภายในวิมานอันประเสริฐซึ่งดาดาษด้วยใบบัว ดอกบัวแดงล้วนเหล่านั้น แวดล้อมภพส่งกลิ่นหอมตลบไปประมาณร้อยโยชน์โดยรอบ มาณพนี้จักได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๗๕ ครั้ง จักได้เป็นพระเจ้าประเทศราชอันไพบูลย์โดยคณานับมิได้ ได้เสวยสมบัติทั้ง ๒ แล้ว หากังวลมิได้ ไม่มีอันตราย เมื่อกาลเป็นที่สุดมาถึงแล้ว จักได้บรรลุนิพพาน พระพุทธเจ้าเราได้เห็นดีแล้วหนอ การค้าเราประกอบแล้ว เราบูชา (พระพุทธเจ้าด้วย) ดอกบัว ๓ดอกแล้ว ได้เสวยสมบัติ ๓ ดอกบัวแดงอันบานงาม จักทรงไว้บนกระหม่อมของเราผู้บรรลุธรรม พ้นวิเศษแล้วโดยประการทั้งปวงในวันนี้เมื่อพระปทุมุตรบรมศาสดาตรัสกรรมของเราอยู่ ธรรมาภิสมัยได้มีแก่สัตว์หลายแสน ในกัลปที่หนึ่งแสนแต่กัลปนี้ เราได้บูชาพระพุทธเจ้าใดด้วยการบูชานั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่ง (การบูชาด้วย)ดอกบัว ๓ ดอก เราเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ถอนภพทั้งปวงขึ้นแล้วอาสวะทั้งหมดสิ้นรอบแล้ว บัดนี้ ภพใหม่ไม่มี คุณวิเศษเหล่านี้ คือปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งชัดแล้วพระพุทธศาสนา เราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้.

ทราบว่า ท่านพระตีณิปทุมิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล.

จบ ตีณิปทุมิยเถราปทาน.

--------------

รวมอปทานที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. นาคสมาลเถราปทาน ๒. ปทสัญญกเถราปทาน

๓. สุสัญญกเถราปทาน ๔. ภิสาลุวทายกเถราปทาน

๕. เอกสัญญกเถราปทาน ๖. ติณสันถารทายกเถราปทาน

๗. สูจิทายกเถราปทาน ๘. ปาฏลิปุปผิยเถราปทาน

๙. ฐิตัญชลิยเถราปทาน ๑๐. ตีณิปทุมิยเถราปทาน

มีคาถา ๗๕ คาถา

จบ นาคสมาลวรรคที่ ๘.