พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · มหาปริวารวรรค
๙. ปัจจุปัฏฐานสัญญกเถราปทาน (๑๑๙) เล่ม ๓๒
Text layerBuddha’s wordsItems ๑๒๑ (Royal Thai)9/10 in มหาปริวารวรรค4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
_______
๙. ปจฺจุปฏฺฐานสญฺญกตฺเถราปทาน
๙. ปัจจุปัฏฐานสัญญกเถราปทาน
ประวัติในอดีตชาติของพระปัจจุปัฏฐานสัญญกเถระ
(พระปัจจุปัฏฐานสัญญกเถระ เมื่อจะประกาศประวัติในอดีตชาติของตน จึง กล่าวว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน มหาปริวารวรรค ปัจจุปัฏฐานสัญญกเถราปทาน (๑๑๙) (Royal Thai Volume 32 · Mahachula Volume 32 · Mahamakut Volume 71 · Chaloem Phrakiat Volume 32)
บาลี (มหาจุฬาฯ), vol. 32, pp. 208–209 · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒), vol. 32, pp. 272–273
อตฺถทสฺสิมฺหิ สุคเต นิพฺพุเต สมนนฺตรา
ยกฺขโยนึ อุปปชฺชึ ยสํ ปตฺโต จหํ ตทา.
เมื่อพระสุคตพระนามว่าอัตถทัสสี เสด็จดับขันธปรินิพพานแล้ว ครั้งนั้น ข้าพเจ้าได้เกิดยังกำเนิดยักษ์และได้รับยศตามลำดับ
ทุลฺลทฺธํ วต เม อาสิ ทุปฺปภาตํ ทุรุฏฺฐิตํ
ยํ เม โภเค วิชฺชมาเน ปรินิพฺพายิ จกฺขุมา.
(ข้าพเจ้าคิดว่า)ยศที่เราได้แล้ว เป็นของได้ยากหนอ เป็นของที่รุ่งเรืองยาก เกิดขึ้นได้ยาก เมื่อโภคะของเรามีอยู่ พระสุคต ผู้มีพระจักษุก็เสด็จดับขันธปรินิพพานเสียแล้ว
มม สงฺกปฺปมญฺญาย สาคโร นาม สาวโก
มมุทฺธริตุกาโม โส อาคจฺฉิ มม สนฺติกํ.
สาวกนามว่าสาคร รู้ความดำริของข้าพเจ้าแล้ว ท่านประสงค์จะช่วยเหลือข้าพเจ้า จึงมายังสำนักของข้าพเจ้า
กึ นุ โสจสิ มา ภายิ จร ธมฺมํ สุเมธส
อนุปฺปทินฺนา พุทฺเธน สพฺเพสํ วิชฺชสมฺปทา. <726>
ท่านกล่าวว่า ท่านจะเศร้าโศกไปทำไมหนอ อย่ากลัวเลย ท่านจงประพฤติธรรมเถิด ท่านผู้มีปัญญาดี พระพุทธเจ้าทรงประทานวิชชาสมบัติแก่ชนทั้งปวงเนือง ๆ ว่า
โย จ <727> ปูเชยฺย สมฺพุทฺธํ ติฏฺฐนฺตํ โลกนายกํ
ธาตุํ สาสปมตฺตมฺปิ นิพฺพุตสฺสาปิ ปูชเย.
หากผู้ใด พึงบูชาพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ผู้ทรงเป็นผู้นำสัตว์โลก ยังดำรงพระชนม์อยู่ก็ดี พึงบูชาพระธาตุแม้ประมาณเท่าเมล็ดพันธุ์ผักกาดของพระพุทธเจ้า แม้เสด็จดับขันธปรินิพพานแล้วก็ดี
สเม จิตฺตปฺปสาทมฺหิ สมํ ปุญฺญํ มหคฺคตํ
ตสฺมา ถูปํ กริตฺวาน ปูเชหิ ชินธาตุโย.
เมื่อจิตที่เลื่อมใสของผู้นั้นเสมอกัน บุญก็มีผลมากเสมอกัน เพราะฉะนั้น ท่านจงสร้างสถูป บูชาพระธาตุของพระชินเจ้าเถิด
สาครสฺส วโจ สุตฺวา พุทฺธถูปํ อกาสหํ
ปญฺจ วสฺเส ปริจรึ มุนิโน ถูปมุตฺตมํ.
ข้าพเจ้าได้ฟังคำพูดของท่านสาครแล้ว ได้สร้างพุทธสถูป บำรุงพระสถูปชั้นเลิศของพระมุนีอยู่ ๕ ปี
เตน กมฺเมน ทิปทินฺท โลกเชฏฺฐ นราสภ
สมฺปตฺตึ อนุโภตฺวาน อรหตฺตํ อปาปุณิ.
ข้าแต่พระองค์ผู้เป็นจอมแห่งเทวดาและมนุษย์ ผู้เจริญที่สุดในโลก ทรงองอาจกว่านรชน ด้วยผลกรรมนั้น ข้าพระองค์จึงเสวยสมบัติ ได้บรรลุอรหัตตผลแล้ว
ภูริปญฺญาว จตฺตาโร สตฺตกปฺปสเต อิโต
สตฺตรตนสมฺปนฺนา จกฺกวตฺตี มหพฺพลา.
ในกัปที่ ๑๐๗ นับจากกัปนี้ไป ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๔ ชาติ พระนามว่าภูริปัญญา สมบูรณ์ด้วยรัตนะ ๗ ประการ มีพลานุภาพมาก
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิ จ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ.
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา ปจฺจุปฏฺฐานสญฺญโก เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ.
ปจฺจุปฏฺฐานสญฺญกตฺเถรสฺส อปทานํ นวมํ สมตฺตํ.
คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แลได้ทราบว่า ท่านพระปัจจุปัฏฐานสัญญกเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วย ประการฉะนี้
ปัจจุปัฏฐานสัญญกเถราปทานที่ ๙ จบ
End of ๙. ปัจจุปัฏฐานสัญญกเถราปทาน (๑๑๙)