พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน · กิงกณิปุปผวรรค
๑๐. ปิยาลผลทายกเถราปทาน เล่ม ๓๓
Text layerBuddha’s wordsItems ๙๐ (Royal Thai)10/10 in กิงกณิปุปผวรรค4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน กิงกณิปุปผวรรค ปิยาลผลทายกเถราปทาน (Royal Thai Volume 33 · Mahachula Volume 33 · Mahamakut Volume 72 · Chaloem Phrakiat Volume 33)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙), vol. 33, pp. 149–151
๑๐. ปิยาลผลทายกเถราปทาน
บุพประวัติของพระปิยาลผลทายกเถระ
ว่าด้วยผลแห่งการถวายลูกมะหาด
(ท่านพระปิยาลผลทายกเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)
{๙๐} [๑๐๔] เมื่อก่อนเราเป็นพรานเนื้อ ครั้งนั้นเราเที่ยวอยู่ในป่าใหญ่ได้ พบพระพุทธเจ้าผู้ปราศจากธุลีกิเลส ทรงรู้จบธรรมทั้งปวง[๑๐๕] เราเลื่อมใสได้นำผลมะหาดมาถวายพระพุทธเจ้าผู้ประเสริฐสุด เป็นเขตแห่งบุญ ผู้แกล้วกล้าด้วยมือทั้งสองของตน[๑๐๖] ในกัปที่ ๓๑ แต่กัปนี้ เราได้ถวายผลไม้ไว้ในกาลนั้น ด้วยการถวายผลไม้นั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการถวายผลไม้[๑๐๗-๑๐๙] เราเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ... คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้
นัยว่า ท่านพระปิยาลผลทายกเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ใว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล
จบ ปิยาลผลทายกถราปทานที่ ๑๐
รวมอปทานที่มีในวรรคนี้ คือ
๑. ตีณิกิงกณิปุปผิยเถราปทาน ๒. ปังสุกูลปูชกเถราปทาน
๓. โกรัณฑปุปผิยเถราปทาน ๔. กิงสุกปุปผิยเถราปทาน
๕. อุปัฑฒทุสสทายกเถราปทาน ๖. ขตมัณฑทายกเถราปทาน
๗. อุทกทายกเถราปทาน ๘. ปุฬินถูปิยเถราปทาน
๙. นฬกุฏิกทายกเถราปทาน ๑๐. ปิยาลผลทายกเถราปทาน
บัณฑิตคำนวณคาถาได้ ๑๐๙ คาถา
จบ กิงกณิปุปผวรรคที่ ๕๐
รวมวรรคมี ๑๐ วรรค คือ
๑.เมตเตยยวรรค ๒.ภัททาลิวรรค
๓.สกิงสัมมัชชกวรรค ๔.เอกวิหาริวรรค
๕.วิเภทกิวรรค ๖.ชคติทายกวรรค
๗.สาลปุปผิวรรค ๘.นฬมาลิวรรค
๙.ปังสุกูลวรรค ๑๐.กิงกณิปุปผวรรค
มีคาถา ๑,๔๘๒ คาถา
จบ ๑๐ วรรคมีเมตเตยยวรรคเป็นต้น
จบ เถราปทานหมวดร้อยที่ ๕
๕๑. กณิการวรรค
๑. ตีณิกณิการปุปผิยเถราปทาน
บุพประวัติของพระตีณิกณิการปุปผิยเถระ
ว่าด้วยผลแห่งการถวายดอกกรรณิการ์
(ท่านพระตีณิกณิการบุปผิยเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)
{๙๑} [๑] พระสัมพุทธเจ้าพระนามว่าสุเมธะผู้ตรัสรู้เองโดยชอบ มีพระมหาปุริสลักษณะอันประเสริฐ ๓๒ ประการ พระองค์ทรงประสงค์ความสงัดจึงเสด็จไปป่าหิมพานต์[๒] พระมุนีผู้เลิศ ประกอบด้วยพระกรุณาเป็นอุดมบุรุษ ครั้นเสด็จถึงป่าหิมพานต์แล้วประทับนั่งขัดสมาธิ[๓] ครั้งนั้น เราเป็นวิทยาธรสัญจรไปในอากาศ เราถือตรีศูลซึ่งทำไว้ดีแล้วเหาะไปในอัมพร
[๔] พระพุทธเจ้าส่องสว่างอยู่ในป่าเหมือนกับไฟบนยอดภูเขา เหมือนดวงจันทร์ในวันเพ็ญ และเหมือนต้นพญาสาละที่มีดอกบานสะพรั่ง[๕] เราออกจากป่าเหาะไปตามพระรัศมีพระพุทธเจ้า เห็นคล้ายกับสีของไฟที่ไหม้ไม้อ้อ ได้ทำจิตให้เลื่อมใส[๖] เราเลือกเก็บดอกไม้อยู่ ได้เห็นดอกกรรณิการ์ที่มีกลิ่นหอมจึงเก็บมา ๓ ดอกบูชาพระพุทธเจ้าผู้ประเสริฐสุด
End of ๑๐. ปิยาลผลทายกเถราปทาน