พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · เสเรยยกวรรค
๖. กุสุมาสนิยเถราปทาน (๑๒๖) เล่ม ๓๒
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๒๘ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๖/๑๐ ในเสเรยยกวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
_______
๖. กุสุมาสนิยตฺเถราปทาน
๖. กุสุมาสนิยเถราปทาน
ประวัติในอดีตชาติของพระกุสุมาสนิยเถระ
(พระกุสุมาสนิยเถระ เมื่อจะประกาศประวัติในอดีตชาติของตน จึงกล่าวว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน เสเรยยกวรรค กุสุมาสนิยเถราปทาน (๑๒๖) (ฉบับหลวง เล่ม ๓๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๒)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๓๒ หน้า ๒๑๗–๒๑๘ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๓๒ หน้า ๒๘๕–๒๘๖
นคเร ธญฺญวติยา อโหสึ พฺราหฺมโณ ตทา
ลกฺขเณ อิติหาเส จ สนิฆณฺฑุสเกฏุเภ.
ปทโก เวยฺยากรโณ นิมิตฺเต โกวิโท อหํ
มนฺเต จ สิสฺเส วาเจสึ ติณฺณํ เวทาน ปารคู.
ข้าพเจ้าเป็นผู้เข้าใจตัวบท เข้าใจไวยากรณ์ ฉลาดในนิมิต จบไตรเพทบอกมนตร์ให้ศิษย์ทั้งหลาย
ปญฺจ อุปฺปลหตฺถานิ ปิฏฺฐิยํ ฐปิตานิ เม
อาหุตึ ยิฏฺฐุกาโมหํ ปิตุมาตุสมาคเม.
ข้าพเจ้าวางดอกอุบล ๕ กำไว้บนหลังของข้าพเจ้า ประสงค์จะบูชายัญ ในสมาคมบิดามารดา
ตทา วิปสฺสี ภควา ภิกฺขุสํฆปุรกฺขโต
โอภาเสนฺโต ทิสา สพฺพา อาคจฺฉติ นราสโภ.
ครั้งนั้น พระผู้มีพระภาคพระนามว่าวิปัสสี ทรงองอาจกว่านรชน มีหมู่ภิกษุห้อมล้อมเสด็จมาทำทิศทั้งปวงให้สว่างไสว
อาสนํ ปญฺญเปตฺวาน นิมนฺติตฺวา มหามุนึ
สนฺถริตฺวาน ตํ ปุปฺผํ อภิเนสึ สกํ ฆรํ.
ข้าพเจ้าปูลาดอาสนะแล้วลาดดอกอุบลนั้น นิมนต์พระมหามุนี นำเสด็จไปยังเรือนของตน
ยํ เม อตฺถิ สเก เคเห อามิสํ ปจฺจุปฏฺฐิตํ
ตาหํ พุทฺธสฺส ปาทาสึ ปสนฺโน เสหิ ปาณิภิ.
อามิสใดที่ข้าพเจ้าตระเตรียมไว้ มีอยู่ในเรือนของตน ข้าพเจ้าเลื่อมใสได้ถวายอามิสนั้นแด่พระพุทธเจ้า ด้วยมือทั้ง ๒ ของตน
[๑] ภุตฺตาวึ กาลมญฺญาย ปุปฺผหตฺถมทาสหํ <755>
อนุโมทิตฺวาน สพฺพญฺญู ปกฺกามิ อุตฺตรามุโข.
ข้าพเจ้าทราบเวลาว่า พระผู้มีพระภาคเสวยเสร็จแล้ว จึงได้ถวายดอกอุบลกำหนึ่ง พระผู้มีพระภาคผู้สัพพัญญูทรงอนุโมทนาแล้ว บ่ายพระพักตร์เสด็จหลีกไปทางทิศเหนือ
เอกนวุเต อิโต กปฺเป ยํ ปุปฺผมททึ ตทา
ทุคฺคตึ นาภิชานามิ ปุปฺผทานสฺสิทํ ผลํ.
ในกัปที่ ๙๑ นับจากกัปนี้ไป ข้าพเจ้าได้ถวายดอกไม้ไว้ในครั้งนั้น จึงไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการถวายดอกไม้
อนนฺตรา <756> อิโต กปฺเป ราชาหุํ วรทสฺสโน
สตฺตรตนสมฺปนฺโน จกฺกวตฺตี มหพฺพโล.
ในกัปที่ต่อจากกัปนี้ไป ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิพระนามว่าวรทัสสนะ สมบูรณ์ด้วยรัตนะ ๗ ประการ มีพลานุภาพมาก
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิ จ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ.
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา กุสุมาสนิโย เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ.
กุสุมาสนิยตฺเถรสฺส อปทานํ ฉฏฺฐํ สมตฺตํ.
คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แลได้ทราบว่า ท่านพระกุสุมาสนิยเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้
กุสุมาสนิยเถราปทานที่ ๖ จบ
จบ ๖. กุสุมาสนิยเถราปทาน (๑๒๖)