พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · เสเรยยกวรรค
๑๐. ปทุมปูชกเถราปทาน (๑๓๐) เล่ม ๓๒
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๓๒ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑๐/๑๐ ในเสเรยยกวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน เสเรยยกวรรค ปทุมปูชกเถราปทาน (๑๓๐) (ฉบับหลวง เล่ม ๓๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๒)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๓๒ หน้า ๒๘๒–๒๘๔
๑๐. ปทุมปูชกเถราปทาน
บุพประวัติของพระปทุมปูชกเถระ
ว่าด้วยผลแห่งพุทธบูชา
(ท่านพระปทุมปูชกเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)
{๑๓๒} [๙๗] ในที่ไม่ไกลภูเขาหิมวันต์มีภูเขาชื่อว่าโคตมะ ดาดาษด้วยต้นไม้ต่าง ๆ เป็นที่อยู่ของหมู่มหาภูต[๙๘] มีอาศรมที่เราสร้างไว้ที่กลางภูเขานั้น เราแวดล้อมด้วยศิษย์ ของตนอยู่ในอาศรม (ได้กล่าวว่า)[๙๙] “คณะศิษย์ของเราจงมา จงนำดอกปทุมมาให้เรา เราจักทำ พุทธบูชาถวายพระผู้มีพระภาคเจ้าผู้เป็นจอมมนุษย์ ผู้คงที่”[๑๐๐] ศิษย์เหล่านั้นรับคำที่เราสั่งอย่างนี้แล้ว จึงนำดอกปทุมมาให้เรา เราทำนิมิตหมายอย่างนั้นแล้วจึงบูชาพระพุทธเจ้า[๑๐๑] ในกาลนั้น เราประชุมศิษย์ทั้งหลายแล้วพร่ำสอนเป็นอันดีว่า “เธอทั้งหลายอย่าประมาทเลย ความไม่ประมาทเป็นเหตุนำ ความสุขมาให้”[๑๐๒] เราครั้นสั่งสอนศิษย์ทั้งหลายของตนผู้อดทนต่อคำสอนอย่างนี้แล้ว ประกอบตนอยู่ในคุณคือความไม่ประมาท ทำกาละ ในกาลนั้น[๑๐๓] ในกัปที่ ๙๑ แต่ภัทรกัปนี้ เราบูชาพระพุทธเจ้าด้วยดอกไม้ใด ด้วยการบูชานั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา
[๑๐๔] ในกัปที่ ๕๑ แต่ภัทรกัปนี้ ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ มีพระนามว่า ชลุตตมะ สมบูรณ์ด้วยรัตนะ ๗ ประการ มีกำลังมาก[๑๐๕] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลนัยว่า ท่านพระปทุมปูชกเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล
จบ ปทุมปูชกเถราปทานที่ ๑๐
รวมอปทานที่มีในวรรคนี้ คือ
๑. เสเรยยกเถราปทาน ๒. ปุปผถูปิยเถราปทาน
๓. ปายาสทายกเถราปทาน ๔. คันโธทกิยเถราปทาน
๕. สัมมุขาถวิกเถราปทาน ๖. กุสุมาสนิยเถราปทาน
๗. ผลทายกเถราปทาน ๘. ญาณสัญญกเถราปทาน
๙. คันธปุปผิยเถราปทาน ๑๐. ปทุมปูชกเถราปทาน
บัณฑิตผู้เห็นแจ้งอรรถรวมคาถาไว้ ๑๐๕ คาถา
จบ เสเรยยกวรรคที่ ๑๓
๑๔. โสภิตวรรค
๑. โสภิตเถราปทาน
บุพประวัติของพระโสภิตเถระ
ว่าด้วยผลแห่งการฟังอาสภิวาจา
(ท่านพระโสภิตเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)
{๑๓๓} [๑] พระชินเจ้าพระนามว่าปทุมุตตระ พระโลกเชษฐ์ผู้องอาจในหมู่นรชน ทรงแสดงอมตบทแก่หมู่ชนเป็นอันมากอยู่[๒] ในกาลนั้น เราได้ฟังพระดำรัสของพระองค์ที่เปล่งออกด้วย อาสภิวาจา จึงประคองอัญชลี เป็นผู้มีจิตมีอารมณ์เป็นอันเดียว (กล่าวว่า)[๓] สมุทรเลิศกว่าทะเลทั้งหลาย ภูเขาพระสุเมรุ ประเสริฐกว่า ภูเขาทั้งหลาย ฉันใด ชนเหล่าใดย่อมเป็นไปตามอำนาจจิต ชนเหล่านั้นย่อมไม่เข้าถึงเสี้ยวแห่งพุทธญาณ ฉันนั้น[๔] พระพุทธเจ้าทรงเป็นฤๅษี ประกอบด้วยพระกรุณา ทรงหยุด การแสดงธรรมแล้ว ประทับนั่งในท่ามกลางภิกษุสงฆ์ได้ตรัส พระคาถาเหล่านี้ว่า[๕] “ผู้ใดสรรเสริญพระญาณในพระพุทธเจ้าผู้นายกของโลก ผู้นั้น จะไม่ต้องไปสู่ทุคติเลยตลอดแสนกัป
[๖] ผู้นั้นจักเผากิเลสทั้งหลายได้แล้วจักเป็นผู้มีจิตมีอารมณ์แน่วแน่ เป็นหนึ่ง มีใจตั้งมั่น จักเป็นสาวกของพระศาสดามีชื่อว่าโสภิตะ
จบ ๑๐. ปทุมปูชกเถราปทาน (๑๓๐)