พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · อุปาลีวรรค
๑๐. จุนทเถราปทาน (๕๐) เล่ม ๓๒
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๕๒ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑๐/๑๐ ในอุปาลีวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน อุปาลีวรรค จุนทเถราปทาน (๕๐) (ฉบับหลวง เล่ม ๓๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๒)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๓๒ หน้า ๑๗๑–๑๗๔
๑๐. จุนทเถราปทาน
บุพประวัติของพระจุนทเถระ
ว่าด้วยผลแห่งการถวายดอกไม้
(ท่านพระจุนทเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)
{๕๒} [๑๒๕] เราได้ให้ทำดอกไม้อันเป็นวัตถุควรบูชาเพื่อถวายแด่พระผู้มี พระภาคเจ้าพระนามว่าสิทธัตถะ พระโลกเชษฐ์ผู้คงที่ แล้วใช้ ดอกมะลิปิดไว้[๑๒๖] เราให้ทำดอกไม้นั้นเสร็จแล้วน้อมเข้าไปถวายแด่พระพุทธเจ้า และถือเอาดอกไม้ที่เหลือไปบูชาพระพุทธเจ้า[๑๒๗] เรามีจิตเลื่อมใส มีใจโสมนัสนำเอาดอกไม้อันเป็นวัตถุควรบูชา ไปบูชาพระพุทธเจ้าผู้เช่นกับทองคำอันมีค่า ผู้เป็นอัคนายก ของโลก[๑๒๘] พระสัมพุทธเจ้าผู้ทรงข้ามความสงสัยแล้ว มีพระขีณาสพ ผู้ข้ามโอฆะได้แล้วแวดล้อม ประทับนั่งในท่ามกลางภิกษุสงฆ์ ได้ตรัสพระคาถาเหล่านี้ว่า[๑๒๙] “ผู้ใดได้ถวายดอกไม้อันควรบูชา มีกลิ่นหอมฟุ้งแก่เรา เรา จักพยากรณ์ผู้นั้น ท่านทั้งหลายจงตั้งใจฟังคำเรากล่าวเถิด[๑๓๐] บุคคลผู้นี้จุติจากโลกนี้แล้วจักมีหมู่เทวดาแวดล้อม เกลื่อนกลาด ด้วยดอกมะลิไปสู่เทวโลก
[๑๓๑] ภพของบุคคลนั้นสูง สำเร็จด้วยทองและแก้วมณี วิมาน อันเกิดด้วยบุญกรรมจักมีปรากฏ
[๑๓๒] เขาจักได้เสวยเทวรัชสมบัติ ๗๔ ครั้ง จักแวดล้อมด้วยนางอัปสร เสวยสมบัติ
[๑๓๓] เขาจักได้เป็นพระราชาในแผ่นดิน ครอบครองแผ่นดิน ๓๐๐ ครั้ง และจักได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๗๕ ครั้ง[๑๓๔] เขาจักเป็นใหญ่กว่ามนุษย์มีนามว่าทุชชยะ เสวยบุญนั้น ประกอบ ด้วยกรรมของตน
[๑๓๕] เขาจักไม่ไปสู่วินิบาต จักไปสู่ความเป็นมนุษย์ เงินที่บุคคลนั้น สะสมไว้แล้วมีไม่น้อยตั้ง ๑๐๐ โกฏิ
[๑๓๖] เขาจักบังเกิดในกำเนิดมนุษย์ เป็นพราหมณ์ เป็นบุตรผู้มีปัญญา ของวังคันตพราหมณ์ เป็นบุตรผู้เป็นที่รักของนางสารีพราหมณี[๑๓๗] และภายหลังเขาจักบวชในศาสนาของพระอังคีรส จักได้เป็น พระสาวกของพระศาสดา มีนามว่าจูฬจุนทะ[๑๓๘] เขาจักได้เป็นพระขีณาสพแต่ยังเป็นสามเณรทีเดียว จัก กำหนดรู้อาสวะทั้งปวงแล้ว ไม่มีอาสวะ จักนิพพาน”[๑๓๙] เราได้บำรุงพระมหาวีรเจ้าและพระสาวกอื่น ๆ ผู้มีศีลเป็นที่รัก เป็นอันมาก และบำรุงพระเถระผู้พี่ชายของเรา เพื่อบรรลุ ประโยชน์อันสูงสุด[๑๔๐] เราครั้นบำรุงพี่ชายของเราแล้ว ได้เอาพระธาตุใส่ไว้ในบาตร นำเข้าไปถวายพระสัมพุทธเจ้าผู้เป็นโลกเชษฐ์ ผู้องอาจในหมู่ นรชน[๑๔๑] พระพุทธเจ้าทรงรับพระธาตุด้วยพระหัตถ์ทั้งสอง เมื่อจะทรง พระธาตุนั้นให้ปรากฏในโลกพร้อมทั้งเทวโลก จึงทรงประกาศ ว่าเป็นอัครสาวก
[๑๔๒] จิตของเราพ้นวิเศษดีแล้ว และศรัทธาของเราตั้งมั่นแล้ว เรา กำหนดรู้อาสวะทั้งปวงแล้ว ไม่มีอาสวะอยู่[๑๔๓] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลนัยว่า ท่านพระจุนทเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการ ฉะนี้แล
จบ จุนทเถราปทานที่ ๑๐
รวมอปทานที่มีในวรรคนี้ คือ
๑ อุปาลีเถราปทาน ๒ โสณโกฬิวิสเถราปทาน
๓ ภัททิยกาฬิโคธายปุตตเถราปทาน ๔ สันนิฏฐาปกเถราปทาน
๕ ปัญจหัตถิยเถราปทาน ๖ ปทุมฉทนิยเถราปทาน
๗ สยนทายกเถราปทาน ๘ จังกมทายกเถราปทาน
๙ สุภัททเถราปทาน ๑๐ จุนทเถราปทาน
และมีคาถา ๑๔๓ คาถา
จบ อุปาลิวรรคที่ ๕
๖. วีชนีวรรค
๑. วิธูปนทายกเถราปทาน
บุพประวัติของพระวิธูปนทายกเถระ
ว่าด้วยผลแห่งการถวายพัด
(ท่านพระวิธูปนทายกเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)
{๕๓} [๑] เราได้ถวายพัดเล่มหนึ่งแด่พระพุทธเจ้าพระนามว่าปทุมุตตระ พระโลกเชษฐ์ผู้คงที่ ผู้เป็นจอมแห่งสัตว์ ผู้มั่นคง[๒] เรายังจิตของตนให้เลื่อมใสแล้ว ประคองอัญชลีถวายบังคม พระสัมพุทธเจ้า แล้วหลีกไปบ่ายหน้าไปทางทิศเหนือ[๓] พระศาสดาผู้เป็นอัครนายกของโลกทรงรับพัดวีชนีแล้วประทับยืน ณ ท่ามกลางภิกษุสงฆ์ ได้ตรัสพระคาถาเหล่านี้ว่า[๔] “ด้วยการถวายพัดนี้และด้วยการตั้งจิตไว้ ผู้นี้จักไม่ไปสู่วินิบาต ตลอดแสนกัป”
[๕] เราปรารภความเพียร มีตนอันส่งไปแล้ว มีใจตั้งมั่นในเจโตคุณ มีอายุ ๗ ปีโดยกำเนิด ได้บรรลุพระอรหัต[๖] ใน ๖๐,๐๐๐ กัป ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๑๖ พระองค์ มี กำลังมาก มีพระนามเหมือนกันว่าพิชชมานะ[๗] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แล
จบ ๑๐. จุนทเถราปทาน (๕๐)