๑. วิธูปนทายกเถราปทาน (๕๑) เล่ม ๓๒

๖. วีชนีวรรค

๑. วิธูปนทายกเถราปทาน

บุพประวัติของพระวิธูปนทายกเถระ

ว่าด้วยผลแห่งการถวายพัด

(ท่านพระวิธูปนทายกเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)

{๕๓} [๑] เราได้ถวายพัดเล่มหนึ่งแด่พระพุทธเจ้าพระนามว่าปทุมุตตระ พระโลกเชษฐ์ผู้คงที่ ผู้เป็นจอมแห่งสัตว์ ผู้มั่นคง[๒] เรายังจิตของตนให้เลื่อมใสแล้ว ประคองอัญชลีถวายบังคม พระสัมพุทธเจ้า แล้วหลีกไปบ่ายหน้าไปทางทิศเหนือ[๓] พระศาสดาผู้เป็นอัครนายกของโลกทรงรับพัดวีชนีแล้วประทับยืน ณ ท่ามกลางภิกษุสงฆ์ ได้ตรัสพระคาถาเหล่านี้ว่า[๔] “ด้วยการถวายพัดนี้และด้วยการตั้งจิตไว้ ผู้นี้จักไม่ไปสู่วินิบาต ตลอดแสนกัป”

[๕] เราปรารภความเพียร มีตนอันส่งไปแล้ว มีใจตั้งมั่นในเจโตคุณ มีอายุ ๗ ปีโดยกำเนิด ได้บรรลุพระอรหัต[๖] ใน ๖๐,๐๐๐ กัป ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๑๖ พระองค์ มี กำลังมาก มีพระนามเหมือนกันว่าพิชชมานะ[๗] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แล

นัยว่า ท่านพระวิธูปนทายกเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วย ประการฉะนี้แล

จบ วิธูปนทายกเถราปทานที่ ๑

๒. สตรังสิยเถราปทาน

บุพประวัติของพระสตรังสิยเถระ

ว่าด้วยผลแห่งการชมเชยพระโลกนายก

(ท่านพระสตรังสิยเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)

{๕๔} [๘] พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้เป็นอุดมบุรุษเสด็จขึ้นภูเขาอันสูงสุดแล้ว ประทับนั่งอยู่ เราเป็นพราหมณ์ผู้เรียนจบมนต์อยู่ในที่ไม่ไกล ภูเขา[๙] เราได้เข้าไปเฝ้าพระมหาวีรเจ้าผู้ประเสริฐกว่าเทวดา ผู้องอาจ ในหมู่นรชน ประคองอัญชลีแล้วชมเชยพระผู้นายกของโลกว่า[๑๐] พระมหาวีรพุทธเจ้าพระองค์นี้ทรงประกาศธรรมอันประเสริฐ ทรงแวดล้อมด้วยภิกษุสงฆ์ ทรงรุ่งเรืองดังกองไฟฉะนั้น[๑๑] พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้มีพระจักษุ ไม่ทรงกำเริบดังมหาสมุทร ข้ามได้ยากดุจอรรณพ ไม่ทรงครั่นคร้ามเหมือนราชสีห์ ทรง แสดงธรรมอยู่[๑๒] พระศาสดาพระนามว่าปทุมุตตระทรงทราบความดำริของเรา ประทับยืนในท่ามกลางสงฆ์ ได้ตรัสพระคาถาเหล่านี้ว่า