๖. นันทกเถราปทาน (๔๐๖) เล่ม ๓๒

๖. นันทกเถราปทาน

บุพประวัติของพระนันทกเถระ

ว่าด้วยผลแห่งการถวายมณฑป

(ท่านพระนันทกเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)

{๔๐๘} [๑๖๑] ในกาลก่อน เราได้เป็นพรานเนื้ออยู่ในป่าใหญ่ เที่ยวแสวงหา เนื้อฟานอยู่ ได้พบพระสยัมภู[๑๖๒] ในกาลนั้น พระสยัมภูสัมพุทธเจ้า ผู้ไม่ทรงพ่ายแพ้อะไร พระนามว่าอนุรุทธะ ผู้เป็นนักปราชญ์ ทรงพระประสงค์วิเวก จึงเสด็จเข้าป่า[๑๖๓] เรานำท่อนไม้ ๔ ท่อนมาปักลงในที่สี่มุม ทำเป็นมณฑป เรียบร้อยแล้วมุงด้วยดอกปทุม[๑๖๔] ครั้นมุงมณฑปเสร็จแล้วได้ถวายบังคมพระสยัมภู ทิ้งธนูไว้ ณ ที่นั้นเอง แล้วออกบวชเป็นบรรพชิต[๑๖๕] เมื่อเราบวชแล้วไม่นาน โรคก็เกิดขึ้นแก่เรา เราระลึกถึง บุพกรรมแล้วก็ถึงแก่ความตาย ณ ที่นั้น[๑๖๖] เราประกอบด้วยบุพกรรมจึงได้ไปสู่เทวโลกชั้นดุสิต ในชั้นดุสิตนั้น วิมานทองเกิดขึ้นแก่เราตามปรารถนา[๑๖๗] เราอธิษฐานยานอันเป็นทิพย์ที่เทียมด้วยม้า ๑,๐๐๐ ตัว ขึ้นบน ยานนั้นแล้วไปได้ตามความปรารถนา[๑๖๘] เมื่อเราอันบุญกรรมนำมาจากมนุษยโลกนั้นมาเป็นเทวดา มณฑปย่อมทรงตัวไว้แก่เราในที่ ๑๐๐ โยชน์โดยรอบ

[๑๖๙] เรานั้นนอนอยู่บนที่นอนที่ไม่มีเครื่องมุง ลาดด้วยดอกไม้ ดอกปทุมทั้งหลายย่อมตกลงมาจากอากาศเป็นนิตยกาล[๑๗๐] เมื่อพยับแดดเต้นไหวอยู่ เมื่อแดดแผดเผาอยู่ แดดย่อมไม่แผดเผาเรา นี้เป็นผลแห่งการทำมณฑปถวาย[๑๗๑] เราล่วงพ้นทุคติแล้ว ปิดอบายทั้งหลาย เมื่อเราอยู่ที่มณฑป หรือที่โคนไม้ ความร้อนย่อมไม่มีแก่เรา[๑๗๒] เราอธิษฐานสัญญาว่าเป็นแผ่นดินแล้ว ข้ามทะเลไปก็๋ได้ เรา นั้นทำกรรมดีไว้แล้วหนอ นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา[๑๗๓] เราทำทางในอากาศแล้วเหาะไปในอากาศก็๋ได้ น่าปลื้มใจ เราทำกรรมดีไว้แล้ว นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา[๑๗๔] เราย่อมระลึกชาติก่อน ๆ ได้ ชำระทิพยจักษุแล้ว อาสวะทั้งหลายของเราสิ้นแล้ว นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา[๑๗๕] ชาติก่อน ๆ เราละได้แล้ว

เราเป็นโอรสของพระพุทธเจ้า และ เป็นทายาทในสัทธรรม นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา[๑๗๖] เราทำให้พระสุคตเจ้า พระนามว่าโคดมศากยบุตร ทรง โปรดปรานแล้ว เป็นผู้ทรงธรรม เป็นทายาทในธรรม นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา[๑๗๗] เราบำรุงพระสัมพุทธเจ้าพระนามว่าโคดมศากยบุตรแล้ว ได้ ทูลถามพระองค์ผู้นำของโลกถึงทางที่จะไปสู่นิพพาน[๑๗๘] พระพุทธเจ้าอันเราทูลถามแล้วได้ตรัสบอกบทอันลึกซึ้งละเอียด เราฟังธรรมของพระองค์แล้วได้บรรลุความสิ้นอาสวะ[๑๗๙] น่าปลื้มใจ เราทำกรรมดีไว้แล้ว เราพ้นจากชาติทุกข์แล้ว มี อาสวะทั้งปวงสิ้นรอบแล้ว บัดนี้ภพใหม่มิได้มีอีก

[๑๘๐] การที่เราได้มาในสำนักของพระพุทธเจ้าของเรานี้เป็นการมาดีแล้วหนอ วิชชา ๓ เราได้บรรลุแล้วโดยลำดับ คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราก็ทำเสร็จแล้ว[๑๘๑] เราเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ถอนภพขึ้นได้หมดแล้ว ตัดกิเลส เครื่องผูกขาดดังช้างตัดเชือกแล้ว เป็นผู้ไม่มีอาสวะอยู่[๑๘๒] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลนัยว่า ท่านพระนันทกเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล

จบ นันทกเถราปทานที่ ๖

๗. เหมกเถราปทาน

บุพประวัติของพระเหมกเถระ

ว่าด้วยผลแห่งการถวายตั่งแก้ว

(ท่านพระเหมกเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)

{๔๐๙} [๑๘๓] ในกาลนั้น เราเป็นดาบสชื่ออโนมะ สร้างอาศรมอย่างสวยงาม ไว้ใกล้ยอดเงื้อมเขา อยู่ในบรรณศาลา[๑๘๔] กรรมคือตบะของเรานั้นสำเร็จแล้ว เราถึงความสำเร็จในกำลังของตน กล้าหาญในสามัญญผลของตน มีความเพียร มีปีญญา เป็นมุนี