พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · อุปาลีวรรค
๕. ปัญจหัตถยเถราปทาน (๔๕) เล่ม ๓๒
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๗ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๕/๑๐ ในอุปาลีวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
เรื่องนี้มีข้อความเติมจากฉบับมหาจุฬาฯ ๑ เพราะฉบับมหาจุฬาฯ ๒ ในข้อมูล e-tipitaka ไม่มี (หน้า ๑๗๘)
_______
๕. ปญฺจหตฺถิยตฺเถราปทาน
๕. ปัญจหัตถิยเถราปทาน
ประวัติในอดีตชาติของพระปัญจหัตถิยเถระ
(พระปัญจหัตถิยเถระ เมื่อจะประกาศประวัติในอดีตชาติของตน จึงกล่าวว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน อุปาลีวรรค ปัญจหัตถยเถราปทาน (๔๕) (ฉบับหลวง เล่ม ๓๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๒)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๓๒ หน้า ๑๓๙–๑๔๐ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๓๒ หน้า ๑๗๗–๑๗๘
สุเมโธ นาม สมฺพุทฺโธ คจฺฉเต อนฺตราปเณ
โอกฺขิตฺตจกฺขุ มิตภาณี สติมา สํวุตินฺทฺริโย.
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระนามว่าสุเมธะ ผู้มีจักษุทอดลง ตรัสพอประมาณ มีสติ ทรงสำรวมอินทรีย์ เสด็จไปในระหว่างร้านตลาด
ปญฺจ อุปฺปลหตฺถานิ อาเวลตฺถมกาสุ เม <519>
เตน พุทฺธํ อปูเชสึ ปสนฺโน เสหิ ปาณิภิ.
ชนทั้งหลายได้ใช้ดอกบัว ๕ กำ ทำเป็นพวงมาลัยให้แก่ข้าพเจ้า ข้าพเจ้าเลื่อมใสจึงได้ใช้ดอกบัวนั้นบูชาพระพุทธเจ้าด้วยมือของตน
อาโรปิตา จ เต ปุปฺผา ฉทนมสฺสุ สตฺถุโน
สมาธีสุ <520> มหานาคํ สิสฺโส <521> อาจริยํ ยถา.
ข้าพเจ้ายกดอกไม้เหล่านั้นขึ้นเป็นหลังคา เพื่อพระศาสดาพระองค์นั้น ดอกไม้ทั้งหลายตั้งแวดล้อมพระผู้มีพระภาคผู้มหานาค ดังศิษย์ทั้งหลายแวดล้อมอาจารย์ ฉะนั้น
ตึสกปฺปสหสฺสมฺหิ ยํ ปุปฺผมภิโรปยึ
ทุคฺคตึ นาภิชานามิ พุทฺธปูชายิทํ ผลํ.
ในกัปที่ ๓๐,๐๐๐ (นับจากกัปนี้ไป) ข้าพเจ้าได้ใช้ดอกไม้บูชาไว้ จึงไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการบูชาพระพุทธเจ้า
อิโต วีสกปฺปสเต อเหสุํ ปญฺจ ขตฺติยา
หตฺถิยา นาม นาเมน จกฺกวตฺตี มหพฺพลา.
ในกัปที่ ๒,๐๐๐ นับจากกัปนี้ไป ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๕ ชาติ มีพระนามว่าหัตถิยะ มีพลานุภาพมาก
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิ จ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ.
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา ปญฺจหตฺถิโย เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ.
ปญฺจหตฺถิยตฺเถรสฺส อปทานํ ปญฺจมํ สมตฺตํ.
คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แลได้ทราบว่า ท่านพระปัญจหัตถิยเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้
ปัญจหัตถิยเถราปทานที่ ๕ จบ
จบ ๕. ปัญจหัตถยเถราปทาน (๔๕)