arnon.world

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน · กุณฑลเกสวรรค

๙. อปทานแห่งพระเถรีหนึ่งหมื่น เล่ม ๓๓

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๖๙ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๙/๑๐ ในกุณฑลเกสวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

นวมํ ทสสหสฺสเถริยาปทานํ (๒๙)

อปทานแห่งพระเถรีหนึ่งหมื่นที่ ๙

ว่าด้วยบุพจริยาของพระเถรีหมื่นรูป

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน กุณฑลเกสวรรค อปทานแห่งพระเถรีหนึ่งหมื่น (ฉบับหลวง เล่ม ๓๓ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๓ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๒ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๓)

บาลี (สยามรัฐ)

กปฺเป สตสหสฺเส จ จตุโร จ อสงฺขเย

ทีปงฺกโร นาม ชิโน อุปฺปชฺชิ โลกนายโก ฯ

ทีปงฺกโร มหาวีโร วิยากาสิ วินายโก

สุเมธญฺจ สุมิตฺตญฺจ สมานสุขทุกฺขตํ ฯ

สเทวกญฺจ ปสฺสนฺโต วิจรนฺโต สเทวกํ

เตสํ ปกิตฺตเน อเมฺห ๒ อุปคมฺม สมาคมํ ฯ

อมฺหํ สพฺพปติ โหติ ๑ อนาคตสมาคเม

สพฺพาว ตุยฺหํ ภริยา มนาปา ปิยวาทิกา ฯ

ทานํ สีลมยํ สพฺพํ ภาวนา ๒ จ สุภาวิตา

ทีฆรตฺตมิทํ ๓ สพฺพํ ปริจตฺตํ มหามุเน ฯ

คนฺธมาลํ วิเลปนํ ทีปญฺจ รตนามยํ

ยงฺกิญฺจิ ปตฺถิตํ สพฺพํ ปริจตฺตํ มหามุนิ ฯ

อญฺญํ วาปิ กตํ กมฺมํ ปริโภคญฺจ มานุสํ

ทีฆรตฺตํ หิ โน สพฺพํ ปริจตฺตํ มหามุเน ฯ

อเนกชาติสํสารํ พหุปุญฺญํ หิ โน กตํ

อิสฺสรํ อนุโภตฺวาน สํสริตฺวา ภวาภเว ฯ

ปจฺฉิเม ภวสมฺปตฺเต สกฺยปุตฺตนิเวสเน

นานากุลุปปนฺนาโย อจฺฉรา กามวณฺณินี ฯ

ลาภคฺเคน ยสํ ปตฺตา ปูชิตา สพฺพสกฺกตา

ลาภิโย อนฺนปานานํ สทา สมฺมานิตา มยํ ฯ

อคารํ ปชหิตฺวาน ปพฺพชิมฺหนคาริยํ

อฑฺฒมาเส อสมฺปตฺเต สพฺพา ปตฺตามฺห นิพฺพุตึ ฯ

ลาภิโย อนฺนปานานํ วตฺถเสนาสนานิ จ

อุเปนฺติ ปจฺจยา สพฺเพ สทา สกฺกตปูชิตา ฯ

กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ ภวา สพฺเพ สมูหตา

นาคีว พนฺธนํ เฉตฺวา วิหราม อนาสวา ฯ

สฺวาคตํ วต โน อาสิ พุทฺธเสฏฺฐสฺส สนฺติเก

ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ

ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม

ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ

อิตฺถํ สุทํ ยโสธรีปมุขานิ ทส ภิกฺขุนีสหสฺสานิ ภควโต สมฺมุขา

อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ

ทสสหสฺสเถรีนํ อปทานํ สมตฺตํ ฯ

๑ ม. ยา ฯ ๒ ยุ. อมฺห ฯ

๑ ม. โหหิ ฯ ยุ. สพฺพา ปตี โหนฺติ ฯ ๒ ยุ. ภาวนํ จ สุภาวิตํ ฯ

๓ ม. ทีฆรตฺตญฺจ โน ฯ ยุ. ทีฆรตฺตญฺจ มยํ ฯ

ฉบับหลวง

ในสื่อสงไขยแสนกัป พระพิชิตมารผู้เป็นนายกของโลกพระนามว่าทีปังกร เสด็จอุบัติขึ้นแล้ว พระพุทธทีปังกรมหาวีรเจ้าผู้เป็นนายกชั้นพิเศษ ทรงพยากรณ์ว่า สุเมธบัณฑิตกับนางสุมิตตามีสุขและทุกข์ร่วมกัน เมื่อเสด็จเที่ยวทรงดูโลกกับทั้งเทวโลก เสด็จเข้ามาสู่สมาคมแห่งหม่อมฉันทั้งหลาย ในการทรงพยากรณ์สุเมธบัณฑิตและนางสุมิตตานั้นสุเมธบัณฑิตย่อมเป็นใหญ่กว่าชนทั้งปวงในสมาคมอนาคตแห่งหม่อมฉันทั้งหลาย ภรรยาทั้งหมด กล่าววาจาเป็นที่รักเป็นที่พอใจแห่งท่าน ข้าแต่พระมหามุนี ทานศีลทั้งปวงและภาวนาที่บำเพ็ญดีแล้ว ทานทั้งปวงนี้ คือ ของหอม ดอกไม้ เครื่องไล้ทา ประทีป และทานวัตถุอันสำเร็จด้วยรัตนะ หม่อมฉันทั้งหลายบริจาคแล้วตลอดกาลนาน

ข้าแต่พระมหามุนี ฐานะอย่างใดอย่างหนึ่ง หม่อมฉันทั้งหลายปรารถนาไว้แล้วทานทั้งปวงบริจาคแล้วข้าแต่พระมหามุนี กุศลกรรมอย่างอื่นและวัตถุเครื่องบริโภคเป็นของมนุษย์ หม่อมฉันทั้งหลายทำไว้แล้ว หม่อมฉันทั้งหลายบริจาคทานทั้งปวงในพระมหามุนีตลอดกาลนาน บุญเป็นอันมากหม่อมฉันทั้งหลายทำแล้วในสงสารมีชาติเป็นอเนก หม่อมฉันทั้งหลายได้เสวยความเป็นอิสระ ท่องเที่ยวไปในภพน้อยภพใหญ่ ในภพนี้ซึ่งเป็นภพหลัง หม่อมฉันเกิดแล้วในนิเวศน์แห่งพระศากยบุตรพวกสตรีเกิดแล้วในสกุลต่างๆ งดงามดังนางฟ้า มีวรรณะเป็นที่ชอบใจหม่อมฉันทั้งหลายมีลาภเป็นอย่างเลิศถึงยศแล้วได้รับบูชาสักการะแต่ชนทั้งปวง หม่อมฉันทั้งหลายได้อันนปานาหาร ประชุมชนนับถือเสมอไป ละอาคารสถานแล้วออกบวช ยังไม่ทันถึงครึ่งเดือนก็ได้ถึงแล้วซึ่งความดับทุกข์ทั้งหมดด้วยกัน หม่อมฉันทั้งหลายได้ข้าว น้ำ ผ้า เสนาสนะและสรรพปัจจัยที่พวกทายกทายิกานำเข้ามาสักการะบูชาเสมอไป หม่อมฉันทั้งหลายเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ...

พระพุทธศาสนา หม่อมฉันทั้งหลายทำเสร็จแล้ว.

ทราบว่า ภิกษุณีหนึ่งหมื่นมีพระยโสธราเถรีเป็นประธาน ได้กล่าวคาถาเหล่านี้เฉพาะพระพักตร์พระผู้มีพระภาค ด้วยประการฉะนี้แล.

จบอปทานแห่งพระเถรีหนึ่งหมื่น.

จบ ๙. อปทานแห่งพระเถรีหนึ่งหมื่น