๗. อุปเสนวังคันตปุตตเถราปทาน (๑๗) เล่ม ๓๒

๗. อุปเสนวังคันตปุตตเถราปทาน

บุพประวัติของพระอุปเสนวังคันตบุตรเถระ

ว่าด้วยผลแห่งการถวายดอกกรรณิการ์

(ท่านพระอุปเสนวังคันตบุตรเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)

{๑๙} [๘๖] เราได้เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าพระนามว่าปทุมุตตระ พระ โลกเชษฐ์ผู้องอาจในหมู่นรชน สูงสุดกว่านรชน ซึ่งประทับนั่ง อยู่ที่เงื้อมภูเขา[๘๗] เวลานั้น เราได้เห็นดอกกรรณิการ์กำลังบาน จึงเด็ดขั้วมันแล้ว เอามาประดับที่ฉัตร ยกขึ้นบูชาแด่พระพุทธเจ้า

[๘๘] และเราได้ถวายบิณฑบาตซึ่งมีข้าวชั้นพิเศษเป็นโภชนะอย่างดี ได้นิมนต์สมณะ ๘ รูป รวมเป็น ๙ รูปทั้งพระพุทธเจ้าให้ฉัน ที่บริเวณนั้น[๘๙] พระสยัมภูมหาวีรเจ้าผู้เป็นอัครบุคคลทรงอนุโมทนาว่า “ด้วย การถวายฉัตรและการถวายอาหารอันยอดเยี่ยมนี้[๙๐] ด้วยจิตอันเลื่อมใสนั้น ท่านจักเสวยสมบัติ จักเป็นจอมเทวดา เสวยเทวรัชสมบัติ ๓๐ ครั้ง

[๙๑] และจักเป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๒๑ ครั้ง จักได้เป็นพระเจ้า ประเทศราชอันไพบูลย์โดยคณนานับไม่ถ้วน

[๙๒] ในแสนกัปแต่ภัทรกัปนี้ พระพุทธเจ้าพระนามว่าโคดมโดยพระ โคตร ซึ่งสมภพในราชวงศ์ของพระเจ้าโอกกากราช ผู้มีปัญญา เสมอแผ่นดิน มีปัญญาดี ที่บัณฑิตเรียกว่าสุเมธะนี้จักอุบัติขึ้น

[๙๓] เมื่อพระศาสนารุ่งเรืองอยู่ เขาจักเข้าถึงความเป็นมนุษย์ จัก เป็นโอรสธรรมทายาทของพระศาสดาพระองค์นั้น อันธรรม เนรมิตแล้ว[๙๔] เขาจักเป็นสาวกของพระศาสดาโดยชื่อว่าอุปเสนะ พระศาสดา จักตั้งไว้ในตำแหน่งอันเลิศ เพราะประกอบด้วยความเลื่อมใส รอบด้าน”[๙๕] ร่างกายครั้งสุดท้ายของเรายังเป็นไปอยู่ เราถอนภพขึ้นได้ ทั้งหมดแล้ว เราชนะมารพร้อมทั้งพาหนะ ทรงร่างกายอัน เป็นที่สุดไว้[๙๖] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลทราบว่า ท่านอุปเสนวังคันตบุตรเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล

จบ อุปเสนวังคันตปุตตเถราปทานที่ ๗

จบ ภาณวารที่ ๓

๘. รัฏฐปาลเถราปทาน

บุพประวัติของพระรัฏฐปาลเถระ

ว่าด้วยผลแห่งการถวายช้าง

(ท่านพระรัฏฐปาลเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)

{๒๐} [๙๗] เราได้ถวายช้างตัวประเสริฐ มีงางอนงาม สมควรเป็นราช พาหนะ แด่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงพระนามว่าปทุมุตตระ พระโลกเชษฐ์ผู้คงที่[๙๘] ช้างนั้นงดงามด้วยเศวตฉัตร พร้อมทั้งหมอช้าง พร้อมทั้ง ควาญช้าง เราให้ตีราคาช้างพร้อมทั้งสิ่งของทั้งหมดแล้ว ได้ ให้สร้างสังฆารามถวาย[๙๙] ได้ให้สร้างปราสาทไว้ภายในวิหารนั้น ๕๔,๐๐๐ หลัง ได้บำเพ็ญ ทานดังห้วงน้ำใหญ่แล้ว มอบถวายแด่พระมเหสีเจ้า[๑๐๐] พระสยัมภูมหาวีรเจ้าผู้เป็นอัครบุคคลทรงอนุโมทนา ทรงยัง ชนทั้งหมดให้ร่าเริง ทรงแสดงอมตบท

[๑๐๑] พระพุทธเจ้าผู้เป็นนายกพระนามว่าปทุมุตตระ จะได้ทำผลบุญ ที่เราทำแล้วนั้นให้ปรากฏ จึงประทับนั่งในท่ามกลางภิกษุสงฆ์ ได้ตรัสพระคาถาเหล่านี้ว่า[๑๐๒] “ผู้นี้ได้ให้สร้างปราสาท ๕๔,๐๐๐ หลัง เราจักแสดงวิบากของผู้นี้ ท่านทั้งหลายจงตั้งใจฟังคำเรากล่าวเถิด[๑๐๓] กูฏาคาร ๑๘,๐๐๐ หลังจักมีแก่ผู้นี้ และกูฏาคารเหล่านั้นสำเร็จ ด้วยทองล้วน เกิดในวิมานอันอุดม