พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · ภิกขทายิวรรค
๑. ภิกขทายกเถราปทาน (๑๐๑) เล่ม ๓๒
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๐๓ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑/๑๐ ในภิกขทายิวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
๑๑. ภิกฺขทายิวคฺค
๑. ภิกฺขทายกตฺเถราปทาน
๑๑. ภิกขทายิวรรค
หมวดว่าด้วยพระภิกขทายิเป็นต้น
๑. ภิกขทายกเถราปทาน
ประวัติในอดีตชาติของพระภิกขทายกเถระ
(พระภิกขทายกเถระ เมื่อจะประกาศประวัติในอดีตชาติของตน จึงกล่าวว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน ภิกขทายิวรรค ภิกขทายกเถราปทาน (๑๐๑) (ฉบับหลวง เล่ม ๓๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๒)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๓๒ หน้า ๑๙๓–๑๙๓ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๓๒ หน้า ๒๔๙–๒๕๐
สุวณฺณวณฺณํ สมฺพุทฺธํ อาหุตีนมฺปฏิคฺคหํ
ปวนา <683> อภินิกฺขนฺตํ วานา นิพฺพานมาคตํ. <684>
พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ผู้มีพระฉวีวรรณดังทองคำ ผู้สมควรรับเครื่องบูชา เสด็จออกจากป่าใหญ่ คือตัณหาเครื่องร้อยรัดมาสู่ความดับ(นิพพาน)
กฏจฺฉุภิกฺขํ ปาทาสึ สิทฺธตฺถสฺส มเหสิโน
ปญฺญาย อุปสนฺตสฺส มหาวีรสฺส ตาทิโน.
ข้าพเจ้าได้เห็นแล้วจึงได้มอบถวายภิกษาทัพพีหนึ่ง แด่พระพุทธเจ้าพระนามว่าสิทธัตถะ ผู้แสวงหาคุณอันยิ่งใหญ่ สงบระงับด้วยปัญญา มีความเพียรมาก เป็นผู้คงที่
ปเทนานุปทายนฺตํ นิพฺพาเปนฺเต มหาชนํ
อุฬารา วิตฺติ เม ชาตา พุทฺเธ อาทิจฺจพนฺธุเน.
ข้าพเจ้าเกิดความปลื้มใจเป็นอย่างมากในพระพุทธเจ้า ผู้เป็นเผ่าพันธุ์แห่งพระอาทิตย์ ทรงช่วยมหาชนผู้ตามเสด็จพระยุคลบาทให้สงบเย็น
จตุนวุเต อิโต กปฺเป ยํ ทานมททึ ตทา
ทุคฺคตึ นาภิชานามิ ภิกฺขาทานสฺสิทํ ผลํ.
ในกัปที่ ๙๔ นับจากกัปนี้ไป ข้าพเจ้าได้ถวายทานไว้ในครั้งนั้น จึงไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการถวายภิกษา
สตฺตาสีติมฺหิโต กปฺเป มหาเรณุสฺสนามกา
สตฺตรตนสมฺปนฺนา สตฺเตเต จกฺกวตฺติโน.
ในกัปที่ ๘๗ นับจากกัปนี้ไป ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๗ ชาติ มีพระนามว่ามหาเรณุ สมบูรณ์ด้วยรัตนะ ๗ ประการ
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิ จ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ.
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา ภิกฺขทายโก เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ.
ภิกฺขทายกตฺเถรสฺส อปทานํ ปฐมํ สมตฺตํ.
คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แลได้ทราบว่า ท่านพระภิกขทายกเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้
ภิกขทายกเถราปทานที่ ๑ จบ
จบ ๑. ภิกขทายกเถราปทาน (๑๐๑)