พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · โพธิวันทกวรรค
๘. สุมนตาลวัณฏิยเถราปทาน (๓๗๘) เล่ม ๓๒
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๓๘๐ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๘/๑๐ ในโพธิวันทกวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
๘. สุมนตาลวณฺฏิยตฺเถราปทาน
๘. สุมนตาลวัณฏิยเถราปทาน
ประวัติในอดีตชาติของพระสุมนตาลวัณฏิยเถระ
(พระสุมนตาลวัณฏิยเถระ เมื่อจะประกาศประวัติในอดีตชาติของตน จึงกล่าวว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน โพธิวันทกวรรค สุมนตาลวัณฏิยเถราปทาน (๓๗๘) (ฉบับหลวง เล่ม ๓๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๒)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๓๒ หน้า ๔๐๖–๔๐๖ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๓๒ หน้า ๕๕๘–๕๕๙
สิทฺธตฺถสฺส ภควโต ตาลวณฺฏํ อทาสหํ
สุมเนหิ ปฏิจฺฉนฺนํ ธารยามิ มหายสํ. <1277>
ข้าพเจ้าได้ถวายพัดใบตาลซึ่งอบด้วยดอกมะลิ แด่พระผู้มีพระภาคพระนามว่าสิทธัตถะ ข้าพเจ้าทรงไว้ซึ่งยศใหญ่
จตุนวุเต อิโต กปฺเป ตาลวณฺฏํ อทาสหํ
ทุคฺคตึ นาภิชานามิ ตาลวณฺฏสฺสิทํ ผลํ.
ในกัปที่ ๙๔ นับจากกัปนี้ไป ข้าพเจ้าได้ถวายพัดใบตาลไว้ จึงไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการถวายพัดใบตาล
กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ ภวา สพฺเพ สมุหตา
นาโคว พนฺธนํ เฉตฺวา วิหรามิ อนาสโว.
กิเลสทั้งหลายข้าพเจ้าก็เผาได้แล้ว ภพทั้งปวงข้าพเจ้าก็ถอนได้แล้ว ข้าพเจ้าตัดกิเลสเครื่องผูกพันได้แล้วอยู่อย่างผู้ไม่มีอาสวะ ดุจพญาช้างตัดเครื่องพันธนาการได้แล้วอยู่อย่างอิสระ
สฺวาคตํ วต เม อาสิ มม พุทฺธสฺส สนฺติเก
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ.
การที่ข้าพเจ้าได้มาในสำนักของพระพุทธเจ้า เป็นการมาดีแล้วโดยแท้ วิชชา ๓ ข้าพเจ้าได้บรรลุแล้วโดยลำดับ คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิ จ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ.
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา สุมนตาลวณฺฏิโย เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ.
สุมนตาลวณฺฏิยตฺเถรสฺส อปทานํ อฏฺฐมํ สมตฺตํ.
คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แลได้ทราบว่า ท่านพระสุมนตาลวัณฏิยเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการ ฉะนี้
สุมนตาลวัณฏิยเถราปทานที่ ๘ จบ
จบ ๘. สุมนตาลวัณฏิยเถราปทาน (๓๗๘)