๔. ยัญญสามิกเถราปทาน (๓๒๔) เล่ม ๓๒

ชาติยา สตฺตวสฺโสหํ อโหสึ มนฺตปารคู

กุลวํสํ <1138> อธาเรสึ ยญฺโญ อุสฺสาหิโต มยา.

ข้าพเจ้ามีอายุ ๗ ขวบ เป็นผู้จบมนตร์ ได้ดำรงวงศ์ตระกูล ได้ตระเตรียมพิธีบูชายัญ

จุลฺลาสีติสหสฺสานิ ปสู หญฺญนฺติ เม ตทา

สารสฺมึ หิ อุปนีตานิ <1139> ยญฺญตฺถาย อุปฏฺฐิตา.

ครั้งนั้น ข้าพเจ้าจะฆ่าสัตว์เลี้ยง ๘๔,๐๐๐ ตัว จึงให้คนจับผูกไว้ที่หลักไม้แก่น ตระเตรียมเพื่อจะบูชายัญ

อุกฺกามุขปหฏฺโฐว ขทิรงฺคารสนฺนิโภ

อุทยนฺโตว สุริโย ปุณฺณมาเยว <1140> จนฺทิมา.

พระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระนามว่าสิทธัตถะ ผู้มีพระรัศมีเรืองรองดุจถ่านไม้ตะเคียน กระทบที่ปากเบ้า เหมือนดวงอาทิตย์อุทัย (และ) เหมือนดวงจันทร์ในวันเพ็ญ

สิทฺธตฺโถ สพฺพสิทฺธตฺโถ ติโลกมหิโต หิโต

อุปคนฺตฺวาน สมฺพุทฺโธ อิทํ วจนมพฺรวิ.

พระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระนามว่าสิทธัตถะ ผู้ให้สำเร็จประโยชน์ทุกอย่าง ผู้มีประโยชน์เกื้อกูลอันไตรโลกบูชา เสด็จเข้ามาหาแล้ว ได้ตรัสพระดำรัสนี้ว่า

อหึสา สพฺพปาณีนํ กุมาร มม รุจฺจติ

เถยฺยา จ อติจารา จ มชฺชปานา จ อารติ.

กุมาร เราพอใจการไม่เบียดเบียนสัตว์ทั้งปวง การงดเว้นจากการลักขโมย จากการประพฤตินอกใจ และจากการดื่มน้ำเมา

รติ จ สมจริยาย พาหุสจฺจํ กตญฺญุตา

ทิฏฺเฐ ธมฺเม ปรตฺถ จ ธมฺมา เอเต ปสํสิยา.

คือความยินดีในการประพฤติสม่ำเสมอ ความเป็นพหูสูต และความเป็นผู้กตัญญู ธรรมเหล่านี้บัณฑิตก็สรรเสริญทั้งในปัจจุบันและอนาคต

เอเต ธมฺเม ภาวยิตฺวา สพฺพสตฺตหิเต รโต

พุทฺเธ จิตฺตํ ปสาเทตฺวา ภาเวหิ มคฺคมุตฺตมํ.

ท่านเจริญธรรมเหล่านี้ ยินดีในความเกื้อกูลแก่สัตว์ทั้งปวง ทำจิตให้เลื่อมใสในพระพุทธเจ้าแล้ว จงเจริญมรรคที่สูงสุดเถิด

อิทํ วตฺวาน สพฺพญฺญู โลกเชฏฺโฐ นราสโภ

มเมวํ อนุสาสิตฺวา เวหาสํ อุคฺคโต คโต.

พระสัพพัญญูผู้เจริญที่สุดในโลก ทรงองอาจกว่านรชน ครั้นตรัสดังนี้ ทรงพร่ำสอนข้าพเจ้าอย่างนี้แล้ว เสด็จเหาะขึ้นสู่อากาศ

ปุพฺเพ จิตฺตํ วิโสเธตฺวา ปจฺฉา จิตฺตํ ปสาทยึ

เตน จิตฺตปฺปสาเทน ตุสิตํ อุปปชฺชหํ.

ข้าพเจ้าชำระจิตให้บริสุทธิ์ก่อนแล้ว ทำจิตให้เลื่อมใสในภายหลัง ด้วยจิตที่เลื่อมใสนั้น ข้าพเจ้าจึงได้ไปเกิดยังสวรรค์ชั้นดุสิต

จตุนวุเต อิโต กปฺเป ยทา จิตฺตํ ปสาทยึ

ทุคฺคตึ นาภิชานามิ พุทฺธสญฺญายิทํ ผลํ.

ในกัปที่ ๙๔ นับจากกัปนี้ไป ข้าพเจ้าทำจิตให้เลื่อมใสไว้ในครั้งนั้น จึงไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งความทรงจำในพระพุทธเจ้า

ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิ จ อฏฺฐิเม

ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ.

อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา ยญฺญสามิโก เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ.

ยญฺญสามิกตฺเถรสฺส อปทานํ จตุตฺถํ สมตฺตํ.

คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แลได้ทราบว่า ท่านพระยัญญสามิกเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้

ยัญญสามิกเถราปทานที่ ๔ จบ