arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน · ชคติวรรค

๖. วนโกรัณฑิยเถราปทาน เล่ม ๓๓

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๖ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๖/๑๐ ในชคติวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน ชคติวรรค วนโกรัณฑิยเถราปทาน (ฉบับหลวง เล่ม ๓๓ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๓ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๒ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๓)

ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๓๓ หน้า ๗๗–๗๘

หน้า ๗๗

๖. วนโกรัณฑิยเถราปทาน

บุพประวัติของพระวนโกรัณฑิยเถระ

ว่าด้วยผลแห่งการถวายดอกหางช้าง

(ท่านพระวนโกรัณฑิยเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)

{๔๖} [๓๒] เราถือดอกหางช้างป่ามาบูชาพระผู้มีพระภาคเจ้าพระนามว่า สิทธัตถะผู้เป็นพระโลกเชษฐ์ ผู้คงที่[๓๓] ในกัปที่ ๙๔ แต่กัปนี้ เราได้บูชาด้วยดอกไม้ใดไว้ ด้วยการบูชานั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา[๓๔-๓๖] เราเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ... คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลนัยว่า ท่านพระวนโกรัณฑิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล

จบ วนโกรัณฑิยเถราปทานที่ ๖

จบ ภาณวารที่ ๒๐

เชิงอรรถ (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. ๑คำว่า ภาณวาร แปลว่า วาระแห่งการสวด หมายถึงการจัดแบ่งข้อความพระบาลีไว้เป็นหมวดหนึ่ง ๆ สำหรับสวดหรือสาธยายเป็นคราว ๆ หรือเป็นตอน ๆ ๑ ภาณวาร หรือ ปฐมภาณวารภาณวารที่ ๑ ก็คือวาระแห่งการสวด ๑ จบ หรือวาระแห่งการสวดจบที่ ๑ ท่านอธิบายไว้ว่า ๑ ภาณวารมีจำนวนอักษร ๘,๐๐๐ อักษร (ภาณวาโรติ มโต เอโก สฺวฏฺฐกฺขรสหสฺสโก : ที.สี.ฎี.(อภินว.) ๑/๙๗} ในที่นี้ ภาณวารที่ ๒๐ หมายถึงนับต่อเนื่องมาจากเถราปทาน (ภาคที่ ๑)พระไตรปิฏก เล่มที่ ๓๒
หน้า ๗๘

๗. เอกฉัตติยเถราปทาน

บุพประวัติของพระเอกฉัตติยเถระ

ว่าด้วยผลแห่งการกั้นร่มถวายพระพุทธองค์

(ท่านพระเอกฉัตติยเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)

{๔๗} [๓๗] แผ่นดินร้อนดังเพลิง แผ่นดินดุจมีเถ้ารึง กลบ พระผู้มีพระภาคเจ้าพระนามว่าปทุมุตตระเสด็จจงกรมอยู่ที่กลางแจ้ง[๓๘] เรากั้นร่มขาวเดินทางไกลอยู่ ได้เห็นพระสัมพุทธเจ้าเข้าที่กลางแจ้งนั้นจึงเกิดความคิดขึ้นว่า[๓๙] “ภูมิภาคถูกพยับแดดแผ่คลุม แผ่นดินนี้จึงกลายเป็นเหมือน ถ่านเพลิง ลมพายุใหญ่ที่ยกสรีรกายให้ลอยขึ้นได้ก็ตั้งเค้าอยู่[๔๐] ความหนาว ความร้อนย่อมทำให้ลำบาก ขอให้ท่านรับร่มนี้อันเป็นเครื่องป้องกันลมและแดดไว้ เราจักให้ได้ส้มผัสความดับเย็น”[๔๑] พระชินเจ้าพระนามว่าปทุมุตตระผู้ทรงอนุเคราะห์ ประกอบด้วยพระกรุณา มีพระยศใหญ่ ทรงทราบความดำริของเราแล้วจึงทรงรับร่มไว้ในกาลนั้น[๔๒] เราได้เป็นจอมเทวดาเสวยราชสมบัติในเทวโลก ๓๐ กัป ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิราช ๕๐๐ ครั้ง[๔๓] และได้เป็นพระเจ้าประเทศราชอันไพบูลย์โดยคณนานับมิได้ เราได้เสวยกรรมของตนซึ่งตนได้ก่อสร้างไว้ดีแล้วในปางก่อน

เชิงอรรถ (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. ๑เถ้ารึง กองเถ้าที่ไม่มีถ่านไฟ แต่ยังมีความร้อนระอุอยู่ (พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ.๒๕๒๕ หน้า ๓๗๓)

จบ ๖. วนโกรัณฑิยเถราปทาน