๑๐. ติวัณฏิปุปผิยเถราปทาน (๑๙๐) เล่ม ๓๒

ติวัณฏิปุปเถราปทานที่ ๑๐ (๑๙๐)

ว่าด้วยผลแห่งถวายการดอกไม้

[๑๙๒] เราทุกคนนั้นประชุมกัน เข้าไปเพ่งโทษพระเถระชื่อ

อภิภู ความเร่าร้อนได้เกิดแก่พวกเราผู้เข้าไปเพ่งโทษ.

ในกาลนั้น พระเถระมีนามชื่อว่าสุนันทะ เป็นสาวกของ

พระพุทธเจ้า พระนามว่าธรรมทัสสีผู้เป็นมุนี มาในสำนักของเรา.

ในกาลนั้น ชนทั้งหลายที่อยู่ในสำนักของเรา ได้เอา

ดอกไม้มาให้เรา เราได้เอาดอกไม้นั้นบูชาพระสาวกทั้งหลาย.

เราทำกาลกิริยา ณ ที่นั้น แล้วก็เกิดขึ้นอีก เราไม่ได้ไป

สู่วินิบาตเลยตลอด ๑,๘๐๐ กัป.

ในกัปที่ ๑,๓๐๐ แต่กัปนี้ ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๘ ครั้งพระนามว่าธูมเกตุ ทรงสมบูรณ์ด้วยแก้ว ๗ ประการ มีพละมาก.

คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และ

อภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งชัดแล้ว คำสอนของพระพุทธเจ้าเราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้.

ทราบว่า ท่านพระติวัณฏิปุปผิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล.

จบติวัณฏิปุปผิยเถราปทาน

อรรถกถากุฏชปุปผิยวรรคที่ ๑๙

๑๘๑. อรรถกถากุฏชปุปผิยเถราปทาน

อปทานของท่านพระเถระ ๑๐ รูปมีพระเถระชื่อว่า กุฏชปุปผิยเถระเป็นต้น เหล่านั้นที่มาแล้วในอรรถกถาวรรคที่ ๑๙ เรื่องถัดจากเรื่องนี้ไปซึ่งไม่ใช่เรื่องแรกไม่มีปรากฏ เพราะว่า ชื่อ ที่อยู่ และเมืองเป็นต้นของพระเถระเหล่านั้น ปรากฏแล้วด้วยอำนาจแห่งบุญสมภารที่ทำไว้ในสำนักของพระพุทธเจ้าพระองค์ก่อน ๆ. ทุก ๆ เรื่องที่เหลือบัณฑิตพึงทราบตามเนื้อความดังที่ได้กล่าวไว้แล้วในหนหลังนั่นแล. ดังนั้น อปทานที่เหลือนั้นทั้งหมด จึงมีเนื้อความพอที่จะรู้ได้ง่ายทีเดียวแล.

จบอรรถกถากุฏชปุปผิยเถราปทาน

จบอรรถกถากุฏชปุปผิยวรรคที่ ๑๙

รวมอปทานในวรรคนี้ คือ

๑. กุฏชปุปผิยเถราปทาน ๒. พันธุชีวกเถราปทาน ๓. โกตุม-พริยเถราปทาน ๔. ปัญจหัตถิยเถราปทาน ๕. อิสิมุคคทายกเถราปทาน๖. โพธิอุปัฏฐากเถราปทาน ๗. เอกจินติกเถราปทาน ๘. ติกัณณิ-ปุปผิยเถราปทาน ๙. เอกจาริยเถราปทาน ๑๐. ติวัณฏิปุปผิยเถราปทาน

ท่านประกาศคาถาไว้ ๖๐ คาถา.

จบกุฏชปุปผิยวรรคที่ ๑๙

ตมาลปุปผิยวรรคที่ ๒๐

ตมาลปุปผิยเถราปทานที่ ๑ (๑๙๑)

ว่าด้วยผลแห่งการบูชาด้วยดอกคูณ

[๑๙๓] วิมานของเราที่บุญกรรมนิรมิตให้ เปรียบด้วยหน่อไม้

ทิพย์ มีเสาทอง ๘๔,๐๐๐ เสา.

เรามีจิตผ่องใส ถือเอาดอกคูนไปบูชาแด่พระพุทธเจ้า

พระนามว่าสิขี ผู้เป็นเผ่าพันธุ์ของโลก.

ในกัปที่ ๓๑ แต่กัปนี้ เราได้ทำกรรมใดในกาลนั้น ด้วย

กรรมนั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา.

ในกัปที่ ๒๐ แต่กัปนี้ ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิพระองค์

หนึ่ง ทรงพระนามว่าจันทติตตะ สมบูรณ์ด้วยแก้ว ๗ ประการมีพละมาก.

คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และ

อภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งชัดแล้ว คำสอนของพระพุทธเจ้าเราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้.

ทราบว่า ท่านพระตมาลปุปผิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล.

จบตมาลปุปผิยเถราปทาน