๘. สิคาลชาดก เล่ม ๒๗

๗. ปุปผรัตตชาดก (๑๔๗)

ว่าด้วยรักมากก็ทุกข์มาก

(ชายเข็ญใจถูกภรรยาใช้ให้ไปลักผ้าที่ย้อมด้วยคำของพระราชาเพื่อมา นุ่งเที่ยวดูมหรสพไม่ฟังคำเตือนถึงทุกข์ภัยที่จะเกิดขึ้นจากเทวดาโพธิสัตว์ เพราะความลุ่มหลงในภรรยา ถูกเจ้าหน้าที่จับได้จึงโดนลงโทษด้วยการ ให้นอนบนหลาว ได้รับทุกข์ทรมานแสนสาหัส แต่ไม่ใส่ใจถึงความทุกข์ของตน คนึงถึงแต่ภรรยาคนรักนั้นอย่างเดียว จึงรำพึงถึงโอกาสที่พลาดไปว่า) {๑๔๗} [๑๔๗] ความทุกข์ที่ถูกหลาวเสียบนี้ก็ดี ความทุกข์เพราะถูกกาจิกนี้ก็ดี ก็ยังไม่ถือว่าเป็นความทุกข์ของเราแท้ การที่แม่เนื้อทองภรรยา ของเราจะไม่ได้นุ่งห่มผ้าที่ย้อมด้วยดอกคำไปเที่ยวดูมหรสพในเดือน ๑๒ นี้ต่างหากเล่าที่เป็นความทุกข์ของเรา

๘. สิคาลชาดก (๑๔๘)

ว่าด้วยสุนัขจิ้งจอกเข้าไปอยู่ในท้องช้าง

(สุนัขจิ้งจอกโพธิสัตว์ติดอยู่ในท้องช้างตายเกือบหาทางออกไม่ได้ เกิดความสลดใจในความโลภของตน จึงกล่าวว่า)

{๑๔๘} [๑๔๘] ไม่เอาอีกแล้ว ไม่เอาอีกละ ไม่เอาอีกแน่นอน เพราะในเวลา ที่เข้าไปอยู่ในท้องช้าง เราถูกความกลัวเล่นงานเสียแย่

๙. เอกปัณณชาดก (๑๔๙)

ว่าด้วยพระโพธิสัตว์ใช้ต้นไม้ใบเดียวสอนกุมารให้หมดมานะ

(ทุฏฐกุมารถูกดาบสโพธิสัตว์นำเข้าไปสอนในสวนโดยให้เคี้ยวใบสะเดา เข้าใจว่าต้นสะเดามีพิษร้าย จึงถอนต้นสะเดาขยี้ทิ้งเสีย แล้วกล่าวว่า){๑๔๙} [๑๔๙] ต้นไม้นี้มีเพียงใบเดียว สูงจากพื้นไม่ถึง ๔ นิ้ว ยังมีรสเช่นกับยาพิษ ต้นไม้นี้โตขึ้นจักขมสักเพียงไหนหนอ

๑๐. สัญชีวชาดก (๑๕๐)

ว่าด้วยโทษที่ยกย่องอสัตบุรุษ

(อาจารย์ทิศาปาโมกข์โพธิสัตว์เรียกเตือนมาณพว่า)

{๑๕๐} [๑๕๐] ผู้ใดยกย่องคนไม่ดีและคบหาคนไม่ดีคนไม่ดีย่อมทำผู้นั้น นั่นแหละให้เป็นเหยื่อ เหมือนเสือโคร่งที่ตายแล้ว สัญชีวมาณพ ร่ายมนต์ให้กลับฟื้นขึ้นมา ทำสัญชีวมาณพให้เป็นเหยื่อฉะนั้น

จบ กกัณฏกวรรคที่ ๑๕

รวมชาดกที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. โคธชาดก ๒. สิคาลชาดก

๓. วิโรจนชาดก ๔. นังคุฏฐชาดก

๕. ราธชาดก ๖. กากชาดก

๗. ปุปผรัตตชาดก ๘. สิคาลชาดก

๙. เอกปัณณชาดก ๑๐. สัญชีวชาดก