พระอภิธรรมปิฎก · ปัฏฐาน
อัชฌัตตัตติกเหตุทุกะ เล่ม ๔๔
Text layerBuddha’s wordsItems ๔๑๖–๔๓๔ (Royal Thai)4 editionsThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ อัชฌัตตัตติกเหตุทุกะ (Royal Thai Volume 44 · Mahachula Volume 44 · Mahamakut Volume 90 · Chaloem Phrakiat Volume 44)
The Mahamakut edition prints the commentary in the same volumes as the canon, so this text includes commentary.
ไทย (มหามกุฏฯ), vol. 90, pp. 869–875
อัชฌัตตติกเหตุทุกะ
(๒๐. อัชฌัตตติกะ ๑. เหตุทุกะ)
เหตุบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๔๑๖] ๑. เหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม อาศัยเหตุธรรม
ที่เป็นอัชฌัตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. เหตุธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม อาศัยเหตุธรรม
ที่เป็นพหิทธาธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๔๑๗] ในเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ
ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ.
ปัจจนียนัย
[๔๑๘] ในนอธิปติปัจจัย มี ๒ วาระ ในนปุเรชาตปัจจัย มี ๒ วาระในนปัจฉาชาตปัจจัย มี ๒ วาระ ในนอาเสวนปัจจัย มี ๒ วาระ ในนวิปาก-ปัจจัย มี ๒ วาระ ในนวิปปยุตตปัจจัย มี ๒ วาระ.
สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ สัมปยุตตวาระก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาระ.
เหตุบทปัญหาวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๔๑๙] ๑. เหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุ-
ธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย
๒. เหตุธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุ-
ธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม ด้วยอำนาจของเหตุปัจจัย
๒. อารัมมณปัจจัย
[๔๒๐] ๑. เหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุ-
ธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย
๒. เหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุ-
ธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย
๓. เหตุธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุ-
ธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย
๔. เหตุธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุ-
ธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย
๓. อธิปติปัจจัย
[๔๒๑] ๑. เหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุ-ธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม ด้วยอำนาจของอธิปติปัจจัย
๒. เหตุธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุ-
ธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม ด้วยอำนาจของอธิปติปัจจัย
๔. อนันตรปัจจัย
[๔๒๒] ๑. เหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุ-ธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม ด้วยอำนาจของอนันตรปัจจัย
๒. เหตุธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุ-
ธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม ด้วยอำนาจของอนันตรปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๔๒๓] ในเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๔ วาระ
ในอธิปติปัจจัย มี ๒ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๓ วาระ ในสมนันตรปัจจัยมี ๒ วาระ ในสหชาตปัจจัย มี ๒ วาระ ในอัญญมัญญปัจจัย มี ๒ วาระ ในนิสสยปัจจัย มี ๒ วาระ ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๔ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัยมี ๒ วาระ.
ปัจจนียนัย
[๔๒๔] ในนเหตุปัจจัย มี ๔ วาระ ในนอารัมมณปัจจัย มี ๔ วาระฯลฯ
อนุโลมปัจจนียนัย
[๔๒๕] เพราะเหตุปัจจัย ในนอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ... ฯลฯ
ปัจจนียานุโลมนัย
[๔๒๖] เพราะนเหตุปัจจัย ในอารัมมณปัจจัย มี ๔ วาระ... ฯลฯ
แม้ปัญหาวาระในกุสลติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น.
นเหตุบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๔๒๗] ๑. นเหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. นเหตุธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๔๒๘] ในเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ
ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ.
ปัจจนียนัย
[๔๒๙] ในนเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ในนอธิปติปัจจัย มี ๒ วาระ
ฯลฯ ในนวิปปยุตตปัจจัย มี ๒ วาระ.
สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ สัมปยุตตวาระก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาระ.
นเหตุบทปัญหาวาระ
อนุโลมนัย
๑. อารัมมณปัจจัย
[๔๓๐] ๑. นเหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม เป็นปัจจัยแก่
นเหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย
๒. นเหตุธรรมที่เป็นอัชณัตตธรรม เป็นปัจจัยแก่
นเหตุธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย
๓. นเหตุธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม เป็นปัจจัยแก่
นเหตุธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย
๔. นเหตุธรรมที่เป็นพหิทธาธรรม เป็นปัจจัยแก่
นเหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมณปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๔๓๑] ในอารัมมณปัจจัย มี ๔ วาระ ในอธิปติปัจจัย มี ๔ วาระ
ในอนันตรปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๔ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ.
ปัจจนียนัย
[๔๓๒] ในนเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ในนอารัมมณปัจจัย มี ๖ วาระฯลฯ
อนุโลมปัจจนียนัย
[๔๓๓] เพราะอารัมมณปัจจัย ในเหตุปัจจัย มี ๔ วาระ... ฯลฯ
ปัจจนียานุโลมนัย
[๔๓๔] เพราะนเหตุปัจจัย ในอารัมมณปัจจัย มี ๔ วาระ... ฯลฯ
แม้ปัญหาวาระในกุสลติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น.
อัชฌัตตติกเหตุทุกะ จบ
อัชฌัตตารัมมณติกเหตุทุกะ
(๒๑. อัชฌัตตารัมมณติกะ ๑. เหตุทุกะ)
เหตุบทปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
[๔๓๕] ๑. เหตุธรรมที่เป็นอัชฌัตตารัมมณธรรม อาศัยเหตุ-ธรรมที่เป็นอัชฌัตตารัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. เหตุธรรมที่เป็นพหิทธารัมมณธรรม อาศัยเหตุ
ธรรมที่เป็นพหิทธารัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๔๓๖] ในเหตุปัจจัย มี ๒ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ
ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ.
ปัจจนียนัย
[๔๓๗] ในนอธิปติปัจจัย มี ๒ วาระ ในนปุเรชาตปัจจัย มี ๒ วาระในนปัจฉาชาตปัจจัย มี ๒ วาระ ในนอาเสวนปัจจัย มี ๒ วาระ ในนวิปาก-ปัจจัย มี ๒ วาระ ในนวิปปยุตตปัจจัย มี ๒ วาระ.
สหชาตวาระก็ดี ฯลฯ สัมปยุตตวาระก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาระ.
End of อัชฌัตตัตติกเหตุทุกะ