พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · จิตกปูชกวรรค
๑๐. อนุสังสาวกเถราปทาน (๓๐๐) เล่ม ๓๒
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๓๐๒ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑๐/๑๐ ในจิตกปูชกวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน จิตกปูชกวรรค อนุสังสาวกเถราปทาน (๓๐๐) (ฉบับหลวง เล่ม ๓๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๒)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๓๒ หน้า ๔๗๐–๔๗๒
๑๐. อนุสังสาวกเถราปทาน
บุพประวัติของพระอนุสังสาวกเถระ
ว่าด้วยผลแห่งการประกาศคุณวิเศษ
(ท่านพระอนุสังสาวกเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)
{๓๐๒} [๔๓] เราได้พบพระชินเจ้าพระนามว่าวิปัสสีกำลังเสด็จเที่ยวบิณฑบาต จึงได้ถวายภิกษาทัพพีหนึ่งแด่พระองค์ผู้เป็นจอมมนุษย์ ผู้คงที่[๔๔] ในกาลนั้น เรามีจิตเลื่อมใส มีใจโสมนัส ได้ถวายบังคม(และ) ได้ประกาศพระพุทธเจ้าให้มหาชนทราบเพื่อบรรลุประโยชน์อันสูงสุด[๔๕] ในกัปที่ ๙๑ แต่ภัทรกัปนั้ เราได้ประกาศให้มหาชนทราบ ด้วยกรรมนั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการประกาศ[๔๖] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลนัยว่า ท่านพระอนุสังสาวกเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล
จบ อนุสังสาวกเถราปทานที่ ๑๐
รวมอปทานที่มีในวรรคนี้ คือ
๑. จิตกปูชกเถราปทาน ๒. ปุปผธารกเถราปทาน
๓. ฉัตตทายกเถราปทาน ๔. สัททสัญญกเถราปทาน
๕. โคสีสนิกเขปกเถราปทาน ๖. ปทปูชกเถราปทาน
๗. เทสกิตติกเถราปทาน ๘. สรณคมนิยเถราปทาน
๙. อัมพปิณฑิยเถราปทาน ๑๐. อนุสังสาวกเถราปทาน
บัณฑิตคำนวนคาถาได้ ๔๖ คาถา
จบ จิตกปูชกวรรคที่ ๓๐
อนึ่ง รวมวรรคได้ ๑๐ วรรค คือ
๑. กณิการปุปผิยวรรค ๒. หัตถิวรรค
๓. อาลัมพนทายกวรรค ๔. อุทกาสนทายิวรรค
๕. ตุวรทายิวรรค ๖. โถมกวรรค
๗. ปทุมุกเขปวรรค ๘. สุวัณณพิมโพหนวรรค
๙. ปัณณทายกวรรค ๑๐. จิตกปูชกวรรค
คาถาทั้งหมดมี ๔๕๑ คาถา
บัณฑิตผู้แสดงอรรถ คำนวนบททั้งหมดได้ ๕,๕๗๒ บท
จบ หมวด ๑๐ แห่งวรรคมีกณิการปุปผิยวรรคเป็นต้น
จบ หมวดร้อยที่ ๓
๓๑. ปทุมเกสริยวรรค
๑. ปทุมเกสริยเถราปทาน
บุพประวัติของพระปทุมเกสริยเถระ
ว่าด้วยผลแห่งการบูชาด้วยการโปรยเกสรดอกบัว
(ท่านพระปทุมเกสริยเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)
{๓๐๓} [๑] ในกาลก่อน เราเป็นช้างพลายตระกูลมาตังคะอยู่ใกล้หมู่ฤๅษี ปัจเจกพุทธเจ้า เราได้โปรยเกสรบัวลงบูชาแด่พระปัจเจกพุทธเจ้า ผู้แสวงหาคุณอันยิ่งใหญ่ด้วยความเลื่อมใส[๒] เราทำจิตให้เลื่อมใสในพระปัจเจกพุทธเจ้าผู้ประเสริฐสุด ผู้กำจัดราคะแล้ว ผู้คงที่เหล่านั้น แล้วบันเทิงอยู่ในสวรรค์ตลอดกัป[๓] ในกัปที่ ๙๑ แต่ภัทรกัปนี้ เราได้โปรยเกสรดอกบัวบูชาในกาลนั้น ด้วยผลกรรมนั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา[๔] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลนัยว่า ท่านพระปทุมเกสริยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล
จบ ปทุมเกสริยเถราปทานที่ ๑
จบ ๑๐. อนุสังสาวกเถราปทาน (๓๐๐)