๘. ราธชาดก เล่ม ๒๗

๘. ราธชาดก (๑๙๘)

ว่าด้วยเรื่องจริงไม่ดีไม่ควรพูด

(พราหมณ์ถามนกราธะโพธิสัตว์ว่า)

{๒๔๕} [๒๔๕] ลูกรัก พ่อกลับมาจากที่ค้างแรมเดี๋ยวนี้เอง มาได้ไม่นานนัก แม่ของเจ้าไม่ไปคบหาผู้อื่นดอกหรือ

(นกราธะแจ้งให้พราหมณ์ทราบว่า)

{๒๔๖} [๒๔๖] ธรรมดาบัณฑิตไม่ควรพูดวาจาที่ประกอบด้วยความจริงแต่ไม่มีผลดี ขืนพูดไปจะต้องนอนตายเหมือนเจ้าโปฏฐปาทะที่ถูกเผา นอนอยู่ในเถ้าถ่านฉะนั้น

๙. คหปติชาดก (๑๙๙)

ว่าด้วยการทวงในเวลายังไม่ถึงกำหนด

(คฤหบดีโพธิสัตว์เห็นกิริยาของภรรยาและชายชู้ จึงกล่าวว่า)

{๒๔๗} [๒๔๗] กรรมทั้งสองไม่ควรแก่เรา เราไม่ชอบใจก็หญิงคนนี้ลงไป ในฉางข้าวแล้วพูดว่า ‘เรายังใช้หนี้ให้ไม่ได้’{๒๔๘} [๒๔๘] ดูก่อนผู้ใหญ่บ้าน เพราะเหตุนั้น เราขอพูดกะท่าน เมื่อชีวิต ของเราก็หมองเศร้าและเหลือน้อย ท่านยังมาทวงหนี้ค่าเนื้อวัว แก่ซูบผอมซึ่งตกลงผลัดไว้ถึงสองเดือนในเมื่อยังไม่ถึงเวลากำหนด การกระทำทั้งสองนั้นไม่ถูกใจเราเสียเลย