๑๐. กุมุทมาลิยเถราปทาน (๓๒๐) เล่ม ๓๒

นัยว่า ท่านพระนาลิปุปผิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล

จบ นาลิปุปผิยเถราปทานที่ ๙

๑๐. กุมุทมาลิยเถราปทาน

บุพประวัติของพระกุมุทมาลิยเถระ

ว่าด้วยผลแห่งการบูชาด้วยพวงโกมุท

(ท่านพระกุมุทมาลิยเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)

{๓๒๒} [๕๔] เราได้เห็นพระมหาวีรเจ้าพระนามว่าวิปัสสีผู้ประเสริฐ แกล้วกล้า ทรงชนะวิเศษ แสวงหาคุณอันยิ่งใหญ่ องอาจ ดังพญาราชสีห์[๕๕] ผู้ควรรับเครื่องบูชา เสด็จดำเนินอยู่บนถนน เราจึงถือเอาพวง โกมุทไปบูชาพระพุทธเจ้าผู้ประเสริฐสุด[๕๖] ในกัปที่ ๙๑ แต่ภัทรกัปนี้ เราได้บูชาพระพุทธเจ้าด้วยดอกไม้ใด ด้วยการบูชานั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา[๕๗] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลนัยว่า ท่านพระกุมุทมาลิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล

จบ กุมุทมาลิยเถราปทานที่ ๑๐

รวมอปทานที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. อารักขทายกเถราปทาน ๒. โภชนทายกเถราปทาน

๓. คตสัญญกเถราปทาน ๔. สัตตปทุมิยเถราปทาน

๕. ปุปผาสนทายกเถราปทาน ๖. อาสนถวิกเถราปทาน

๗. สัททสัญญกเถราปทาน ๘. ติรังสิยเถราปทาน

๙. นาลิปุปผิยเถราปทาน ๑๐. กุมุทมาลิยเถราปทาน

มีคาถา ๕๗ คาถา

จบ อารักขทายกวรรคที่ ๓๒

๓๓. อุมมาปุปผิยวรรค

๑. อุมมาปุปผิยเถราปทาน

บุพประวัติของพระอุมมาปุปผิยเถระ

ว่าด้วยผลแห่งการบูชาด้วยดอกผักตบ

(ท่านพระอุมมาปุปผิยเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)

{๓๒๓} [๑] เราได้เห็นพระพุทธเจ้าพระนามว่าสิทธัตถะผู้ไม่ทรงพ่ายแพ้อะไร ผู้สูงสุดกว่านรชน มีพระหทัยมั่นคง ไม่หวั่นไหว กำลังเข้าสมาธิ[๒] เราจึงได้ถือดอกผักตบชวาไปบูชาแด่พระพุทธเจ้า ดอกผักตบชวา ทั้งหมดมียอดรวมกัน มีขั้วอยู่ข้างบน มีหน้าดอกควั่าลง[๓] เป็นเครื่องลาดดอกไม้ประดิษฐานอยู่ในอากาศ เป็นเหมือนมีจิตใจดี ด้วยความเลื่อมใสแห่งจิตนั้น เราได้เข้าถึงชั้นดุสิต[๔] ในกัปที่ ๙๔ แต่ภัทรกัปนี้ เราได้บูชาพระพุทธเจ้าด้วยดอกไม้ใด ด้วยการบูชานั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา[๕] ในกัปที่ ๕๕ แต่ภัทรกัปนี้ ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิผู้เป็นใหญ่ ในแผ่นดินพระองค์หนึ่ง มีพระนามว่าสมันตฉทนะ มีกำลังมาก[๖] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า เราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลนัยว่า ท่านพระอุมมาปุปผิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ใว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล

จบ อุมมาปุปผิยเถราปทานที่ ๑