พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · พันธุชีวกวรรค
๒. ตัมพปุปผิยเถราปทาน (๑๕๒) เล่ม ๓๒
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๕๔ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๒/๑๐ ในพันธุชีวกวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
๒. ตมฺพปุปฺผิยตฺเถราปทาน
๒. ตัมพปุปผิยเถราปทาน
ประวัติในอดีตชาติของพระตัมพปุปผิยเถระ
(พระตัมพปุปผิยเถระ เมื่อจะประกาศประวัติในอดีตชาติของตน จึงกล่าวว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน พันธุชีวกวรรค ตัมพปุปผิยเถราปทาน (๑๕๒) (ฉบับหลวง เล่ม ๓๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๒)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๓๒ หน้า ๒๓๙–๒๓๙ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๓๒ หน้า ๓๑๘–๓๑๙
ปรกมฺมายเน ยุตฺโต อปราธํ อกาสหํ
วนนฺตํ อติธาวิสฺสํ <825> ภยเวรสมปฺปิโต.
ข้าพเจ้าเป็นผู้ขวนขวายในการงานของบุคคลอื่น ได้ทำความผิดไว้แล้ว ประสบภัยเวร จึงวิ่งหนีไปตามราวป่า
ปุปฺผิตํ ปาทปํ ทิสฺวา ปิณฺฑิพนฺธํ สุนิมฺมิตํ
ตมฺพปุปฺผํ คเหตฺวาน โพธิยํ โอกิรึ อหํ.
ข้าพเจ้าได้เห็นต้นไม้มีดอกเป็นพวง บานสะพรั่งที่ธรรมชาติสร้างไว้ จึงถือดอกแดง ๆ ไปเกลี่ยลงที่ต้นโพธิ์
สมฺมชฺชิตฺวาน ตํ โพธึ ปาฏลึ ปาทปุตฺตมํ
ปลฺลงฺกํ อาภุชิตฺวาน โพธิมูเล อุปาวิสึ.
ข้าพเจ้าได้กวาดต้นแคฝอย ซึ่งเป็นต้นไม้เป็นที่ตรัสรู้ที่ประเสริฐนั้นแล้ว เข้าไปนั่งขัดสมาธิที่โคนต้นโพธิ์
คตมคฺคํ คเวสนฺตา อาคจฺฉุํ มม สนฺติกํ
เต จ ทิสฺวานหํ ตตฺถ อาวชฺชึ โพธิมุตฺตมํ.
ชนทั้งหลายแสวงหาทางไปอยู่ ได้มายังสำนักของข้าพเจ้า และข้าพเจ้าเห็นชนเหล่านั้น ณ ที่นั้นแล้ว ระลึกถึงต้นโพธิ์ที่ประเสริฐ
วนฺทิตฺวาน อหํ โพธึ วิปฺปสนฺเนน เจตสา
อเนกตาเล ปปตึ คิริทุคฺเค ภยานเก.
ข้าพเจ้ามีจิตผ่องใส ไหว้ต้นโพธิ์แล้ว ตกลงไปในเหวที่น่ากลัว ลึกหลายชั่วลำตาล
เอกนวุเต อิโต กปฺเป ยํ ปุปฺผมภิโรปยึ
ทุคฺคตึ นาภิชานามิ โพธิปูชายิทํ ผลํ.
ในกัปที่ ๙๑ นับจากกัปนี้ไป ข้าพเจ้าได้ใช้ดอกไม้บูชาไว้
จึงไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการบูชาต้นโพธิ์
อิโต จ ตติเย กปฺเป ราชา สุสญฺญโต อหํ <826>
สตฺตรตนสมฺปนฺโน จกฺกวตฺตี มหพฺพโล.
ในกัปที่ ๓ นับจากกัปนี้ไป ข้าพเจ้าได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิพระนามว่าสุสัญญตะ สมบูรณ์ด้วยรัตนะ ๗ ประการ มีพลานุภาพมาก
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิ จ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ.
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา ตมฺพปุปฺผิโย เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ.
ตมฺพปุปฺผิยตฺเถรสฺส อปทานํ ทุติยํ สมตฺตํ.
คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แลได้ทราบว่า ท่านพระตัมพปุปผิยเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้
ตัมพปุปผิยเถราปทานที่ ๒ จบ
จบ ๒. ตัมพปุปผิยเถราปทาน (๑๕๒)