๓. วิสสาสโภชนชาดก เล่ม ๒๗

๑๐. ลิตตวรรค

๑. ลิตตชาดก (๙๑)

ว่าด้วยลูกสกาเคลือบยาพิษ

(นักสกาโพธิสัตว์กล่าวเตือนนักสกาโกงว่า)

{๙๑} [๙๑] คนกลืนลูกสกาที่เคลือบด้วยยาพิษอย่างแรงกล้าเข้าไปก็ไม่รู้สึกตัว เฮ้ เจ้านักเลงชั่ว กลืนเข้าไป ๆ ภายหลังจักมีผลร้ายแก่เจ้า

๒. มหาสารชาดก (๙๒)

ว่าด้วยคนที่เหมาะกับเหตุการณ์ย่อมเป็นที่ต้องการ

(พระเจ้าพรหมทัตเมื่อทรงชมเชยอำมาตย์โพธิสัตว์ จึงตรัสว่า)

{๙๒} [๙๒] ยามคับขัน ย่อมต้องการคนกล้ายามประชุมปรึกษา ย่อม ต้องการคนไม่พูดพล่ามยามมีข้าวน้ำ ย่อมต้องการคนที่รัก ยามเกิดปัญหา ย่อมต้องการผู้รู้

๓. วิสสาสโภชนชาดก (๙๓)

ว่าด้วยภัยมาจากความไว้วางใจกัน

(เศรษฐีโพธิสัตว์แสดงธรรมแก่บริษัทบริวารว่า)

{๙๓} [๙๓] ไม่ควรไว้วางใจในผู้ที่ยังไม่คุ้นเคยกันแม้ผู้ที่คุ้นเคยกันแล้ว ก็ไม่ควรไว้วางใจ ภัยย่อมมาจากความไว้วางใจ เหมือนภัย จากแม่เนื้อตกถึงราชสีห์ฉะนั้น

๔. โลมหังสชาดก (๙๔)

ว่าด้วยความแจ่มแจ้งของผู้อยู่ในป่าที่น่ากลัว

(พระโพธิสัตว์ผู้เป็นนักบวชเปลือยหาความสงัด จึงไปอยู่ป่าตามลำพัง ได้เกิดความแจ่มแจ้งขึ้นว่า)

{๙๔} [๙๔] เราอยู่ตามลำพังในป่าที่น่ากลัว ทั้งร้อนจัดทั้งหนาวเหน็บ เป็นผู้เปลือยแต่มิได้ผิงไฟ เป็นมุนีผู้ขวนขวายในการแสวงหา พรหมจรรย์

๕. มหาสุทัสสนชาดก (๙๕)

ว่าด้วยการพิจารณาสังขาร

(พระเจ้ามหาสุทัสสนะโพธิสัตว์ตรัสสอนพระนางสุภัททาเทวีว่า)

{๙๕} [๙๕] สังขารทั้งหลายไม่เที่ยงหนอ มีความเกิดขึ้นและความเสื่อมไป เป็นธรรมดา เกิดขึ้นแล้วย่อมดับไป ความที่สังขารเหล่านั้น สงบระงับได้ เป็นสุข

๖. เตลปัตตชาดก (๙๖)

ว่าด้วยการรักษาจิต

(พระบรมศาสดาทรงประมวลเรื่องแล้วตรัสว่า)

{๙๖} [๙๖] ภาชนะที่เต็มเปี่ยมด้วยนํ้ามันจำต้องประคองไป ฉันใด บัณฑิต ผู้ปรารถนาจะไปยังทิศทางที่ยังไม่เคยไปก็พึงตามรักษาจิต ของตนไว้ด้วยสติ ฉันนั้น