arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ปัญจกนิบาต · มณิกุณฑลวรรค

๖. การันทิยชาดก เล่ม ๒๗

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๗๒๗–๗๓๑ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๖/๑๐ ในมณิกุณฑลวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

๖ การนฺทิยชาตกํ ๒

๖. การันทิยชาดก

ว่าด้วยการทำที่เหลือวิสัย

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ปัญจกนิบาต มณิกุณฑลวรรค การันทิยชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)

บาลี (สยามรัฐ)

เอโก อรญฺเญ คิริกนฺทรายํ

ปคฺคยฺห มหนฺตเสลํ ปเวชฺฌสิ ๓

ปุนปฺปุนํ สนฺตรมานรูโป

การนฺทิย ๔ โกนุ ตวยิธตฺโถ ฯ

ฉบับหลวง

ท่านผู้เดียวรีบร้อน ยกเอาก้อนหินใหญ่กลิ้งลงไปในซอกภูเขาในป่าดูกรการันทิยะ จะเป็นประโยชน์อะไรแก่ท่านด้วยการทิ้งก้อนหินลงในซอกเขานี้เล่าหนอ?

บาลี (สยามรัฐ)

อหญฺหิมํ สาครเสวิตนฺตํ

สมํ กริสฺสามิ ยถาปิ ปาณึ ๕

วิกีริย สานูนิ จ ปพฺพตานิ [๖]

ตสฺมา เสลํ กนฺทรายํ ๗ ปกฺขิปามิ ฯ

ฉบับหลวง

ข้าพเจ้าเกลี่ยหินก้อนเล็กก้อนใหญ่ลง จักกระทำแผ่นดินใหญ่นี้ซึ่งมีมหาสมุทรสี่เป็นขอบเขต ให้ราบเรียบเพียงดังฝ่ามือ เพราะฉะนั้นข้าพเจ้าจึงได้ทิ้งหินลงในซอกเขา.

บาลี (สยามรัฐ)

นยิมํ มหึ อรหติ ปาณิกปฺปํ

สมํ มนุสฺโส กรณายเมโก

มญฺญามิ มญฺเญว ทรึ ชิคึสํ ๘

การนฺทิย หายสิ ๑ ชีวโลกํ ฯ

๑ สี. น มํ ตํ อาคมิสฺสติ ฯ ๒ ม. โกรณฺฑิยชาตกํ ฯ ๓ ม. ปคฺคยฺห ปคฺคยฺห

สิลํ ปเวจฺฉสิ ฯ สี. เสลํ ฯ ๔ ม. โกรณฺฑิย ฯ ๕ ม. ปาณิ ฯ ๖ ม. จ ฯ

๗ สี. ม. สิลํ ทริยา ฯ ๘ ม. ชิคีสํ ฯ

ฉบับหลวง

ดูกรการันทิยะ เราสำคัญว่า มนุษย์คนเดียว ย่อมไม่สามารถจะทำแผ่นดินให้ราบเรียบดังฝ่ามือได้ ท่านพยายามจะทำซอกเขานี้ให้เต็มขึ้นท่านก็จักละชีวโลกนี้ไปเสียเปล่าเป็นแน่.

บาลี (สยามรัฐ)

สเจ อยํ ภูตธรํ น สกฺโก ๒

สมํ มนุสฺโส กรณายเมโก

เอวเมว ตฺวํ พฺรเหฺม อิเม มนุสฺเส

นานาทิฏฺฐิเก นานยิสฺสสิ เต ฯ

ฉบับหลวง

ข้าแต่ท่านพราหมณ์ หากว่า มนุษย์คนเดียวไม่สามารถจะทำแผ่นดินใหญ่นี้ให้ราบเรียบได้ ฉันใด ท่านก็จักนำมนุษย์เหล่านี้ผู้มีทิฏฐิต่างๆ กันมาไม่ได้ ฉันนั้นเหมือนกัน.

บาลี (สยามรัฐ)

สงฺขิตฺตรูเปน ภวํ มมตฺถํ

อกฺขาสิ การนฺทิย ๓ เอวเมตํ

ยถา น สกฺกา ปฐวี สมายํ

กาตุํ ๔ มนุสฺเสน ตถา มนุสฺสาติ ฯ

การนฺทิยชาตกํ ฉฏฺฐํ ฯ

ฉบับหลวง

ดูกรการันทิยะ ท่านได้บอกความจริงโดยย่อแก่เรา ข้อนั้น เป็นอย่างนี้ แผ่นดินนี้มนุษย์ไม่สามารถจะทำให้ราบเรียบได้ ฉันใด เราก็ไม่อาจจะทำให้มนุษย์ทั้งหลายมาอยู่ในอำนาจของเราได้ ฉันนั้น.

จบ การันทิยชาดกที่ ๖.

จบ ๖. การันทิยชาดก