arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ปัญจกนิบาต · มณิกุณฑลวรรค

๔. อุรคชาดก เล่ม ๒๗

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๗๑๗–๗๒๑ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๔/๑๐ ในมณิกุณฑลวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

๔ อุรคชาตกํ

๔. อุรคชาดก

เปรียบคนตายเหมือนงูลอกคราบ

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ปัญจกนิบาต มณิกุณฑลวรรค อุรคชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)

บาลี (สยามรัฐ)

อุรโคว ตจํ ชิณฺณํ หิตฺวา คจฺฉติ สนฺตนน

เอวํ สรีเร นิพฺโภเค เปเต กาลกเต สติ

ทยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ

ตสฺมา เอตํ น โสจามิ คโต โส ตสฺส ยา คติ ฯ

ฉบับหลวง

บุตรของข้าพเจ้า ละทิ้งร่างกายของตนไป ดุจงูละทิ้งคราบเก่าไป ฉะนั้นเมื่อร่างกายแห่งบุตรของข้าพเจ้าใช้อะไรไม่ได้ เมื่อบุตรของข้าพเจ้ากระทำกาละไปแล้วอย่างนี้ บุตรของข้าพเจ้าถูกเผาอยู่ ย่อมไม่รู้สึกถึงความร่ำไห้ของพวกญาติ เพราะฉะนั้น ข้าพเจ้าจึงไม่เศร้าโศกถึงเขา คติของตนมีอย่างใด เขาก็ย่อมไปสู่คติของตนอย่างนั้น.

บาลี (สยามรัฐ)

อนพฺภิโต ๔ ตโต อาคา นานุญฺญาโต ๕ อิโต คโต

ยถาคโต ตถา คโต ตตฺถ กา ปริเทวนา

ทยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ

ตสฺมา เอตํ น โสจามิ คโต โส ตสฺส ยา คติ ฯ

ฉบับหลวง

บุตรของดิฉันนี้ ดิฉันมิได้เชื้อเชิญให้เขามาจากปรโลก เขาก็มาเองแม้เมื่อจะไปจากมนุษยโลกนี้ ดิฉันก็มิได้อนุญาตให้เขาไป เขามาอย่างใด เขาก็ไปอย่างนั้น การปริเทวนาถึงในการที่บุตรของดิฉันไปจากมนุษยโลกนั้น จะเกิดประโยชน์อะไร บุตรของดิฉันถูกเผาอยู่ ก็ไม่รู้สึกถึงความร่ำไห้ของพวกญาติ เพราะฉะนั้น ดิฉันจึงไม่เศร้าโศกถึงเขาคติของตนมีอย่างใด เขาก็ไปสู่คติของตนอย่างนั้น.

บาลี (สยามรัฐ)

สเจ โรเท กีสา ๖ อสฺสํ ตสฺสา เม กึ ผลํ สิยา

ญาติมิตฺตสุหชฺชานํ ภิยฺโย โน อรตี สิยา

ทยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ

ตสฺมา เอตํ น โสจามิ คโต โส ตสฺส ยา คติ ฯ

๑ ม. จนฺทนสารานุลิตฺเต ฯ ๒ ม. สามา จ โข จนฺทนลิตฺตคตฺตา ฯ

๓ สี. ม. ลฏฺฐีว ฯ ๔ สี. อนวฺหาโต ฯ ม. อนวฺหิโต ฯ ๕ ม. อนนุญฺญาโต ฯ

๖ ม. กิสา ฯ ยุ. กิสี ฯ

ฉบับหลวง

เมื่อพี่ชายตายแล้ว หากว่า ดิฉันจะพึงร้องไห้ ดิฉันก็จะผ่ายผอม เมื่อดิฉันร้องไห้อยู่ จะมีผลอะไร ความไม่ยินดีจะพึงมีแก่ญาติ มิตร และสหายของดิฉันยิ่งขึ้น พี่ชายของดิฉันถูกเผาอยู่ ก็ไม่รู้สึกถึงความร่ำไห้ของพวกญาติ เพราะฉะนั้น ดิฉันจึงไม่เศร้าโศกถึงพี่ชายนั้น คติของตนมีอย่างใด เขาก็ไปสู่คติของตนอย่างนั้น.

บาลี (สยามรัฐ)

ยถาปิ ทารโก จนฺทํ คจฺฉนฺตํ อนุโรทติ

เอวํ สมฺปทเมเวตํ โย เปตมนุโสจติ

ทยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ

ตสฺมา เอตํ น โสจามิ คโต โส ตสฺส ยา คติ ฯ

ฉบับหลวง

เด็กร้องไห้ขอพระจันทร์อันโคจรอยู่ในอากาศ ฉันใด การที่บุคคลมาเศร้าโศกถึงผู้ที่ละไปสู่ปรโลกแล้วนี้ ก็มีอุปไมย ฉันนั้น สามีของดิฉันถูกเผาอยู่ ย่อมไม่รู้สึกถึงความร่ำไห้ของพวกญาติ เพราะฉะนั้น ดิฉันจึงไม่เศร้าโศกถึงสามีนั้น คติของตนมีอย่างใด เขาก็ไปสู่คติของตนอย่างนั้น.

บาลี (สยามรัฐ)

ยถาปิ อุทกกุมฺโภ ภินฺโน อปฺปฏิสนฺธิโย

เอวํ สมฺปทเมเวตํ โย เปตมนุโสจติ

ทยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ

ตสฺมา เอตํ น โสจามิ คโต โส ตสฺส ยา คตีติ ฯ

อุรคชาตกํ จตุตฺถํ ฯ

ฉบับหลวง

หม้อน้ำที่แตกแล้ว เชื่อมให้สนิทอีกไม่ได้ ฉันใด การที่บุคคลมาเศร้าโศกถึงผู้ที่ละไปสู่ปรโลกแล้วนี้ ก็มีอุปไมย ฉันนั้น นายของดิฉันถูกเผาอยู่ ย่อมไม่รู้สึกถึงความร่ำไห้ของพวกญาติ เพราะฉะนั้น ดิฉันจึงไม่เศร้าโศกถึงนายนั้น คติของตนมีอย่างใด นายของดิฉันก็ไปสู่คติของตนอย่างนั้น.

จบ อุรคชาดกที่ ๔.

จบ ๔. อุรคชาดก