arnon.world

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ปัญจกนิบาต · มณิกุณฑลวรรค

๗. ลฏุกิกชาดก เล่ม ๒๗

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๗๓๒–๗๓๖ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๗/๑๐ ในมณิกุณฑลวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

๗ ลฏุกิกชาตกํ

๗. ลูฏุกิกชาดก

คติของคนมีเวร

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ปัญจกนิบาต มณิกุณฑลวรรค ลฏุกิกชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)

บาลี (สยามรัฐ)

วนฺทามิ ตํ กุญฺชรํ ๕ สฏฺฐิหายนํ

อารญฺญกํ ยูถปตึ ยสสฺสึ

ปกฺเขหิ ตํ ปญฺชลิกํ กโรมิ

มา เม วธิ ปุตฺตเก ทุพฺพลาย ฯ

ฉบับหลวง

ดิฉันขอไหว้พญาช้างผู้มีกำลังเสื่อมในกาลที่มีอายุได้หกสิบปีแล้ว ผู้อยู่ในป่า เป็นเจ้าโขลง เพรียบพร้อมด้วยบริวารยศนั้น ดิฉันขอทำอัญชลีท่านด้วยปีกทั้งสอง ขอท่านอย่าได้ฆ่าลูกน้อยๆ ของฉันผู้มีกำลังทุรพลเสียเลย.

บาลี (สยามรัฐ)

วนฺทามิ ตํ กุญฺชรํ ๕ เอกจารึ

อารญฺญกํ ปพฺพตสานุโคจรํ

ปกฺเขหิ ตํ ปญฺชลิกํ กโรมิ

มา เม วธิ ปุตฺตเก ทุพฺพลาย ฯ

๑ ม. โกรณฺฑิย หาหสิ ฯ ๒ ม. สเจ อหํ ภูตธรํ น สกฺกา ฯ ๓ ม. โกรณฺฑิย ฯ

๔ ม. กตฺตุํ ฯ ๕ ม. กุณฺชร ฯ

ฉบับหลวง

ดิฉันขอไหว้พญาช้างผู้เที่ยวไปเชือกเดียว ผู้อยู่ในป่า เที่ยวหาอาหารกินตามเชิงภูเขา ดิฉันขอทำอัญชลีท่านด้วยปีกทั้งสอง ขอท่านอย่าได้ฆ่าลูกน้อยๆ ของดิฉันผู้มีกำลังทุรพลเสียเลย.

บาลี (สยามรัฐ)

วธิสฺสามิ เต ลฏุกิเก ปุตฺตกานิ

กึ เม ตฺวํ กาหสิ ทุพฺพลาสิ

สตสหสฺสานิปิ ตาทิสีนํ

วาเมน ปาเทน ปปฺโปถเยยฺยํ ๑ ฯ

ฉบับหลวง

แน่ะนางนกไส้ เราจะฆ่าลูกน้อยของเจ้าเสีย เจ้ามีกำลังน้อยจักทำอะไรเราได้ เราจะขยี้นกไส้อย่างเจ้าตั้งแสนตัวให้ละเอียดไปด้วยเท้าข้างซ้าย.

บาลี (สยามรัฐ)

นเหว สพฺพตฺถ พเลน กิจฺจํ

พลํ หิ พาลสฺส วธาย โหติ

กริสฺสามิ เต นาคราช อนตฺถํ

โย เม วธิ ปุตฺตเก ทุพฺพลาย ฯ

ฉบับหลวง

กิจที่จะพึงทำด้วยกำลังกาย ย่อมสำเร็จในที่ทั้งปวง เพราะกำลังกายของคนพาล ย่อมมีเพื่อฆ่าคนอื่น แน่ะพญาช้าง ผู้ใด ฆ่าลูกน้อยๆ ของเราผู้มีกำลังทุรพล เราจักทำสิ่งที่ไม่ใช่ความเจริญให้แก่ผู้นั้น.

บาลี (สยามรัฐ)

กากญฺจ ปสฺส ลฏุกิกํ มณฺฑูกํ นีลมกฺขิกํ

เอเต นาคํ อฆาเตสุํ ปสฺส เวรสฺส เวรินํ

ตสฺมา หิ เวรํ น กยิราถ อปฺปิเยนปิ เกนจีติ ฯ

ลฏุกิกชาตกํ สตฺตมํ ฯ

ฉบับหลวง

ท่านจงดูกา นางนกไส้ กบ และแมลงวันหัวเขียว สัตว์ทั้งสี่เหล่านี้ได้ร่วมใจกันฆ่าช้างเสียได้ ท่านจงเห็นคติของคนมีเวรแก่คนมีเวรทั้งหลาย เพราะฉะนั้นแล ท่านทั้งหลาย อย่าได้กระทำเวรกับใครๆ ถึงจะไม่เป็นที่รักใคร่กันเลย.

จบ ลฏุกิกชาดกที่ ๗.

จบ ๗. ลฏุกิกชาดก