๕. มลิตวัมภเถรคาถา เล่ม ๒๖

๓. พันธุรเถรคาถา

สุภาษิตชี้ลักษณะผู้อิ่มในรสพระธรรม

นัยว่า ท่านพระพันธุรเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

{๒๔๐}[๑๐๓] เราไม่มีความต้องการด้วยลาภคืออามิสนั้น เรามีความสุขพอแล้ว เป็นผู้อิ่มเอิบด้วยรสแห่งธรรม ครั้นได้ดื่มรส อันลํ้าเลิศเช่นนี้แล้ว จักไม่ขอทำความสนิทสนมกับรสอื่นอีก

๔. ขิตกเถรคาถา

สุภาษิตชี้ลักษณะกายที่มีปีติ

นัยว่า ท่านพระขิตกเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

{๒๔๑}[๑๐๔] กายของเราเบาจริงหนอ ทั้งยังมีปีติและสุขอย่างไพบูลย์ ถูกต้องแล้ว กายของเราลอยไปได้เหมือนนุ่นที่ถูกลมพัด ไปฉะนั้น

๕. มลิตวัมภเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับที่อยู่อาศัยของบรรพชิต

นัยว่า ท่านพระมสิตวัมภเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

{๒๔๒}[๑๐๕] เราอยู่ในอาวาสใด แม้จะเหนื่อยหน่าย ก็จะอยู่ในอาวาสนั้น ไม่หลบไปไหน เราอยู่ในอาวาสใด เมื่อรื่นรมย์ใจ

เราจะหลบไปจากอาวาสนั้น ไม่ขออยู่ ผู้มีปัญญาเห็นประจักษ์ไม่พึงอยู่อาศัยอาวาสที่ไม่ก่อให้เกิดประโยชน์เลย

๖. สุเหมันตเถรคาถา

สุภาษิตชี้ลักษณะคนโง่และคนฉลาด

นัยว่า ท่านพระสุเหมันตเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

{๒๔๓}[๑๐๖] ผู้ด้อยปัญญามักเห็นเนื้อความซึ่งมีความหมายตั้งร้อย ทรงข้อกำหนดไว้ตั้งร้อย ว่ามีความหมายและข้อกำหนด เพียงอย่างเดียวเท่านั้น ส่วนคนฉลาดย่อมเห็นได้ ตั้งร้อยอย่าง

๗. ธัมมสังวรเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับการบวช

นัยว่า ท่านพระธัมมสังวรเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

{๒๔๔}[๑๐๗] เราได้พิจารณาแล้วจึงออกจากเรือนมาบวชเป็นบรรพชิต เราได้บรรลุวิชชา ๓ แล้ว ได้ทำตามคำสั่งสอนของ พระพุทธเจ้าเสร็จแล้ว