arnon.worldเข้าสู่ระบบ

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ฉักกนิบาต · ขุรปุตตวรรค

๖. ปัพพชิตวิเหฐกชาดก เล่ม ๒๗

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๙๓๗–๙๔๓ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๖/๑๐ ในขุรปุตตวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ

๓๙๑. ปพฺพชิตวิเหฐกชาตก (๖)

๖. ปัพพชิตวิเหฐกชาดก (๓๙๑)

ว่าด้วยผู้เบียดเบียนนักบวช

(พระราชาทรงเจรจากับวิทยาธรว่า)

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ฉักกนิบาต ขุรปุตตวรรค ปัพพชิตวิเหฐกชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๙ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)

บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๒๗ หน้า ๑๕๖–๑๕๗ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๒๗ หน้า ๒๔๘–๒๔๙

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ทุพฺพณฺณรูปํ ตุวมริยวณฺณี

ปุรกฺขตฺวา ปญฺชลิโก นมสฺสสิ

เสยฺโย นุ เต โส อุทาหุ (๑) สริกฺโข

นามํ ปรสฺสตฺตโน จาปิ พฺรูหิ.

เชิงอรรถ (บาลี (มหาจุฬาฯ))
  1. ๑ฉ.สี. อุทวา
ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ท่านผู้มีรูปงามประนมมือนมัสการสมณะรูปทรามที่อยู่ข้างหน้า

สมณะนั้นประเสริฐกว่าท่านหรือเสมอท่าน

ขอท่านจงบอกชื่อของตนเองและชื่อของสมณะรูปนั้น

(ท้าวสักกโพธิสัตว์กราบทูลพระราชาว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

น นามโคตฺตํ คณฺหนฺติ ราช

สมฺมคฺคตานุชฺชุคตาน เทวา

อหญฺจ เต นามเธยฺยํ วทามิ

สกฺโกหมสฺมี ติทสานมินฺโท.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ข้าแต่มหาราช ทวยเทพทั้งหลายจะไม่เอ่ยชื่อ

และโคตรของวิสุทธิเทพผู้ดำเนินไป

แต่ข้าพระองค์จะบอกชื่อของตนแด่พระองค์

ข้าพระองค์คือท้าวสักกะผู้เป็นจอมเทพชั้นไตรทศ

(พระราชาตรัสถามถึงประโยชน์ในการนอบน้อมภิกษุว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

โย ทิสฺวา ภิกฺขุํ จรณูปปนฺนํ

ปุรกฺขตฺวา ปญฺชลิโก นมสฺสติ

ปุจฺฉามิ ตํ เทวราเชตมตฺถํ

อิโต จุโต กึ ลภเต สุขํ โส.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ผู้ใดเห็นภิกษุผู้สมบูรณ์ด้วยจรณะแล้ว

ให้ท่านอยู่ข้างหน้าประนมมือนมัสการอยู่

ข้าแต่เทวราช ข้าพระองค์ขอถามเนื้อความนั้นกับพระองค์

ผู้นั้นจากโลกนี้ไปแล้วจะได้ความสุขหรือ

(ท้าวสักกโพธิสัตว์ตรัสบอกว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

โย ทิสฺวา ภิกฺขุํ จรณูปปนฺนํ

ปุรกฺขตฺวา ปญฺชลิโก นมสฺสติ

ทิฏฺเฐว ธมฺเม ลภเต ปสํสํ

สคฺคญฺจ โส ยาติ สรีรเภทา.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ผู้ใดเห็นภิกษุผู้สมบูรณ์ด้วยจรณะแล้ว

ให้ท่านอยู่ข้างหน้าประนมมือนมัสการอยู่

ผู้นั้นจะได้รับการสรรเสริญในปัจจุบัน

และหลังจากตายแล้วจะไปเกิดในสวรรค์

(พระราชาทำลายความยึดถือผิดของตนได้แล้วทรงดีพระทัย จึงตรัสว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ลกฺขี วต เม อุทปาทิ อชฺช

ยํ วาสวํ ภูตปติทฺทสาม

ภิกฺขุญฺจ ทิสฺวาน ตุวญฺจ สกฺก

กาหามิ ปุญฺญานิ อนปฺปกานิ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

วันนี้ มิ่งขวัญได้เกิดขึ้นแก่ข้าพระองค์แล้วหนอ

ที่ข้าพระองค์ได้เห็นท้าววาสวะผู้เป็นจอมเทพ

ข้าแต่ท้าวสักกะ ข้าพระองค์เห็นภิกษุและพระองค์แล้ว

จะทำบุญให้มาก ๆ

(ท้าวสักกโพธิสัตว์ตรัสชมเชยบัณฑิตว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

อทฺธา หเว เสวิตพฺพา สปญฺญา

พหุสฺสุตา เย พหุฐานจินฺติโน

ภิกฺขุญฺจ ทิสฺวาน มมญฺจ ราช

กโรหิ ปุญฺญานิ อนปฺปกานิ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ชนเหล่าใดมีปัญญา เป็นพหูสูต

คิดเหตุการณ์ได้เป็นอันมาก

ชนเหล่านั้นควรคบโดยแท้

ขอเดชะพระราชา พระองค์ทรงเห็นภิกษุและข้าพระองค์แล้ว

ขอจงทำบุญให้มากเถิด

(พระราชาตรัสว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

อกฺโกธโน นิจฺจปสนฺนจิตฺโต

สพฺพาติถียาจโยโค ภวิตฺวา

นิหจฺจ มานํ อภิวาทยิสฺสํ

สุตฺวาน เทวินฺท สุภาสิตานีติ.

ปพฺพชิตวิเหฐกชาตกํ (๑) ฉฏฺฐํ.

เชิงอรรถ (บาลี (มหาจุฬาฯ))
  1. ๑ฉ.ม. วิชฺชาธรชาตกํ, สี.อิ. ธชวิเหฐกชาตกํ
ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ข้าแต่พระองค์ผู้จอมเทพ

เพราะได้ฟังคำอันเป็นสุภาษิตของพระองค์

ข้าพระองค์จักไม่เป็นคนมักโกรธ มีจิตผ่องใสอยู่เป็นนิตย์

เป็นผู้ควรแก่การขอของแขกทุกคน

จักกำจัดมานะแล้วกราบไหว้ท่านผู้ควรกราบไหว้

ปัพพชิตวิเหฐกชาดกที่ ๖ จบ

จบ ๖. ปัพพชิตวิเหฐกชาดก