พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ฉักกนิบาต · ขุรปุตตวรรค
๘. วิฆาสาทชาดก เล่ม ๒๗
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๙๕๑–๙๕๖ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๘/๑๐ ในขุรปุตตวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
๘ วิฆาสาทชาตกํ
๘. วิฆาสาทชาดก
ว่าด้วยการกินของที่เป็นเดน
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ฉักกนิบาต ขุรปุตตวรรค วิฆาสาทชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๙ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)
สุสุขํ วต ชีวนฺติ เย ชนา วิฆาสาทิโน
ทิฏฺเฐว ธมฺเม ปาสํสา สมฺปราเย จ สุคฺคติ ๑ ฯ
๑ ม. สิงฺฆปุปฺผชาตกํ ฯ สี. ยุ. ภิสปุปฺผชาตกํ ฯ ๒ ยุ. ยเมกํ ฯ ๓ ม.
ธาติเจลํว ฯ ๔ สี. วณฺณเว ฯ ๕ ม. วาลคฺคมตฺตํ ปาปสฺส ฯ
๖ ม. ภตกามฺหเส ฯ สี. ยุ. ภตกมฺหเส ฯ
ชนเหล่าใด บริโภคอาหารที่เป็นเดน ชนเหล่านั้น ย่อมเป็นอยู่สบายดีหนอ เป็นผู้ได้รับความสรรเสริญในปัจจุบัน และมีสุคติในโลกหน้า.
สุกสฺส ๒ ภาสมานสฺส น นิสาเมถ ปณฺฑิตา
อิทํ สุณาถ โสทริยา อเมฺหวายํ ปสํสติ ฯ
เมื่อนกแขกเต้าพูดอยู่ ท่านทั้งหลายผู้เป็นบัณฑิต ไม่ได้ฟังท่านทั้งหลายผู้ร่วมอุทรกันมา จงฟังคำของนกนั้น นกแขกเต้าตัวนี้กำลังสรรเสริญพวกเราอยู่เป็นแน่.
นาหํ ตุเมฺห ปสํสามิ กุณปาทา สุณาถ เม
อุจฺฉิฏฺฐโภชิโน ตุเมฺห น ตุเมฺห วิฆาสาทิโน
ข้าพเจ้าไม่ได้สรรเสริญท่านทั้งหลาย ดูกรท่านทั้งหลาย ผู้กินซากศพท่านทั้งหลายจงฟังข้าพเจ้า ท่านทั้งหลายกินของเดนทิ้ง ไม่ใช่ผู้กินเดนเหลือ.
สตฺตวสฺสา ปพฺพชิตา มชฺฌรญฺเญ สิขณฺฑิโน
วิฆาเสเนว ยาเปนฺตา มยํ เจ โภโต คารยฺหา
เก นุ โภโต ปสํสิยา ฯ
เราออกบวช กระหมวดมวยผม เลี้ยงชีพด้วยของเป็นเดนเหลืออยู่กลางป่า ตลอด ๗ ปี ผิว่า ท่านผู้เจริญ พึงติเตียนเราทั้งหลาย ก็ใครเล่าที่ท่านผู้เจริญจะพึงสรรเสริญ?
ตุเมฺห สีหานํ พฺยคฺฆานํ วาฬานญฺจาวสิฏฺฐกํ
อุจฺฉิฏฺเฐเนว ยาเปนฺตา มญฺญิโวฺห วิฆาสาทิโน ฯ
ท่านทั้งหลายเลี้ยงชีพด้วยของเป็นเดนทิ้ง ของราชสีห์ เสือและเนื้อทั้งหลาย ยังสำคัญว่า เป็นผู้กินเดนเหลือ.
เย พฺราหฺมณสฺส สมณสฺส อญฺญสฺส จ วณิพฺพิโน ๓
ทตฺวาวเสสํ ๔ ภุญฺชนฺติ เต ชนา วิฆาสาทิโนติ ฯ
วิฆาสาทชาตกํ อฏฺฐมํ ฯ
ชนเหล่าใด บริโภคอาหารซึ่งเหลือจากที่เขาให้แก่สมณะ พราหมณ์ และวณิพกอื่น ชนเหล่านั้นชื่อว่า เป็นคนกินเดนเหลือ.
จบ วิฆาสาทชาดกที่ ๘.
จบ ๘. วิฆาสาทชาดก