พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ติกนิบาต · กุมภวรรค
๑๐. พกชาดก เล่ม ๒๗
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๙๙–๕๐๑ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑๐/๑๐ ในกุมภวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
๓๐๐. พกชาตก (๑๐)
๑๐. วกชาดก (๓๐๐)
ว่าด้วยหมาใน
(พระศาสดาตรัสพระคาถาเหล่านี้ว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ติกนิบาต กุมภวรรค พกชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๒๗ หน้า ๙๕–๙๕ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๒๗ หน้า ๑๕๔–๑๕๕
ปรปาณโรธา (๑) ชีวนฺโต มํสโลหิตโภชโน
พโก วตํ สมาทาย อุปปชฺชิ อุโปสถํ.
- ๑ฉ. ปรปาณโรธา, ม. ปรปาณโรธํ
หมาในมีเนื้อและเลือดเป็นอาหาร
มีชีวิตอยู่ได้เพราะฆ่าสัตว์อื่น
สมาทานวัตรแล้วเข้าจำอุโบสถ
ตสฺส สกฺโก วตญฺญาย อชรูเปนุปาคมิ
วีตตโป อชฺฌปฺปตฺโต ภญฺชิ โลหิตโป ตปํ.
ท้าวสักกะทรงทราบถึงข้อปฏิบัติของหมาในนั้นแล้ว
ทรงจำแลงเพศเป็นแพะเข้าไปหา
หมาในนั้นต้องการจะดื่มเลือดจึงตบะแตก
โผเข้าไปหาแพะนั้น
ทำลายตบะที่ตนได้สมาทานแล้ว
เอวเมว อิเธกจฺโจ (๑) สมาทานสฺมิ ทุพฺพลา
ลหุํ กโรติ๔ อตฺตานํ พโกว อชการณาติ. (๕๐๑)
พกชาตกํ (๒) ทสมํ. กุมฺภวคฺโค ปญฺจโม. ตสฺสุทฺทานํ
วรกุมฺภ สุปตฺตสิริวฺหยโน
สุจิสมฺมต พินฺทุสฺสโร จุสโภ
สริตํปติ จณฺฑิ ชรากปินา
อถ มกฺกฏิยา พกเกน ทสาติ.
อถ วคฺคุทฺทานํ
สงฺกปฺโป ปทุโม เจว อุทปาเนน ตติยํ
อพฺภนฺตรํ ฆฏเภทํ ติกนิปาตมฺหิลงฺกตนฺติ.
ติกนิปาตํ นิฏฺฐิตํ.
- ๑ฉ.ม. อิเธกจฺเจ...ทุพฺพลา...กโรนฺติ
- ๒ฉ.ม. วกชาตกํ
บุคคลบางคนในโลกนี้ก็เหมือนกัน
สมาทานข้อปฏิบัติอย่างเพลา ทำตนกลับกลอก
เหมือนหมาในกลับกลอกเพราะแพะเป็นเหตุ
วกชาดกที่ ๑๐ จบ
กุมภวรรคที่ ๕ จบ
รวมชาดกที่มีในวรรคนี้ คือ
๑. ภัทรฆฏเภทกชาดก ๒. สุปัตตชาดก
๓. กายนิพพินทชาดก ๔. ชัมพุขาทกชาดก
๕. อันตชาดก ๖. สมุททชาดก
๗. กามวิลาปชาดก ๘. อุทุมพรชาดก
๙. โกมาริยปุตตชาดก ๑๐. วกชาดก
รวมวรรคที่มีในนิบาตนี้ คือ
๑. สังกัปปวรรค ๒. ปทุมวรรค
๓. อุทปานวรรค ๔. อัพภันตรวรรค
๕. กุมภวรรค
ติกนิบาต จบ
จบ ๑๐. พกชาดก