พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ติกนิบาต · กุมภวรรค
๗. กามวิลาปชาดก เล่ม ๒๗
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๙๐–๔๙๒ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๗/๑๐ ในกุมภวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ติกนิบาต กุมภวรรค กามวิลาปชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๒๗ หน้า ๑๖๖–๑๖๗
๖. สมุททชาดก (๒๙๖)
ว่าด้วยสมุทรสาคร
(เทวดาโพธิสัตว์ประจำสมุทรเห็นกิริยาของกา จึงกล่าวว่า)
{๔๘๗} [๔๘๗] ใครหนอมาเที่ยวบินวนเวียนอยูในนํ้าทะเล คอยห้ามปลาและ มังกรทั้งหลาย เดือดร้อนอยู่ในกระแสคลื่น(กาตอบว่า)
{๔๘๘} [๔๘๘] ข้าพเจ้าเป็นนกชื่อว่าอนันตปายี ปรากฏไปทั่วทิศว่าเป็นผู้ไม่อิ่ม ข้าพเจ้าปรารถนาจะ ดื่มนํ้าในมหาสมุทรสาครซึ่งใหญ่กว่าแม่นํ้า ทั้งหลาย(เทวดาประจำสมุทรกล่าวว่า)
{๔๘๙} [๔๘๙] ทะเลใหญ่นี้ลดลงและเต็มเปี่ยมเองทีเดียวจะปรากฏความ พร่องไปเพราะถูกดื่มกินก็หาไม่ นัยว่าทะเลอันใคร ๆ ไม่อาจดื่ม กินให้หมดไปได้
๗. กามวิลาปชาดก (๒๙๗)
ว่าด้วยผู้บ่นเพ้อถึงกาม
(บุรุษผู้ถูกเสียบหลาวอยู่ขอร้องกาให้ส่งข่าวถึงภรรยาสุดที่รักว่า)
{๔๙๐} [๔๙๐] ดูก่อนนกผู้มีปีกเป็นยาน บินทะยานไปในเวหา บินไปใน อากาศอันสูง ท่านช่วยบอกภรรยาของข้าพเจ้าผู้มีลำขาเสมอต้นกล้วย ทีเถิดว่าข้าพเจ้าถูกเสียบอยู่บนหลาวภรรยาของข้าพเจ้านั้น เมื่อไม่รู้ความเป็นไปนี้ก็จักทำการรอคอยข้าพเจ้าเป็นเวลานาน
{๔๙๑} [๔๙๑] นางยังไม่รู้เหตุที่ข้าพเจ้าถูกหลาวและหอกเสียบนางเป็นคน ดุร้ายก็จะโกรธข้าพเจ้า ความโกรธของนางจะทำให้ข้าพเจ้า เดือดร้อนไปด้วย ในที่นี้หลาวนี้ยังไม่ทำให้ข้าพเจ้าเดือดร้อนเลย{๔๙๒} [๔๙๒] ทวนและเกราะนั่นข้าพเจ้าเก็บไว้ที่หัวนอน อนึ่ง แหวนทองคำ และผ้ากาสีเนื้ออ่อนข้าพเจ้าก็เก็บไว้ที่หัวนอนขอภรรยาสุด ที่รักของข้าพเจ้าผู้มีความต้องการทรัพย์จงอิ่มเอมด้วยทรัพย์ นี้เถิด
๘. อุทุมพรชาดก (๒๙๘)
ว่าด้วยลิงหลอกลิงด้วยผลมะเดื่อ
(ลิงใหญ่หน้าดำตัวหนึ่งคิดจะแย่งที่อยู่ลิงเล็ก จึงกล่าวว่า)
{๔๙๓} [๔๙๓] ต้นมะเดื่อ ต้นไทร และต้นมะขวิดเหล่านี้มีลูกสุกแล้ว ขอเชิญ เจ้าออกมากินเสียเถิด จะยอมตายเพราะความหิวโหยไปทำไม
(ลิงเล็กยอมเชื่อแล้วไปดู ไม่ได้อะไร จึงกลับมา คิดจะลวงลิงใหญ่ นั้นบ้าง จึงกล่าวว่า)
{๔๙๔} [๔๙๔] ผู้ใดประพฤติอ่อนน้อมต่อผู้ใหญ่ ผู้นั้นชื่อว่าเป็นผู้อิ่มแล้ว เหมือน อย่างข้าพเจ้ากินผลไม้สุกจนอิ่มแล้วในวันนี้
(ลิงใหญ่กล่าวว่า)
{๔๙๕} [๔๙๕] อะไรที่ลิงป่าหลอกลิงป่าไว้แม้ลิงหนุ่มเช่นเจ้าก็ไม่ควรจะเชื่อ ลิงเฒ่าชราเช่นเราก็ไม่เชื่อสิ่งนั้นหรอก
จบ ๗. กามวิลาปชาดก