พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย จตุกกนิบาต · โกกิลวรรค
๖. พรหาฉัตตชาดก เล่ม ๒๗
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๖๔๒–๖๔๕ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๖/๑๐ ในโกกิลวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
๓๓๖. พฺรหาฉตฺตชาตก (๖)
๖. พรหาฉัตตชาดก (๓๓๖)
ว่าด้วยพระกุมารชื่อพรหาฉัตต์
(พระโพธิสัตว์กราบทูลพระราชาในเวลาที่ทรงบ่นเพ้อว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก จตุกกนิบาต โกกิลวรรค พรหาฉัตตชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๒๗ หน้า ๑๑๔–๑๑๕ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๒๗ หน้า ๑๘๕–๑๘๖
ติณํ ติณนฺติ ลปสิ โก นุ เต ติณมาหริ
กินฺนุ เต ติณกิจฺจตฺถิ ติณเมว ปภาสสิ.
พระองค์ทรงบ่นอยู่ว่า หญ้า หญ้า
ใครหนอนำหญ้ามาถวายพระองค์
พระองค์มีกิจที่จะพึงทำด้วยหญ้าหรือหนอ
จึงตรัสแต่คำว่า หญ้า หญ้า เท่านั้น
(พระราชาทรงสดับดังนั้น จึงตรัสว่า)
อิธาคมา พฺรหฺมจารี พฺรหาฉตฺโต พหุสฺสุโต
โส เม (๑) สพฺพํ สมาทาย ติณํ นิกฺขิปฺป คจฺฉติ.
- ๑ม. โส เว
ฉัตตฤๅษีนั้นมีร่างกายสูง เป็นพรหมจารี เป็นพหูสูต
มาแล้วที่นี้ ลักเอาทรัพย์ทั้งหมดของเราไป
ใส่หญ้าไว้ในตุ่มแทนแล้วหนีไป
(พระโพธิสัตว์กราบทูลว่า)
เอเวตํ โหติ กตฺตพฺพํ อปฺเปน พหุมิจฺฉตา
สพฺพํ สกสฺส อาทานํ อนาทานํ ติณสฺส จ
(๑) ติณสฺส จาฏีสุ คโต ๒ ตตฺถ กา ปริเทวนา.
- ๑- ๒ ม. จาฏีสุ ปกฺขิปิตฺวาน
ผู้ต้องการใช้หญ้ามีค่าน้อยแลกทรัพย์จำนวนมาก
ย่อมต้องกระทำอย่างนี้ คือ ถือเอาทรัพย์ของตน
แต่ไม่ถือเอาหญ้าซึ่งไม่ควรถือเอา
การพิไรรำพันในเรื่องนั้นจะมีประโยชน์อะไร
(พระราชาทรงสดับดังนั้น จึงตรัสว่า)
สีลวนฺโต น กุพฺพนฺติ พาโล สีลานิ กุพฺพติ
อนิจฺจสีลํ ทุสฺสีลฺยํ กึ ปณฺฑิจฺจํ กริสฺสตีติ.
พฺรหาฉตฺตชาตกํ ฉฏฺฐํ.
คนมีศีลไม่กระทำเช่นนั้น
คนพาลทำเช่นนั้นเป็นปกติ
ทำไมหนอจะทำคนที่มีศีลไม่มั่นคง
ซึ่งเป็นคนทุศีลให้เป็นบัณฑิตได้
พรหมฉัตตชาดกที่ ๖ จบ
จบ ๖. พรหาฉัตตชาดก