พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ติกนิบาต · ปทุมวรรค
๘. อารามทูสกชาดก เล่ม ๒๗
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๐๓–๔๐๕ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๘/๑๐ ในปทุมวรรคมี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
๘ อารามทูสกชาตกํ
๘. อารามทูสกชาดก
ว่าด้วยเหตุที่นายอุยยานบาลจะถูกติ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ติกนิบาต ปทุมวรรค อารามทูสกชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๘ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)
โยเมสญฺจ สเมตานํ ๕ อหุวา เสฏฺฐสมฺมโต
ตสฺสายํ เอทิสี ปญฺญา กิเมว อิตรา ปชา ฯ
ลิงตัวใด สมมุติกันว่า เป็นใหญ่กว่าฝูงลิงเหล่านี้ ปัญญาของลิงตัวนั้นมีอยู่เพียงอย่างนี้เท่านั้น ฝูงลิงที่เป็นบริวารนอกนี้ จะมีปัญญาอะไร.
เอวเมว ตุวํ พฺรหฺเม อนญฺญาย วินินฺทสิ
กถํ หิ มูลํ อทิสฺวา ๖ รุกฺขํ ชญฺญา ปติฏฺฐิตํ ฯ
๑ สี. กุนฺทลี ฯ ม. ภทฺทลี ฯ ๒ ม. กกฺกฏกชาตกํ ฯ ๓ สี. ยุ. กุญฺชรสฏฺฐิหายน ฯ
๔ สี. ยุ. นมฺมทาย ฯ ๕ สี. ม. โย เว สพฺพสเมตานํ ฯ ๖ ม. กถํ มูลํ อทิสฺวาน ฯ
ข้าแต่ท่านผู้ประเสริฐ ท่านยังไม่รู้อะไร ไฉนมาด่วนติเตียนเราต่างๆอย่างนี้เล่า เรายังไม่เห็นรากไม้แล้ว จะพึงรู้ต้นไม้ว่า รากหยั่งลงไปลึกได้อย่างไรเล่า?
นาหํ ตุเมฺห วินินฺทามิ เย เจตฺถ ๑ วานรา วเน
วิสฺสเสโน ๒ จ คารโยฺห ยสฺสตฺถา รุกฺขโรปกาติ ฯ
อารามทูสกชาตกํ อฏฺฐมํ ฯ
เราไม่ติเตียนท่านทั้งหลาย พวกท่านเป็นลิงไพร อาศัยอยู่ในป่า แต่ว่านายอุยยานบาลทั้งหลาย ผู้ปลูกต้นไม้ เพื่อประโยชน์แก่พระราชาพระองค์ใด พระราชาพระองค์นั้น คือ พระเจ้าวิสสเสนะ จะพึงถูกติเตียนได้.
จบ อารามทูสกชาดกที่ ๘.
จบ ๘. อารามทูสกชาดก