๓. จุลลปโลภนชาดก เล่ม ๒๗

{๓๘๕} [๓๘๕] ถ้าคนรับใช้ของพระองค์ผู้มีฝ่ามืออ่อน ๑ ช้างที่ฝึกดีแล้ว ๑ เวลามืด ๑ ฝนตก ๑ จะพึงมีในกาลใด ความปรารถนา ของพระองค์ก็จะสมประสงค์ในกาลนั้นเป็นแน่(พระราชาโพธิสัตว์ไม่อาจรักษาพระราชธิดาไว้ได้ จึงได้ตรัสว่า)

{๓๘๖} [๓๘๖] หญิงทั้งหลายเป็นผู้ที่บุรุษไม่สามารถจะรักษาไว้ได้ มีถ้อยคำ ฉํ่าหวาน ยากที่จะให้เต็มได้ เสมอด้วยแม่น้ำ ย่อมจะจมลง ในนรก บัณฑิตรู้ชัดอย่างนี้แล้วพึงหลีกเว้นเสียให้ไกล{๓๘๗} [๓๘๗] หญิงเหล่านั้นเข้าไปคบหาบุรุษใดเพราะความพอใจหรือเพราะ ทรัพย์ก็ตาม พวกเธอย่อมตามเผาผลาญบุรุษนั้นฉับพลัน เปรียบ เหมือนไฟที่ไหม้ฐานที่ตั้งของตนฉะนั้น

๓. จูฬปโลภนชาดก (๒๖๓)

ว่าด้วยธรรมดาของสตรี

(อนิตถิกุมารโพธิสัตว์ดำริจะช่วยดาบสผู้เสื่อมจากฌาน จึงตรัสว่า)

{๓๘๘} [๓๘๘] ตัวท่านเองเดินมาบนนํ้าที่ไม่แตกได้ด้วยฤทธิ์ ครั้นถึงความ คลุกคลีกับหญิงเข้า จึงจมลงในทะเล

{๓๘๙} [๓๘๙] ธรรมดาสตรีทั้งหลายเป็นผู้ทำให้งงงวย มีมายามาก และ ทำให้พรหมจรรย์กำเริบร้อนได้ จึงจมลงในอบายภูมิ บัณฑิต รู้ชัดอย่างนี้แล้วพึงหลีกเว้นเสียให้ไกล{๓๙๐} [๓๙๐] หญิงเหล่านั้นเข้าไปคบหาบุรุษใดเพราะความพอใจหรือเพราะ ทรัพย์ก็ตาม พวกเธอย่อมตามเผาผลาญบุรุษนั้นฉับพลัน เปรียบ เหมือนไฟที่ไหม้ฐานที่ตั้งของตนฉะนั้น

๔. มหาปนาทชาดก (๒๖๔)

ว่าด้วยปราสาทของพระเจ้ามหาปนาทะ

(พระบรมศาสดาครั้นทรงเล่าชาดกนี้แล้ว ได้ตรัสว่า)

{๓๙๑} [๓๙๑] พระเจ้ามหาปนาทะนั้นทรงมีปราสาททองคำ กว้าง ๑๖ ชั่วธนูตก สูง ๑,๐๐๐ ชั่วธนูตก

{๓๙๒} [๓๙๒] มี ๑,๐๐๐ ชั้น ๗ หอคอย มีธงทิวปลิวสลอน สำเร็จขึ้นด้วย แก้วมณีสีเขียว มีนางรำ ๖,๐๐๐ นาง แบ่งออกเป็น ๗ กลุ่ม ฟ้อนรำอยู่ในปราสาทนั้น{๓๙๓} [๓๙๓] ดูก่อนภัททชิ ปราสาทนั้นได้มีแล้วในคราวนั้นเหมือนกับที่ ท่านพูด ในครั้งนั้นเราเป็นท้าวสักกะผู้รับใช้งานของท่าน

๕. ขุรัปปชาดก (๒๖๕)

ว่าด้วยถึงคราวกล้าควรกล้า

(บุตรพ่อค้าถามพระโพธิสัตว์ผู้เป็นหัวหน้างานอารักขาว่า)

{๓๙๔} [๓๙๔] เมื่อท่านเห็นพวกโจรยิงลูกธนูที่แหลมคมถือดาบที่คมกล้า ซึ่งขัดแล้วด้วยนํ้ามัน เมื่อมรณภัยปรากฏเฉพาะหน้าแล้ว เหตุไฉนหนอ ท่านจึงไม่มีความครั้นคร้ามเลย(พระโพธิสัตว์ตอบว่า)

{๓๙๕} [๓๙๕] เมื่อเราเห็นพวกโจรยิงลูกธนูที่แหลมคม ถือดาบที่คมกล้าซึ่งขัด แล้วด้วยนํ้ามัน เมื่อมรณภัยปรากฏเฉพาะหน้าแล้ว เรากลับได้ความยินดีและโสมนัสมากยิ่ง