๑. ยุธัญชยจริยา เล่ม ๓๓

ยทาหํ อมิตยโส ราชปุตฺโต ยุธญฺชโย

อุสฺสาวพินฺทุํ สุริยาตเป ปติตํ ทิสฺวาน สํวิชึ ฯ

ตเมวาธิปตึ ๓ กตฺวา สํเวคมานุพฺรูหยึ

มาตุปิตุญฺจ วนฺทิตฺวา ปพฺพชฺชมนุยาจิหํ ฯ

ยาจนฺติ มํ ปญฺชลิกา สเนคมา สรฏฺฐกา

อชฺเชว ปุตฺต ปฏิปชฺช อิทฺธํ ผีตํ มหามหึ ฯ

สราชเก สโอโรเธ สเนคเม สรฏฺฐเก

กรุณํ ปริเทวนฺเต อนเปกฺโข ๔ ปริจฺจชึ ฯ

เกวลํ ปฐวีรชฺชํ ญาติปริชนํ ยสํ

จชมาโน น จินฺเตสึ โพธิยาเยว การณา ฯ

มาตา ปิตา น เม เทสฺสา นปิ เม เทสฺสา ๕ มหายสา

สพฺพญฺญุตํ ปิยํ มยฺหํ ตสฺมา รชฺชํ ปริจฺจชินฺติ ฯ

ยุธญฺชยจริยํ ปฐมํ ฯ

๑ ม. เอเต นว สีลพลา ฯ ๒ ม. นิยฺยตฺตํ ฯ ๓ ม. ยุ. ตนฺเยวาธิปตึ ฯ

๔ ม. อนเปกฺโขว ฯ ยุ. ... หิ ฯ ๕ ม. ยุ. เทสฺสํ มหายสํ ฯ

ในกาลเมื่อเราเป็นพระราชโอรส (ของพระเจ้าสัพพทัตตราช) นามว่ายุธัญชัย มีบริวารยศหาประมาณมิได้ สลดใจเพราะได้เห็นหยาดน้ำค้างอันเหือดแห้งเพราะแสงพระอาทิตย์ เราทำความเป็นอนิจจังนั้นแลให้เป็นปุเรจาริก พอกพูนความสังเวช เราถวายบังคมพระมารดาและพระบิดาแล้ว ทูลขอบรรพชา มหาชนพร้อมทั้งชาวนิคมทั้งชาวจังหวัด ประนมอัญชลีอ้อนวอนเรา พระบิดาตรัสว่า วันนี้ เจ้าจงปกครองแผ่นดินอันกว้างใหญ่ไพศาลเถิด ลูก เมื่อมหาชนพร้อมทั้งพระราชบิดา นางสนม ชาวนิคม และชาวแว่นแคว้น ร้องไห้ร่ำไรควรสงสาร เราไม่ห่วงใยสละไปแล้วเราสละราชสมบัติในแผ่นดินหมู่ญาติ บริวารชน และยศศักดิ์ทั้งสิ้นได้ไม่คิดถึงเลย เพราะเหตุแห่งโพธิญาณ เราจะเกลียดพระมารดาพระบิดาก็หามิได้ เราจะเกลียดยศศักดิ์อันยิ่งใหญ่ก็หามิได้ แต่พระสัพพัญญุตญาณเป็นที่รักของเรา ฉะนั้น เราจึงสละราชสมบัติ ฉะนี้แล.

จบยุธัญชยจริยาที่ ๑