พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรคาถา เอกกนิบาต · วรรคที่ ๘
๑. วัจฉปาลเถรคาถา เล่ม ๒๖
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๒๐๘ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๑/๑๐ ในวรรคที่ ๘มี ๔ ฉบับคลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามฉบับที่มี และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรคาถา เอกกนิบาต วรรคที่ ๘ วัจฉปาลเถรคาถา (ฉบับหลวง เล่ม ๒๖ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๖ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๐ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๖)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๒๖ หน้า ๓๕๒–๓๕๒
๘. อัฏฐมวรรค
๑. วัจฉปาลเถรคาถา
สุภาษิตเกี่ยวกับการบรรลุนิพพาน
นัยว่า ท่านพระวัจฉปาลเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า
{๒๐๘}[๗๑] พระโยคาวจรผู้มีปกติเห็นเนื้อความอันสุขุมและละเอียดยิ่ง เป็นผู้ฉลาดด้วยปัญญา อ่อนน้อมถ่อมตน ประพฤติศีล ของพระพุทธเจ้าโดยเอื้อเฟื้อ พึงได้บรรลุพระนิพพาน โดยไม่ยาก
๒. อาตุมเถรคาถา
สุภาษิตเกี่ยวกับการออกบวช
นัยว่า ท่านพระอาตุมเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า
{๒๐๙}[๗๒] หน่อไม้อ่อนที่มียอดงอกงาม เจริญด้วยกิ่งก้านโดยรอบ ย่อมนำออกจากกอได้โดยยาก ฉันใด เมื่อคุณโยมนำภรรยามาให้แก่ฉันแล้ว ถ้าฉันมีบุตรหรือธิดาก็ยากที่จะถอนตนขึ้นออกบวชได้ ฉันนั้น เพราะฉะนั้น ขอโยม จงอนุญาตฉันเถอะ ตอนนี้ฉันก็เป็นบรรพชิตแล้ว
- ๑พระโยคาวจร ตามศัพท์แปลว่า พระผู้หยั่งลงสู่ความเพียร หมายถึงผู้ประกอบความเพียร หรือ ผู้เจริญภาวนา คือกำลังปฏิบัติสมถกัมมัฏฐานและวิปัสสนากัมมัฏฐาน เป็นศัพท์บัฌญัติชั้นหลัง เพื่อสื่อความให้ชัดในการแปลเท่านั้น (ในพระบาลีไม่มีศัพท์นี้)
จบ ๑. วัจฉปาลเถรคาถา