๕. ทัพพเถรคาถา เล่ม ๒๖

๔. ปุณณมันตานีปุตตเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับการคบคนดี

{๑๔๑}นัยว่า ท่านพระปุณณมันตานีบุตรเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

[๔] บุคคลพึงคบหาสมาคมกับสัตบุรุษ ผู้เป็นบัณฑิต ผู้ชี้แจงประโยชน์ให้เท่านั้น เพราะธีรชนทั้งหลายผู้ไม่ประมาท ผู้เห็นประจักษ์ด้วยปัญญา ย่อมได้บรรลุถึงประโยชน์ที่ใหญ่ ลึกซึ้ง เห็นได้ยาก ละเอียด สุขุม

๕. ทัพพเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับการฝึกอบรม

{๑๔๒}นัยว่า ท่านพระทัพพเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

[๕] เมื่อก่อนพระทัพพะรูปใดเป็นผู้ฝึกได้ยาก แต่เดี๋ยวนี้พระทัพพะรูปนั้นถูกพระผู้มีพระภาคเจ้าได้ทรงฝึกแล้วด้วย วิธีฝึกคืออริยมรรคที่ยอดเยี่ยม เป็นผู้สันโดษ ข้ามความสงสัยได้แล้ว เป็นผู้ชนะกิเลส ปราศจากความหวาดกลัว มีจิตตั้งมั่น ดับกิเลสได้แล้ว

๖. สีตวนิยเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับความสันโดษ

{๑๔๓}นัยว่า ท่านพระสีตวนิยเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

[๖] ภิกษุใดมาสู่ป่าสีตวันแล้ว ภิกษุนั้นเป็นผู้อยู่แต่ผู้เดียว สันโดษ มีจิตตั้งมั่น ชนะกิเลส ปราศจากขนลุกขนพอง มีปัญญารักษากายคตาสติอยู่

๗. ภัลลิยเถรคาถา

สุภาษิตเกี่ยวกับผู้ชนะ

{๑๔๔}นัยว่า ท่านพระภัลลิยเถระได้ภาษิตคาถานี้ไว้อย่างนี้ว่า

[๗] ผู้ใดกำจัดเสนาแห่งมัจจุราชได้ เหมือนห้วงนํ้าใหญ่ กำจัดสะพานไม้อ้อที่ชำรุดทรุดโทรมฉะนั้น ผู้นั้นจัดว่า เป็นผู้ชนะมาร ปราศจากความหวาดกลัว มีตนอันฝึกแล้ว มีจิตตั้งมั่น ดับกิเลสได้แล้ว