๘. มหิสชาดก เล่ม ๒๗

(นกพิราบโพธิสัตว์ได้ยินดังนั้น จึงกล่าวว่า)

{๔๓๒} [๔๓๒] พวกเรายังไม่หลงหรอก รู้อยู่ว่าท่านก็คือท่านนั่นแล พวกเรา นั้นก็ไม่ใช่นกอื่นก็แต่ว่าจิตของท่านคิดร้ายในสัตว์เหล่านี้ ดูก่อนอาชีวก เพราะเหตุนั้น พวกเราจึงหวาดกลัวท่าน

๘. มหิสชาดก (๒๗๘)

ว่าด้วยกระบือถือขันติธรรม

(รุกขเทวดากล่าวกะกระบือโพธิสัตว์ว่า)

{๔๓๓} [๔๓๓] ท่านอาศัยเหตุอะไรจึงอดกลั้นทุกข์นี้ต่อลิงที่มีจิตกลับกลอก มักประทุษร้ายมิตรไว้ได้เหมือนอดกลั้นต่อเจ้านายที่ให้สิ่งที่ ต้องการได้ทุกอย่าง{๔๓๔} [๔๓๔] ท่านจงขวิดมันเสีย จงเหยียบมันเสีย ถ้าไม่ห้ามปรามมันบ้าง พวกสัตว์ที่โง่เขลาก็จะเบียดเบียนยิ่งขึ้น

(กระบือโพธิสัตว์กล่าวว่า)

{๔๓๕} [๔๓๕] เมื่อลิงตัวนี้ไปสำศัญกระบือตัวอื่นเหมือนตัวข้าพเจ้าทำ อนาจาร อย่างนี้เข้ากระบือเหล่านั้นก็จะฆ่ามันเสียในที่นั้น ข้าพเจ้าก็จักพ้นจากปาณาติบาตไป

๙. สตปัตตชาดก (๒๗๙)

ว่าด้วยมาณพสำคัญนกกระไนผิด

(พระบรมศาสดาทรงเล่าชาดกเรื่องนี้แล้วตรัสว่า)

{๔๓๖} [๔๓๖]นางสุนัขจิ้งจอกผู้เที่ยวอยู่ในป่าตามทางมีความประสงค์ดี จึง แสดงความประสงค์ดีนั้น แต่มาณพกลับสำคัญผิดว่าเป็นผู้ประสงค์ร้าย ส่วนนกกระไนผู้ประสงค์ร้าย กลับสำคัญไปว่า เป็นผู้ประสงค์ดี ฉันใด{๔๓๗} [๔๓๗] บุคคลบางคนในโลกนี้ก็เป็นเช่นนั้นเมื่อผู้หวังประโยชน์พูดแนะนำ กลับถือเอาโดยไม่เคารพ

{๔๓๘} [๔๓๘] แต่ผู้ใดสรรเสริญเขาหรือยกย่องเขาเพราะกลัวภัย เขากลับ สำคัญไปว่าผู้นั้นเป็นมิตรแท้ เหมือนมาณพสำคัญนกกระไน ผิดไปฉะนั้น

๑๐. ปูฏทูสกชาดก (๒๘๐)

ว่าด้วยลิงผู้ชอบทำลายห่อใบไม้

(พราหมณ์โพธิสัตว์กล่าวกะลิงจ่าฝูงว่า)

{๔๓๙} [๔๓๙] พญาเนี้อเห็นจะฉลาดในการทำห่อใบไม้เป็นแน่ ดังนั้น จึงได้รื้อห่อใบไม้เสีย คงจะทำห่อใบไม้อย่างอื่นให้ดีกว่าเก่าเป็นมั่นคง